به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، گلخانهها سازههای مبتکرانهای هستند که با ایجاد فضاهای پر نور، مکانی بهعنوان اقلیم داخلی در شهر ایجاد میکنند. این سازهها با دیوارها و سقفهایی که بهطور عمده از مواد شفاف و نیمهشفاف تشکیل میشوند، از انرژی خورشیدی برای ایجاد یک محیط کنترلشده استفاده میکنند. گلخانههای شهری علاوه بر فناوریهای نوآورانه، به خلاقیت متخصصان برجسته نیاز دارند تا بتوانند با استفاده از راهحلهای هوشمندانه و جذاب گامی در راستای ارتقای محیطی متعادلتر و پایدار برای نسلهای آینده بردارند. با استفاده از فناوریهای پیشرفته و شیوههای مدیریتی محیط زیست، میتوان گلخانهها را بهصورت یکپارچه در طرحهای معماری ادغام کرد تا همزمان اهداف زیباییشناسی و کاربردی را برآورده کنند. گلخانهها فراتر از نقش اصلی خود در کشت گیاهان، به پروژههایی برای ارتقای پایداری، آموزش و حفظ منابع طبیعی تبدیل شدهاند. جستوجو و اکتشاف در فضای این گلخانهها، رابطه بین نور خورشید، گیاهان و محیطهای داخلی را به وضوح نشان میدهد.
برای عملکرد مناسب در شرایط مختلف، فراهم کردن شرایط محیطی برای این فضاها از طریق عایق حرارتی، کنترل نور و تهویه مطلوب ضروری است. با برطرف کردن چالشهای فنی، میتوان از گلخانهها بهعنوان پناهگاههای پایدار واقعی در شهرها استفاده کرد. پیشرفتهای مداوم در مواد و فناوری، شرایط ایدهآلی را برای رشد گیاهان در این سازهها ایجاد میکند و در عین حال فضاهای زندگی و اداری دلپذیری را، بهویژه در مناطقی با آبوهوای سرد، برای ساکنان فراهم میکند. حسگرهای هوشمند موجود در این سازهها تعادل را در نور، دما، رطوبت و میزان دیاکسیدکربن داخل فضا برقرار میکنند تا همواره ساکنان از آسایش فراوان برخوردار شوند. علاوه بر مزایای عملکردی، گلخانهها نقش مهمی در کاهش چالشهای زیستمحیطی با عمل بهعنوان تأمینکننده اکسیژن شهری و فیلتر کردن آلایندهها ایفا میکنند.

افزون بر این، کشاورزی گلخانهای تجاری بخش مهمی از عرضه جهانی غذا است. سهم عمده محصولات تازه در فروشگاههای مواد غذایی و رستورانها از مزارع گلخانهای تجاری تهیه میشوند. با افزایش تقاضا و فضای محدود برای مزارع جدید، مناطق شهری بهطور فزایندهای به دنبال راهحلهایی برای تدارک میوهها و سبزیجات محلی بیشتر به ساکنان شهر هستند. گلخانههای شهری راهحلی را ارائه میدهند که کشاورزی تجاری را با مناطق شهری ترکیب میکند و طیف گستردهای از مزایا را ارائه میدهند.
در گلخانههای شهری، هیچ نگرانی در مورد نوع خاک، نور خورشید، بارندگی و دما وجود ندارد و بسیاری از چالشهایی که کشاورزان در فضای باز باید با آنها مقابله کنند، در این روش حذف میشود. از آنجا که گلخانههای شهری دارای محیطی کنترلشده هستند، میتوان از آنها برای پرورش گیاهان بیشتری نسبت به مزارع در فضای باز استفاده کرد و در هر واحد فضا غذای بیشتری تولید کرد. محصولاتی که در گلخانههای شهری کشت میشوند نسبت به محصولاتی که در فضای بیرون کشت میشوند تازه هستند و طعم خوب و کیفیت بالایی دارند. گلخانههای شهری نیاز به آفتکشها را کاهش میدهند و در نتیجه محصول برای خوردن ایمنتر و سالمتر خواهد بود. گلخانههای شهری مواد غذایی تولید میکنند که پایدارتر از غذایی است که از طریق کشاورزی در فضای باز تولید میشود.
شرکتهای مختلفی در زمینه ساخت و مصالح گلخانهها فعالیت دارند و راهحلهای متناسب با نیاز هر پروژه را ارائه میدهند. تخصص بعضی شرکتها ایجاد محیطهای مناسب برای فرایندهای تحقیق و توسعه، همکاری با تولیدکنندگان و محققان برای توسعه راهحلهای کاربردی و تکنولوژی جدید و پایدار است که شرایط را برای کاشت گیاهان در این گلخانهها بهینه میکند. بعضی دیگر، بر ادغام سازههای سقف شیشهای در معماری و مناظر شهری تمرکز میکند و طرحهای نوآورانه برای فضاهای داخلی و خارجی به توسعهدهندگان ارائه میدهند. از سویی ایجاد فضاهای پر جنبوجوش برای رونق بخشیدن به خردهفروشی و تجارت در حیطه وظایف شرکتهایی است که از تخصص خود در فناوری گلخانه برای طراحی راهحلهای بصری خیرهکننده و در عین حال پیچیده برای باغها و انواع مختلف فضاها استفاده میکنند.

