به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، گزارش جدید اندیشکده انرژی «امبر Ember» نشان میدهد که هند در حال پیمودن مسیری متفاوت از چین و کشورهای غربی در برقرسانی به اقتصاد خود است؛ مسیری که بر پایه گسترش سریع انرژیهای تجدیدپذیر و کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی بهویژه زغالسنگ شکل گرفته است. این کشور تلاش دارد صنعتیشدن و رشد اقتصادی را با اتکا بر برق پاک و ارزان پیش ببرد؛ رویکردی که از آن بهعنوان «میانبُر الکتروتک electrotech shortcut» یاد میشود.
بر اساس این گزارش، هند در سطحی مشابه چین در ابتدای دهه ۲۰۱۰ قرار دارد، اما با مصرف کمتر سوختهای فسیلی به ازای هر نفر، برقرسانی به اقتصاد خود را با سرعت بیشتری دنبال میکند. در حال حاضر حدود ۲۰ درصد از مصرف کل انرژی هند بر پایه برق است و این سهم با افزایش استفاده از ماشینآلات برقی در صنایع، قطارهای برقی و لوازم خانگی متصل به شبکه، بهتدریج در حال رشد است.
رشد سریع انرژیهای تجدیدپذیر در مرکز این تحول قرار دارد. هند تنها در ۱۱ ماه نخست سال ۲۰۲۵ حدود ۳۵ گیگاوات انرژی خورشیدی، ۶ گیگاوات بادی و ۳.۵ گیگاوات برقآبی به شبکه خود افزوده است. این رشد موجب شد هند در سال ۲۰۲۴ به سومین تولیدکننده بزرگ برق خورشیدی و بادی جهان تبدیل شود. پیشبینیها نیز حاکی از آن است که این کشور در سال ۲۰۲۶ با افزودن حدود ۵۰ گیگاوات ظرفیت خورشیدی، به دومین بازار بزرگ خورشیدی جهان پس از چین تبدیل خواهد شد.
با وجود این پیشرفتها، زغالسنگ همچنان نقش غالبی در تولید برق هند دارد و در سال ۲۰۲۴ حدود ۷۸ درصد برق کشور از این منبع تأمین شده است. بااینحال نشانههایی از تغییر مسیر دیده میشود. در سال ۲۰۲۵ تولید برق از زغالسنگ در هند کاهش داشته؛ کاهشی که همزمان با افت مشابهی در چین، برای نخستینبار در بیش از پنج دهه رخ داده است. افزایش ظرفیتهای خورشیدی و بادی، شرایط آبوهوایی معتدلتر و کند شدن رشد تقاضای برق از عوامل اصلی این روند عنوان میشوند.
هند متعهد شده است تا سال ۲۰۳۰ ظرفیت تولید برق غیرفسیلی خود را به ۵۰۰ گیگاوات برساند. در صورت تحقق این هدف، تحلیلگران معتقدند مصرف زغالسنگ در بخش برق میتواند پیش از ۲۰۳۰ به اوج برسد. گزارشهای پژوهشی همچنین نشان میدهد که چین، هند و اندونزی در مجموع مسیر واقعبینانهای برای رسیدن به اوج انتشار در بخش برق تا حدود ۲۰۳۰ در پیش گرفتهاند، هرچند ادامه ساخت نیروگاههای زغالسنگ و چالشهای شبکه برق میتواند این گذار را کند کند.
اهمیت تجربه هند فراتر از مرزهای این کشور ارزیابی میشود. اگر یک اقتصاد در حال توسعه با درآمد سرانه پایین بتواند با تکیه بر انرژی خورشیدی، باتریها و فناوریهای برقی صنعتی شود، این الگو میتواند نگاه سنتی به توسعه وابسته به انرژی آلاینده را به چالش بکشد. هرچند هند همچنان با موانعی همچون ضعف زیرساخت شبکه و فشارهای سیاسی صنایع فسیلی روبهروست، مسیر کلی آن نشان میدهد که «میانبر انرژی پاک» بهعنوان گزینهای جدی پیش روی کشورهای در حال توسعه قرار گرفته است.
نظر شما