به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، مدرنیته و جهانی شدن فاصلههای جغرافیایی را کاهش داده، تعاملات اجتماعی را دگرگون کرده و جریان اطلاعات را در سراسر کشورها سرعت بخشیده است، بهطوری که میتوان گفت دنیا برای همه مردم قابلدسترستر شده است. با این وجود، جهانی شدن بر نابرابریهای بسیاری در حوزههای اجتماعی و فناوری تأثیر گذاشته است، زیرا کشورهای پیشرفتهتر معیارها و هنجارها را برای اوقات فراغت، فرهنگ و مصرف تعیین کردهاند که ممکن است در کشورهای دیگر رایج نباشد. آنها این تصور را ترویج میکنند که روش «صحیح» برای ساختن شهرها و زندگی شهری همان است که در فرهنگ آنها وجود دارد.
دنبالهروی از این معیارها بدون کنترل، هزینههای سنگینی را بر اکوسیستم و زیستبومهای زمین تحمیل کرده است. موضوع مهم این است که معماران و طراحان شهری باید محیط شهری را با محیط طبیعی هماهنگ کنند و این مهم تنها زمانی اتفاق میافتد که پیوند عمیق بین انسان و طبیعت در طراحیها نظر گرفته شود چرا که انسان و طبیعت از هم جدا نیستند و انتخابها و اعمال انسان تأثیر مستقیم و قابلتوجهی بر محیط زیست اطراف او دارد. ایجاد پارکهای شهری میتواند کمبود عناصر طبیعی در شهر را جبران کند و به کانونی برای تنوع زیستی گوناگون تبدیل شود.
ایجاد این پارکها شامل فرایند پیچیدهای از جمله تأمین بودجه، طی کردن رویههای قانونی و دولتی و انجام تنظیمات و جابجاییهای اساسی است که بسیار فراتر از یک طراحی اولیه معماری است. در واقع ساخت یک پارک شهری فرصتی را برای آزمایش مواد و تکنیکهای جدید ساختوساز و انتخاب رویکردهای پایدارتر برای مدیریت منابع آب فراهم میآورد. پروژههای موفق پارک شهری عامل مشترکی دارند که تنوع زیستی را امکانپذیر میکند؛ این عامل، کاشت عمدی گیاهان بومی متناسب با شرایط آبوهوایی آن منطقه است که از آن با عنوان پیوند بین گونهها نام برده میشود. هدف از این کار بازگرداندن اکوسیستم به حالت اصلی خود، شبیه شرایط قبل از نفوذ گسترده شهرنشینی و مدرنیته است.
مرکز فرهنگی زیستمحیطی چپولتپیک در مکزیک
مرکز فرهنگی زیستمحیطی چپولتپیک، مکانی است با طراحی طبیعی و ظاهری قومشناسی که توسط مجموعهای از باغها احاطه شده است. این باغها به اکوسیستم و مناظر طبیعی متنوع دره مکزیک شامل جنگلهای معتدل، علفزارها، تالابها و پوشش گیاهی آن منطقه اشاره دارند و به دقت با پوشش گیاهی و توپوگرافی موجود ادغام میشوند و به این ترتیب یک جنگل شهری بهینهشده را به وجود میآورند. برای دسترسی به این باغها، مجموعهای از پیادهروها ساخته شده است و بهطور قابلتوجهی ارتباط عابران پیاده را با جنگل بهبود میبخشد. پیادهروی در این باغها صرفاً یک فعالیت نیست بلکه تجربه غوطهور شدن در طبیعت و فرصت یادگیری درباره اهمیت عناصر طبیعی در یک جنگل شهری و رابطه انسان با آنها را فراهم میکند.
بندر جنوبی کوگه در دانمارک
تفرجگاه بندر جنوبی کوگه در دانمارک نمونهای موفق از اجرای پارکهای شهری پایدار است که با الهام مستقیم از اکوسیستمهای طبیعی ساحلی، فضایی مقاوم، زنده و چندلایه ایجاد کرده است. انتخاب گونههای گیاهی در این پروژه بر اساس الگوهای چمنزارهای نمکی و پوشش گیاهی بومی سواحل دانمارک انجام شده است که توانایی بالایی در مقاومت در برابر آفتاب شدید، بادهای ساحلی و شوری ناشی از مجاورت با دریا دارند. این رویکرد، علاوه بر کاهش نیاز به نگهداری مداوم، به افزایش دوام و پایداری بلندمدت فضا کمک کرده است.
