به گزارش خبرگزاری ایمنا در کرمانشاه، بهمن ۱۳۵۷ مملو از خاطرات شیرینی است که مردمی رنجکشیده و ستمدیده را از یوغ استکبار خارج کرد و استقلال و آزادی را به آنها بازگرداند، در روزهای ابتدایی این ماه بود که با انتشار خبر کارشکنیهای دولت بختیار درباره ورود حضرت امام (ره) و به تأخیر انداختن بازگشت ایشان به کشور، عدهای از مبارزان و علمای انقلابی کرمانشاه تصمیم گرفتند به تهران عزیمت کرده و اعتراضات خود را در این مورد به دولت وقت اعلام کنند.
هر روز که بر شدت اعتراضات مردمی افزوده میشد، سازمانها، ادارات دولتی و مراکز وابسته به دولت و نظام سلطنتی که اوضاع و احوال مملکتی را دگرگون میدیدند، گروه گروه به اجتماع معترضان و انقلابیون میپیوستند، از جمله این سازمانها و ادارات، کاخ جوانان کرمانشاه بود که در دهمین روز بهمن به مردم پیوستند.
در پی کشتار مداوم در شهرهای مختلف ایران، تشدید مبارزات ضدسلطنتی مردم ایران و ابراز انزجار و تنفر از ادامه حکومت پهلوی، علمای بزرگ حوزه علمیه قم و مدرسان آن طبق دستور امامخمینی (ره) درصدد برآمدند با صدور اعلامیههایی، غیرقانونیبودن حکومت پهلوی و نامشروع بودن آن را به اطلاع مردم ایران برسانند.
در پی این فرمان امام، آیتالله اشرفیاصفهانی و جمعی از دیگر فضلای حوزهی علمیه قم از جمله آیتالله مدنی، آیتالله صدوقی، آیتالله دستغیب و آیتالله طاهری، با صدور اعلامیهای حکومت شاه را غیرقانونی اعلام کردند، این اعلامیه در کرمانشاه بهوسیله مبلغان و مبارزان مذهبی در میان مردم توزیع و بدینصورت نامشروع بودن رژیم پهلوی بر همگان آشکار شد.
مردم کرمانشاه پس از اعلام حکم امام خمینی (ره) مبنی بر تعیین مهندس مهدی بازرگان به نخستوزیری و تشکیل دولت موقت، از این فرمان حمایت کردند و در روزهای هفدهم و هجدهم بهمن کارکنان ادارات مراکز دولتی، از جمله کارکنان ادارات کشاورزی، خاکشناسی، بازرگانی، بهداری و امور اجتماعی کرمانشاه با صدور اعلامیههایی هماهنگی و همبستگی خود را با نخستوزیری مهندس مهدی بازرگان اعلام کردند.
بهدنبال کشتار و قتلعام مردم تهران در روزهای نوزدهم و بیستم بهمن، روز بیستویکم بهمن مردم کرمانشاه به حمایت از مردم تهران و در محکوم کردن فجایع مذکور تظاهرات و راهپیمایی گستردهای در تمام نقاط شهر برپا کردند. از نخستین ساعات این روز، همه اصناف، مغازهداران، بازاریان و کسبه محل کسبوکارشان را تعطیل کردند و به خیابانها رفتند.
تظاهرات گسترده مردمی در اواخر روز شدیدتر شد، بهطوری که در ساعت ۹:۰۰ شب به اوج خود رسید و سراسر شهر کرمانشاه را فراگرفت، این تظاهرات گسترده تا ساعات ۰۲:۰۰ بامداد ادامه داشت و تظاهرکنندگان با دادن شعارهایی علیه دولت، رژیم سلطنتی و بقایای عمال و کارگزاران حکومتی، ضمن همبستگی با مردم تهران، نسبت به کشتار بیرحمانهی دو روز گذشته ابراز تنفر و انزجار کردند.
مردم کرمانشاه در روز ۲۲ بهمندست به راهپیمایی عظیم و مردمی زدند که در آن دهها هزار زن و مرد کرمانشاهی حضور داشتند، در پایان این مراسم عظیم و نمایش باشکوه مردمی، قطعنامهای قرائت شد و به تصویب رسید که درخواستهای انقلابیون و مردم کرمانشاه در آن انعکاس پیدا کرده بود.
حمایت مردم کرمانشاه از دولت موقت
روزنامه کیهان نیز در گزارشی حمایت مردم کرمانشاه را از دولت موقت مهدی بازرگان چنین شرح میدهد: «قهرمانشهر، متجاوز سیصد هزار نفر از مردم کرمانشاه در راهپیمایی و تظاهرات آرام، دولت موقت مهندس بازرگان را تأیید کردند، در پایان این راهپیمایی آیتالله جلیلی سخنرانی کرد و قطعنامهای صادر شد.»