مجموعه پایری دایزا؛ بلژیک
یکی از نمونههای شاخص طراحی گلخانه شهری در اروپا، مجموعه پایری دایزا (Pairi Daiza) در بلژیک است که ورودی آن بهمثابه یک فضای انتقالی میان شهر و طبیعت عمل میکند. این سالن ورودی با استفاده از موزاییکهای دستساز با الگوهای گیاهی و ارگانیک طراحی شده است که نهتنها کیفیت بصری بالایی دارند، بلکه بهعنوان لایهای مقاوم در برابر رطوبت و تغییرات دمایی نیز عمل میکنند. پوشش گیاهی متراکم، شامل گونههای گرمسیری و نیمهگرمسیری، در ترکیب با مسیرهای منحنی و مصالح طبیعی، تجربهای حسی و تدریجی از ورود به یک زیستبوم مصنوع را برای بازدیدکننده ایجاد میکند.
گنبد اصلی این سالن با قطر ۱۲ متر و ارتفاع ۱۶ متر، بهعنوان عنصر شاخص فضایی پروژه شناخته میشود. این گنبد بر پایه یک سیستم خرپای قوسی فولادی طراحی شده است که بارهای ثقلی و جانبی را به ردیفی از ستونهای پیرامونی منتقل میکند. ستونها علاوه بر نقش سازهای، تقسیمبندی فضایی را نیز شکل میدهند و فضای داخلی را به ۲۰ بخش مجزا و در عین حال پیوسته سازماندهی میکنند. پوشش شفاف گنبد، متشکل از پنلهای شیشهای چندلایه با پوشش کنترلکننده اشعه فرابنفش و ضریب انتقال حرارتی پایین است که امکان حداکثر بهرهگیری از نور طبیعی و در عین حال کنترل اقلیم داخلی را فراهم میکند. سیستم تهویه ترکیبی (طبیعی و مکانیکی) با استفاده از بازشوهای تعبیهشده در رأس گنبد، به تخلیه هوای گرم کمک میکند و شرایط دمایی پایدار را برای رشد گیاهان تضمین میکند.

شاسهکازرنه؛ هلند
گلخانه شاسهکازرنه (Chassékazerne) در هلند نمونهای شاخص از تلفیق معماری بازآفرینیشده با طراحی پایدار و بیوفیلیک است که در بستر بازسازی یک پادگان نظامی تاریخی شکل گرفته است. این پروژه در چهارچوب احیای یک بنای ملی در شهر بردا اجرا شده است و گلخانه بهعنوان هسته فضایی و اقلیمی مجموعه عمل میکند. این فضا با مساحت تقریبی ۳۲۵ متر مربع و ارتفاع ۶.۵ متر، نهتنها از نظر مقیاس، بلکه از نظر عملکردی بهعنوان یک آتریوم سبز مرکزی طراحی شده است که رستوران، هتل و واحدهای مسکونی پیرامون خود را بهصورت فضایی و بصری به هم متصل میکند.
سازه گلخانه مبتنی بر یک سیستم شفاف با حداقل عناصر سازهای مزاحم طراحی شده است تا حداکثر نفوذ نور طبیعی فراهم شود. استفاده از سطوح گسترده شیشهای با عملکرد کنترل حرارتی، در کنار قابهای فلزی سبک، تعادل میان شفافیت، استحکام و بهرهوری انرژی را برقرار میکند. ارتفاع قابلتوجه فضا امکان شکلگیری لایهبندی عمودی پوشش گیاهی را فراهم و به ایجاد یک ریزاقلیم پایدار کمک میکند؛ بهگونهای که تهویه طبیعی از طریق اثر دودکشی در ارتفاع ۶.۵ متری تقویت و گردش هوا بهصورت غیرفعال مدیریت میشود.
طراحی بیوفیلیک گلخانه شاسهکازرنه بر پایه ارتباط مستقیم انسان با عناصر طبیعی همچون نور، گیاه، رطوبت و بافتهای ارگانیک استوار است. حضور پوشش گیاهی متنوع نهتنها کیفیت بصری فضا را ارتقا میدهد، بلکه در تنظیم رطوبت نسبی، بهبود کیفیت هوا و کاهش استرس ساکنان نقش دارد. جایگیری استراتژیک آن میان پارک شاسه و مرکز تاریخی شهر، این گلخانه را به یک فضای انتقالی میان طبیعت و بافت شهری بدل کرده است که علاوه بر اینکه عملکرد اقلیمی دارد، بهعنوان یک فضای اجتماعی و تعاملی، هویت جدیدی برای مجموعه تاریخی تعریف میکند.