این فضا علاوه بر کارکرد تفریحی، بهعنوان زیستگاهی برای حیاتوحش محلی عمل میکند و شرایط مناسبی برای حضور پرندگان، حشرات و گونههای کوچک جانوری فراهم میآورد. گیاهان انتخابشده دارای طول عمر بالا هستند و به آبیاری و مراقبت اندکی نیاز دارند که این امر هزینههای نگهداری را کاهش و پایداری محیطی پروژه را افزایش میدهد.
طراحی محیطی بندر جنوبی کوگه از حاشیههای جنگلی امتداد پیدا کرده در سواحل شرقی دانمارک الهام گرفته و این الگو را در قالبی شهری بازتفسیر کرده است. ترکیبی از مزارع باز، بوتهزارها، درختان پراکنده و فضاهایی با علفهای کوتاه، ساختاری متنوع و پویا ایجاد میکند و مسیرهای پیادهروی با تنوع فضایی بالا، تجربههای متفاوتی را در فصول مختلف سال ارائه میدهند و امکان رویارویی نزدیک با طبیعت را در بستر شهری فراهم میسازند. بندر جنوبی کوگه نمونهای از رویکردی است که در آن طراحی منظر، حفاظت اکولوژیک و تجربه انسانی بهصورت همزمان و هماهنگ در نظر گرفته شدهاند.
باغ قابل حمل آرکا در اسپانیا
باغ قابلحمل آرکا در اسپانیا پاسخی نوآورانه به چالشهای زیستمحیطی شهرهای متراکم معاصر بهشمار میآید. این پروژه بر پایه ایده ساخت محفظههای سیار به شکل گلخانه طراحی شده است؛ سازههایی که میزبان مجموعهای متنوع از درختان، گیاهان، درختچهها و حشرات هستند و بهعنوان اکوسیستمهای کوچک و خودکفا عمل میکنند. این باغهای قابلحمل بهطور هدفمند در مناطقی با بیشترین غلظت آلودگی هوا و کمبود فضای سبز نصب میشوند و امکان ایجاد فضاهای سبز موقت را در نقاطی فراهم میآورند که ایجاد پارکهای دائمی در آنها دشوار یا غیرممکن است.
یکی از ویژگیهای شاخص این باغها، نقش آنها در کاهش اثرات گرمایش جهانی و مقابله با پدیده جزیره گرمایی شهری است. گیاهان استفادهشده در این سازهها قادرند تا ۱۰ برابر بیشتر از حد معمول دیاکسیدکربن جذب کنند و به بهبود کیفیت هوا کمک کنند. حضور گونههای وحشی خوراکی، فرصتهای جدیدی برای تولید غذا در مقیاس شهری ایجاد میکند و نگاه تازهای به مفهوم امنیت غذایی در شهرها ارائه میدهد.
علاوه بر کارکرد زیستمحیطی، باغهای قابلحمل آرکا نقش آموزشی مهمی نیز ایفا میکنند. این فضاها میتوانند بهعنوان کلاسهای درس زنده برای آموزش گیاهشناسی، اکولوژی و پایداری شهری مورد استفاده قرار گیرند و آگاهی عمومی نسبت به اهمیت تنوع زیستی را افزایش دهند. در شرایطی که شهرها بهدلیل تراکم بالا، انتشار دیاکسیدکربن و کمبود فضای سبز به تهدیدی برای اکوسیستم طبیعی تبدیل شدهاند، این باغهای سیار راهکاری انعطافپذیر، کمهزینه و مؤثر برای بازگرداندن طبیعت به زندگی شهری و بهبود پایداری محیطی محسوب میشوند.
پارک روبان قرمز در چین
پارک روبان قرمز در امتداد یکی از رودخانههای استان شانگهای واقع شده است. قبل از احداث پارک، این مکان با یک کانکس متروک و تأسیسات آبیاری منسوخ به محل دفن زباله تبدیل شده بود و به دلیل بوتهها و چمنهای کثیف، دسترسی به آن بسیار مشکل و با خطرات امنیتی احتمالی روبهرو بود. با پیشرفت توسعه شهری، این مکان بهدلیل شرایط اکولوژیکی خوبی که داشت مورد توجه طراحان برای ساخت یک پارک شهری برای تفریحاتی همچون ماهیگیری، شنا، پیادهروی، دوچرخهسواری و دویدن قرار گرفت. پوشش گیاهی این مکان بسیار متنوع است و زیستگاه مناسبی برای گونههای جانوری مختلف به حساب میآید.
