به گزارش ایمنا، پنجمین نشست علمی پژوهشی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان با عنوان «مرمت و حفاظت نویافته هاب معماری در کاوش های باستان شناسی، با نگاهی به کاوش های باستان شناسی تپه وی گُل شهرستان آران و بیدگل» در خانه میراث اصفهان برگزار شد.
رئیس اداره میراث فرهنگی شهرستان کاشان ضمن تأکید بر این نکته که ما باید در بحث مرمت از تجارب استفاده کنیم تا مرمت را ارتقا دهیم و از بروز اشتباهات جلوگیری کنیم، گفت: در باستان شناسی، مرمت اهمیت بسیاری دارد و من در کاوش های خود نیاز به مرمت گر را به طور کامل حس و تجربه کرده ام.
"محسن جاوری" افزود: آتشکده «وی گُل» در 10 کیلومتری شمال آران و بیدگل قرار دارد و اکنون بخش عمده ای از آن در زیر ماسه های روان واقع شده است.
وی ادامه داد: سال 1383 گزارش هایی مبنی بر حفاری های غیرمجاز در این مکان به ما اعلام شد و ما بعد از بازدید متوجه شدیم که با یک مکان متعلق به دوران تاریخی، ساسانی و اسلامی روبرو هستیم. این محوطه تا قرن 7 هجری قمری آباد است اما از قرن 7هجری یعنی اواخر دوران ایلخانیان و آغاز دوره سلجوقی به دلیل کاهش سطح آبهای زیرزمینی متروکه شده است.
استادیار و عضو هیأت علمی دانشگاه کاشان اظهار داشت: این محوطه شامل دو شهر غربی و شرقی است که با فصله 800 متری از یکدیگر قرار دارند و آتشکده مورد بحث یعنی آتشکده «وی گُل» در شهر غربی قرار دارد.
جاوری ضمن اشاره به این که متأسفانه به دلایل مختلف و ناآگاهی، امروز بسیاری از محوطه های تاریخی و قلعه ها به وسیله عوامل انسانی تخریب هایی صورت می گیرد، گفت: یکی از مشکلاتی که در قلعه های تاریخی وجود دارد همین تخریب هاست و در این مکان و البته در قلعه شرقی نیز آثار تخریب با لودِر دیده شد و واقعاً باید جایگاه تخریب در محوطه های تاریخی آسیب شناسی شود. در این مکان نیز این آثار بسیار دیده شد، مثلاً استفاده افراد معتاد و بیکار و ولگرد از این مکان به عنوان محل تجمع بسیار وجود داشت و واقعاً چرا باید در این محوطه های تاریخی چنین تخریب ها و آسیب هایی صورت بگیرد و چنین مکان های باارزشی به عنوان مزبله و دورریز استفاده شوند!
رئیس اداره میراث فرهنگی شهرستان کاشان ادامه داد: من در سال 85 یک تیم باستان شناسی تشکیل دادم و هردو محوطه را به طور دقیق حفاری کردیم و 8986 قطعه سفال از کاوش حاصل شد. حدود یک سال نیم عکاسی و مستندنگاری و طبقه بندی یافته ها به طول انجامید و کل منطقه نقشه برداری شد.
محسن جاوری گفت: شواهد، نشان دهنده گذار از دوره ساسانی به دوران اسلامی بود و نکته مهم این بود که علی رغم تغییر رویکرد مردم با بنای مذهبی، اما هیچ بی احترامی نسبت به این مکان دیده نشد. هیچ تخریبی دیده نشد وبا وجودی که شهر اندکی جابه جا شده ولی به آیین قبلی یعنی تقدس و ستایش آتش اهانت نشده است. وی ادامه داد: یک مطلبی که «گدار» در اذهان ایجاد کرد این بود که اغلب مساجد تاریخی بر روی آتشکده ایجاد شده اند که این مکان چیزی غیر از این بحث را نشان می داد، یعنی مردم تغییر آیین داده اند اما به آیین قبل اهانت نکرده اند.