هرمن تیرلینک؛ بروکسل
ساختمان هرمن تیرلینک (Herman Teirlinck) در بروکسل نمونهای پیشرو از تلفیق معماری اداری با مفهوم گلخانه در مقیاس بزرگ است. دهلیز مرکزی این بنا بهعنوان یک آتریوم سبز طراحی شده که با پوشش گیاهی چندلایه، از گیاهان کفپوش تا درختچههای مرتفع، پر شده است و بهعنوان قلب تپنده ساختمان عمل میکند. این فضای میانی با ایجاد پیوستگی بصری میان طبقات، مرز میان فضای داخلی و خارجی را کمرنگ و نور طبیعی را به عمق پلان هدایت میکند.
هرمن تیرلینک شامل دو گلخانه مرتفع است که بهصورت استراتژیک در ساختار کلی ساختمان جانمایی شدهاند تا ضمن ایجاد شرایط اقلیمی مناسب برای گیاهان، فضاهای اداری پیرامونی را نیز سازماندهی کنند. این گلخانه با مساحت تقریبی هفت هزار متر مربع در ۶ طبقه توسعه یافته و از تیرهای فولادی با دهانههایی حدود ۲۰ متر بهره میبرد که امکان ایجاد فضاهای باز و انعطافپذیر را فراهم میکند. اسکلت اصلی با پروفیلهای آلومینیومی سفارشی تکمیل شده است که برای نصب دقیق پنلهای شیشهای ماژولار طراحی شدهاند؛ این پنلها دارای عملکرد دوپوسته و ویژگیهای بهینه حرارتی هستند.
در فضای داخلی، سازه فولادی با صفحات آلومینیومی سوراخدار آکوستیک پوشانده شده است. این صفحات با ضریب جذب صوت بالا، بازتاب صدا را در محیطهای اداری کاهش میدهند و آسایش شنیداری را بهبود میبخشند. افزون بر آن، الگوی سوراخکاری این صفحات بهگونهای طراحی شده است که ضمن حفظ شفافیت بصری، جلوهای صنعتی و معاصر به فضا میبخشد. این پروژه نمونهای موفق از معماری پایدار است که با بهرهگیری از نور طبیعی، تهویه هوشمند و پوشش گیاهی گسترده، به ارتقای کیفیت محیط کار کمک میکند.

ساختمان کا درونتن؛ هلند
ساختمان کا درونتن (CAH Dronten) در هلند، ساختمانی آموزشی با ساختار شیشهای بزرگ است که ارتفاع آن به ۱۶.۲۵ متر رسیده و آن را به بلندترین گلخانه اروپا تبدیل کرده است. کل طراحی این ساختمان بر اساس معیارهای پایداری است و به مسائل مربوط به انرژی، مصالح ساختمانی و آسایش داخلی میپردازد. این سازه دارای سیستمهای تهویه، تجهیزات نگهداری داخلی و خارجی، پردهها و پانلهای شیشهای فتوولتائیک یکپارچه در ساختمان است و با وجود ظاهر گلخانهای، نیازهای یک فضای قابل سکونت و کاربردی را بهطور کامل برآورده میکند.
در طبقه همکف این ساختمان دو بخش متصل برای مباحث آموزشی طراحی شده است و فضای بین این دو بخش توسط یک سیستم تهویه هوشمند تنظیم میشود. دو راهپله بزرگ در دو طرف ساختمان قرار دارد که بهعنوان میدان داخلی و فضایی برای گردهمایی استفاده میشود. پنلهای شیشهای و پردههای خورشیدی ساختمان، نیاز به سیستم خنککننده را کاهش داده است. سیستم جمعآوری آب باران نیز برای مصارف غیرآشامیدنی استفاده میشود.




نظر شما