بهدنبال این تظاهرات عظیم، روز بعد مردم به سوی زندانهای کرمانشاه رفتند، در زندانها را شکستند و حدود ۱۲۰۰ نفر زندانی را آزاد کردند، بدینصورت کنترل اکثر مراکز شهر کرمانشاه، حتی زندانها بهدست مردم افتاد.
محمدرضا باقرزاده از مورخان برجسته کرمانشاهی درباره نقش مردمان این دیار در مبارزاتی که منجر به پیروزی انقلاب اسلامی شد، به خبرنگار ایمنا گفت: مردم این شهر در مبارزات منجر به پیروزی انقلاب اسلامی از همان ابتدا گوش به فرمان علما و روحانیت بهویژه امام راحل (ره) بودند و در این بین علمایی چون آشیخ هادی جلیلی و خلف ایشان یعنی آیتالله روانشاد نقش بسزایی داشتند.
وی مرگ ناگهانی حاجآقا مصطفی خمینی در اوایل آبان سال ۵۶ را نقطه عطفی در مبارزات مردم کرمانشاه ضدرژیم ستمشاهی دانست و افزود: در پی این حادثه، به دعوت آیتالله جلیلی و آیتالله اشرفی اصفهانی مجلس بزرگداشتی در مسجد بروجردی برگزار شد که این کار در پنجم و هشتم آبان همان سال انجام شد.
تاریخدان برجسته کرمانشاه اضافه کرد: این تجمع با یورش مأموران ساواک بر هم زده شد تا اینکه مقالهای موهن با عنوان «ایران و استعمار سرخ و سیاه» به قلم احمد رشیدی مطلق در روزنامه اطلاعات چاپ شد که در آن به روحانیت از جمله امام (ره) اهانتهایی شد.
باقرزاده گفت: در پی انتشار این مقاله در نوزدهم دی ۱۳۵۶ مردم کرمانشاه نیز همزمان با سایر شهرهای کشور دست به تظاهرات زدند که با واکنش مأموران رژیم، تعدادی از تظاهرکنندگان شهید و مجروح شدند و در چهلم شهدای قم در بیستودوم بهمن سال ۵۶ که امام (ره) با بیانیهای مردم را به برپایی تظاهرات فراخواندند، مردم کرمانشاه نیز راهپیمایی باشکوهی برگزار کردند.
وی با اشاره به تظاهرات مردم کرمانشاه در دهم فروردین سال ۵۷ افزود: این تظاهرات با بازتاب رسانهای زیادی در کشور و دنیا همراه بود و زمانی که بیت امام خمینی (ره) در مهر ۵۷ در نجف محاصره شد، به دعوت آیت الله جلیلی و سایر علما، مردم کرمانشاه نیز به مسجد بروجردی آمدند و از آنجا به سوی مسجد جامع، تظاهراتی برپا کردند.
تاریخدان برجسته کرمانشاه ادامه داد: این تظاهرات که در اعتراض به حصر بیت امام (ره) برگزار شد، با پرتاب گاز اشکآور از سوی مأموران شاه همراه شد و مردم به خشم آمده کرمانشاه نیز ساختمانهای استانداری، ۹ شعبه بانک و بخشی از سینما دیانا را به آتش کشیدند.
باقرزاده تصریح کرد: در سهراهی نواب بود که کامیونی از ارتشیان شاه وارد جمعیت شد و به سوی مردم تیراندازی مستقیم کرد که بر اثر آن هفت جوان کرمانشاهی به نامهای 'صادق صابونی، مصطفی امامی، علیمحمد الماسی، محمد جعفر صالح آبادی، علی اکبر رحیمی، مجتبی جعفری، محمد جعفر صالح آبادی و سیروس اسفندیاری' به شهادت رسیدند.
این تاریخدان افزود: پس از آن روز، تظاهرات مردم کرمانشاه همزمان با سایر شهرهای کشور تا روز ۲۲ بهمن ۵۷ که انقلاب پیروز شد، ادامه پیدا کرد و در آن فرهنگیان، دانشآموزان، دانشجویان، روحانیت و کارکنان ادارات نقش بارزی داشتند و اعتصابهایی برگزار کردند و همین اعتصابها بود که موجب فلج شدن برخی دولتها مانند دولت جمشید آموزگار شد.
وی در مورد سایر شهرستانهای کرمانشاه در آن زمان، گفت: چماقداران اجیر شده شاه در کرمانشاه، اسلامآبادغرب، قصرشیرین و پاوه دست به آزار و اذیت مردم زدند، مسیرهای ورودی و خروجی به شهرها را بستند و خودروها را ملزم به الصاق عکس شاه میکردند.
باقرزاده در پایان گفت: کرمانشاهیان همیشه در خط مقدم و صفوف بههمپیوسته مبارزات انقلابی ملت ایران قرار داشتهاند و در تبیین نقش مردم این دیار نیز کتابی به عنوان روزشمار انقلاب در کرمانشاه نوشته شده، اما سایر کتابهای تاریخی چون کلیگویی هستند، به جزئیات مبارزات مردم کرمانشاه نپرداختهاند.
نظر شما