وی افزود: این مکان از معدود محدوده هایی است که پایه آتشدان به صورت سالم به دست آمد، این پایه یک نخل وارونه با 37 پره است. ازاره های بنا با ارتفاع 70 سانتی متر با گچ پوشیده شده اند و بالای ازاره به بعد پلان چهارطاقی است که از جنس چینه است و با رنگ اخرایی مشخص است. درواقع کل بنا با چینه ساخته شده و در هیچ بنای دیگری چنین چیزی دیده نشده است. کف بنا نیز پلاستر گچی دارد و تقریباً بیش تر از 15 دوره تجدید دارد. یکی از تزیینات استثنایی که من در هیچ دوره ایرانی تاریخی ندیدم در معماری این آتشگاه دیده شد که حال قلب دارد در بوم گچ سفیدرنگ.
استادیار دانشگاه کاشان خاطرنشان ساخت: برای این که بفهمیم آیا این مکان به قبل از دوره ساسانی نیز بازمی گردد یا نه، گمانه ای را انتخاب و تا عمق 3 متری حفاری کردیم که نشان داد این محوطه به دوره ساسانی تعلق دارد. ضمن این که ما برای معماری مذهبی دوره ساسانی با دو واژه چهارطاقی و آتشکده روبرو هستیم که چهارطاقی قسمتهای وابسته ندارد و مسقف است اما آتشکده قسمتهای وابسته دارد و بدون سقف است و این مکان یک آتشکده است.
محسن جاوری گفت: تصریح نمود: دو روز اول که این پایه آتشدان را از ریرخاک بیرون آوردیم خوشحال بودم اما روز سوم غصه دار شدم که حالا باید این اثر شاخص را چکارکنیم؟! متأسفانه حمایت صورت نگرفت و من مجبور شدم حفاری را نیمه کاره رها کنم و تنها به دنبال مبلغی بودم تا حفاظت اولیه را انجام دهم. با خیلی ها مشورت کردم و نظر متخصصان زیادی را جویا شدم، یک نظر این بود که این پایه آتشدان کامل از زیرخاک درآورده شود و به چهلستون برده و نگهداری شود اما ریسک بالایی داشت و امکان تخریب شدن و خردشدن آن وجود داشت، در نهایت با هزینه شخصی، تعداد 1500 عدد آجرخام که تقریباً کار خشت را می کرد تهیه کردم و بدنه را کامل پوشاندم. ابتدا با پارالوئید رقیق روی کل بدنه را پوشاندم و بعد با یک فاصله 5 سانتی متر و 7 میلی متری تمام جرزهایی که به دست آورده بودم را پر کرده و دیوار کشیدم و بعد روی تمام بدنه را کاهگل کشیدم.
عضو هیأت علمی دانشگاه کاشان ضمن اشاره به این که اولین بنای مذهبی ایران در تپه ذاغه که توسط عزت الله نگهبان کاوش شد اکنون آغل گوسفند است، افزود: سال 89 این آتشدان را دوباره به حالت قبل بازگرداندیم تا از گزندهای انسانی در امان بماند اما احتمالاً تا پایان امسال باتوجه به این که مردم بیدگلی نیز خیلی راغبند اینجا کارشود و مبلغی را نی برای ادامه کاوش ها تهیه کرده اند، کاوش را از سر می گیرم و امیدواریم این محوطه به یک سایت موزه تبدیل شود.
نشست اول اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان با عنوان «قنات ها و روند جهانی شدن» با سخنرانی مریم قاسمی، نشست دوم با عنوان «قنات ها و روند جهانی شدن» با سخنرانی فریدون اله یاری مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان، نشست سوم با عنوان «سیر تحول معماری در مسجد جامع اصفهان» با سخنرانی دکتر عبدالله جبل عاملی، چهارمین نشست با عنوان «تأثیر مکتب فلسفی اصفهان بر تاریخ فکری ایران» با سخنرانی پروفسور اورس گوژکن و پنجمین نشست علمی پژوهشی با عنوان« مرمت و حفاظت نویافته هاب معماری در کاوش های باستان شناسی، با نگاهی به کاوش های باستان شناسی تپه وی گُل شهرستان آران و بیدگل» و با حضور دکتر محسن جاوری از سوی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان برگزار شد.12168/135
رئیس اداره میراث فرهنگی شهرستان کاشان ضمن تأکید بر این نکته که ما باید در بحث مرمت از تجارب استفاده کنیم تا مرمت را ارتقا دهیم و از بروز اشتباهات جلوگیری کنیم، گفت: در باستان شناسی، مرمت اهمیت بسیاری دارد و من در کاوش های خود نیاز به مرمت گر را به طور کامل حس و تجربه کرده ام.
