به گزارش خبرگزاری ایمنا، حمایت از اقشار محروم و آسیبپذیر، شاخص مهمی برای سنجش عدالت اجتماعی و کارآمدی سیاستهای یک کشور است و باید توجه داشت افرادی که به دلایل مختلفی از جمله بیماری، کهولت سن یا شرایط خاص اجتماعی در معرض آسیب و محرومیت هستند، بدون حمایت مناسب نمیتوانند از حقوق بنیادین خود برخوردار شوند.
در ایران پیش از انقلاب، بخش قابل توجهی از جمعیت کشور با مشکلات اقتصادی و اجتماعی گسترده روبهرو بود و دسترسی به خدمات رفاهی، آموزشی و بهداشتی برای بسیاری از اقشار محروم محدود یا غیرممکن بود و پس از انقلاب اسلامی ایران، حمایت از این گروهها به یک اولویت ملی و ساختاری تبدیل شد.
وضعیت کشور پیش از انقلاب اسلامی ایران | شدت فقر، بیماری، سوءتغذیه و بیسوادی در مناطق محروم
پیش از انقلاب اسلامی ایران، بسیاری از خانوارهای کمدرآمد و روستایی از حداقل خدمات رفاهی محروم بودند. نبود نهادهای گسترده حمایتی و کمبود برنامههای سازمانیافته، موجب میشد که فقر، بیماری، سوءتغذیه و بیسوادی در مناطق محروم شدت پیدا کند.
بسیاری از خانوادهها که سرپرست آنها فاقد درآمد پایدار بود، توان تأمین نیازهای اولیه مانند غذا، آموزش، بهداشت و مسکن را نداشتند و امکان حمایت مستمر از آنان وجود نداشت.
حمایت سازمانیافته از اقشار آسیبپذیر، از محورهای اصلی سیاستگذاری اجتماعی انقلاب اسلامی ایران
پس از انقلاب اسلامی ایران، یکی از محورهای اصلی سیاستگذاری اجتماعی، حمایت سازمانیافته از اقشار آسیبپذیر بود. دولت و نهادهای مردمی و انقلابی، با ایجاد سازوکارهای گسترده، تلاش کردند تا عدالت اجتماعی را در جامعه گسترش دهند.
نمونههای مهم اقدامات پس از انقلاب:
ایجاد نهادهای حمایتی: کمیته امداد امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی، بهعنوان نهادهای اصلی حمایت از نیازمندان و افراد آسیبپذیر شکل گرفتند.
پوشش خدمات رفاهی و بیمهای: ارائه مستمری، حمایت مالی، کمکهای معیشتی و بیمه درمانی برای خانوادههای کمدرآمد و افراد دارای معلولیت.
حمایت از زنان سرپرست خانوار و خانوادههای بیسرپرست: برنامههای توانمندسازی اقتصادی، آموزش مهارت و ارائه تسهیلات اشتغالزایی.
دسترسی به مسکن و خدمات اولیه: احداث مسکن محرومان، ارائه خدمات آب، برق و گاز و توسعه امکانات بهداشتی و آموزشی.
مداخلات در بحرانها و بلایا: حمایت از آسیبدیدگان جنگ، زلزله، سیل و سایر بلایای طبیعی با ارائه کمکهای فوری و بلندمدت.
اثرات مثبت حمایتهای اجتماعی در طول ۴۷ سال خدمت و حمایت موثر
کاهش فقر و محرومیت: دسترسی گستردهتر به خدمات رفاهی و معیشتی موجب کاهش فقر مطلق در مناطق شهری و روستایی شده است.
توانمندسازی اقتصادی و اجتماعی: آموزش مهارتهای شغلی و ارائه تسهیلات اقتصادی، امکان خروج خانوادهها از چرخه فقر را فراهم کرده است.
افزایش عدالت اجتماعی: کاهش فاصله میان مناطق محروم و برخوردار و حمایت از گروههای آسیبپذیر.
بهبود سلامت و آموزش: دسترسی مددجویان به خدمات بهداشتی و آموزش، موجب ارتقای شاخصهای سلامت و سواد عمومی شده است.
ایجاد نهادهای منسجم حمایتی، برنامههای رفاهی هدفمند و سیاستگذاری بلندمدت برای حمایت از اقشار آسیبپذیر، کمدرآمد و مددجویان
به طور کلی، پس از انقلاب اسلامی ایران، حمایت از اقشار آسیبپذیر و کمدرآمد به یک اولویت ملی و ساختاری تبدیل شد و ایجاد نهادهای حمایتی مانند کمیته امداد و سازمان بهزیستی، ارائه مستمریها و تسهیلات اقتصادی، پوشش بیمهای، دسترسی به خدمات آموزشی و بهداشتی و توسعه برنامههای توانمندسازی شغلی، فرصت زندگی بهتر را برای میلیونها نفر فراهم کرده است.
این اقدامات نه تنها معیشت روزمره مددجویان را بهبود بخشیده، بلکه باعث افزایش عدالت اجتماعی، کاهش شکاف شهری-روستایی و ارتقای سلامت و کیفیت زندگی شده است و تجربه چهار دهه گذشته نشان میدهد که حمایت مستمر و هدفمند از نیازمندان، پایهای محکم برای جامعهای عادلانه و پایدار ایجاد کرده است.
میتوان اذعان داشت که حمایت از اقشار آسیبپذیر، کمدرآمد و مددجویان، یکی از دستاوردهای برجسته انقلاب اسلامی در حوزه اجتماعی است. این دستاورد نتیجه ایجاد نهادهای منسجم حمایتی، برنامههای رفاهی هدفمند و سیاستگذاری بلندمدت بوده است و مسیر طی شده نشان میدهد که کشور توانسته بخش بزرگی از جمعیت آسیبپذیر را تحت پوشش حمایتی مستمر قرار و عدالت اجتماعی را در جامعه گسترش دهد.
نظر شما