چالش اصلی طراحی پارک روبان قرمز، حفظ زیستگاههای طبیعی در امتداد رودخانه و در عین حال ایجاد فرصتهای جدید برای تفریح و آموزشهایی مرتبط با محیط زیست بود. روبان قرمز بهعنوان یک عنصر زنده در محیطی ساحلی با پوشش گیاهی سبز به گونهای طراحی شد که همگام با ساختار زمین در دل طبیعت پیچ و تاب بخورد و یک مسیر پیادهروی جذاب برای برقراری ارتباط با طبیعت مهیا کند. این پل از مواد فایبرگلاس ساخته شده است وبا نورپردازی در شب به رنگ قرمز میدرخشد به همین دلیل به آن روبان قرمز گفته میشود.
پارک مرکزی کوپر در اسلوونی
پارک مرکزی کوپر در اسلوونی نمونهای شاخص از طراحی منظر معاصر است که با تکیه بر موقعیت ساحلی شهر، رابطهای فعال و پویا میان فضای سبز شهری و محیط دریایی ایجاد کرده است. مجاورت مستقیم این پارک با دریا سبب شده است که آب نهتنها بهعنوان یک عنصر تزئینی، بلکه بهعنوان ساختاردهنده اصلی فضا در طراحی آن ایفای نقش کند. حضور یک حوض مرکزی، آبپاشهای زمینی، فوارهها، جتهای آبی، آبشارها و سکوی آبی، مجموعهای متنوع از تجربههای حسی را برای کاربران در سنین مختلف فراهم میکند و امکان تعامل مستقیم با آب را به بخشی از زندگی روزمره شهروندان تبدیل میسازد.
این عناصر آبی در ترکیب با مبلمان شهری رنگارنگ، سطوح نشیمن، مسیرهای پیادهروی و فضاهای باز چندمنظوره، بهگونهای طراحی شدهاند که امتداد ساحل را به درون پارک هدایت کنند. به این ترتیب، مرز میان شهر، پارک و دریا کمرنگ شده و پارک به واسطهای میان فضای شهری و طبیعت ساحلی تبدیل میشود. این رویکرد، استفاده فعال از فضا را تشویق میکند و پارک را به مکانی پویا برای تفریح، تجمع اجتماعی و رویدادهای شهری بدل کرده است.
طرح نوآورانه پارک مرکزی کوپر یک دارایی شهری جدید و ارزشمند برای شهروندان به شمار میآید، زیرا امکان اجرای برنامهها و فعالیتهایی را فراهم کرده است که پیش از آن در این شهر امکانپذیر نبود. فرم منحصربهفرد و سازماندهی فضایی غیرمتعارف پارک، آن را از الگوهای صرفاً عملکردی پارکهای شهری فراتر برده و به یک جاذبه شهری تبدیل کرده است. این پروژه بهعنوان نمونهای الهامبخش، الگویی برای طراحی مناطق ساحلی وسیعتر و محرکی برای بازاندیشی در توسعه سایر بخشهای ساحل دریای اسلوونی بهشمار میآید که در حال حاضر با فرسودگی و کاهش کیفیت فضایی روبهرو هستند.
پارک جنگلی بنجاکیتی در تایلند
به دلیل آبوهوای موسمی تایلند، سیل و خشکسالی معضلات مهمی در شهرهای این کشور هستند. طرح پارک جنگلی بنجاکیتی بهعنوان یک اسفنج در شهر عمل میکند، یک اسفنج بزرگ که آب باران را در فصل بارندگی جذب میکند و آن را در فصل خشک با ظرفیت ۱۲۸ هزار مترمکعب تخلیه میکند. آب کانال مجاور این پارک که به روانآب و فاضلاب شهری آلوده شده است با استفاده از گیاهان تالاب به روش زیستی تصفیه میشود و ۱۶۰۰ مترمکعب آب تمیز در روز تولید میکند.
بیشتر فضای این پارک مسطح و کمارتفاع که میانگین آن فقط ۰.۵ متر است، باتلاقی با سطح آب زیرزمینی بالا است و روش آگاهانه کشاورزی مرسوم تایلندی برای بلندتر نگه داشتن ریشه درختان برای جلوگیری از سیل در این پارک استفاده میشود. طرح پارک جنگلی سطح سخت خاک رس را به زیستگاه مرطوب و اسفنجی تبدیل کرده و به یک جامعه گیاهی بومی غنی اجازه میدهد تا با حداقل آبیاری خود را زنده نگه دارد. پنج هزار و ۶۰۰ نهال از ۳۶۰ گونه در این پارک کاشته شده است که شامل درختان بومی کمیاب حوضه رودخانه مرکزی است که در سایه گیاهان کوچک تا متوسط مجاور رشد میکنند.
نظر شما