"محسن جاوری" افزود: آتشکده «وی گُل» در 10 کیلومتری شمال آران و بیدگل قرار دارد و اکنون بخش عمده ای از آن در زیر ماسه های روان واقع شده است.
وی ادامه داد: سال 1383 گزارش هایی مبنی بر حفاری های غیرمجاز در این مکان به ما اعلام شد و ما بعد از بازدید متوجه شدیم که با یک مکان متعلق به دوران تاریخی، ساسانی و اسلامی روبرو هستیم. این محوطه تا قرن 7 هجری قمری آباد است اما از قرن 7هجری یعنی اواخر دوران ایلخانیان و آغاز دوره سلجوقی به دلیل کاهش سطح آبهای زیرزمینی متروکه شده است.
استادیار و عضو هیأت علمی دانشگاه کاشان اظهار داشت: این محوطه شامل دو شهر غربی و شرقی است که با فصله 800 متری از یکدیگر قرار دارند و آتشکده مورد بحث یعنی آتشکده «وی گُل» در شهر غربی قرار دارد.
جاوری ضمن اشاره به این که متأسفانه به دلایل مختلف و ناآگاهی، امروز بسیاری از محوطه های تاریخی و قلعه ها به وسیله عوامل انسانی تخریب هایی صورت می گیرد، گفت: یکی از مشکلاتی که در قلعه های تاریخی وجود دارد همین تخریب هاست و در این مکان و البته در قلعه شرقی نیز آثار تخریب با لودِر دیده شد و واقعاً باید جایگاه تخریب در محوطه های تاریخی آسیب شناسی شود. در این مکان نیز این آثار بسیار دیده شد، مثلاً استفاده افراد معتاد و بیکار و ولگرد از این مکان به عنوان محل تجمع بسیار وجود داشت و واقعاً چرا باید در این محوطه های تاریخی چنین تخریب ها و آسیب هایی صورت بگیرد و چنین مکان های باارزشی به عنوان مزبله و دورریز استفاده شوند!
رئیس اداره میراث فرهنگی شهرستان کاشان ادامه داد: من در سال 85 یک تیم باستان شناسی تشکیل دادم و هردو محوطه را به طور دقیق حفاری کردیم و 8986 قطعه سفال از کاوش حاصل شد. حدود یک سال نیم عکاسی و مستندنگاری و طبقه بندی یافته ها به طول انجامید و کل منطقه نقشه برداری شد.
محسن جاوری گفت: شواهد، نشان دهنده گذار از دوره ساسانی به دوران اسلامی بود و نکته مهم این بود که علی رغم تغییر رویکرد مردم با بنای مذهبی، اما هیچ بی احترامی نسبت به این مکان دیده نشد. هیچ تخریبی دیده نشد وبا وجودی که شهر اندکی جابه جا شده ولی به آیین قبلی یعنی تقدس و ستایش آتش اهانت نشده است. وی ادامه داد: یک مطلبی که «گدار» در اذهان ایجاد کرد این بود که اغلب مساجد تاریخی بر روی آتشکده ایجاد شده اند که این مکان چیزی غیر از این بحث را نشان می داد، یعنی مردم تغییر آیین داده اند اما به آیین قبل اهانت نکرده اند.
وی افزود: این مکان از معدود محدوده هایی است که پایه آتشدان به صورت سالم به دست آمد، این پایه یک نخل وارونه با 37 پره است. ازاره های بنا با ارتفاع 70 سانتی متر با گچ پوشیده شده اند و بالای ازاره به بعد پلان چهارطاقی است که از جنس چینه است و با رنگ اخرایی مشخص است. درواقع کل بنا با چینه ساخته شده و در هیچ بنای دیگری چنین چیزی دیده نشده است. کف بنا نیز پلاستر گچی دارد و تقریباً بیش تر از 15 دوره تجدید دارد. یکی از تزیینات استثنایی که من در هیچ دوره ایرانی تاریخی ندیدم در معماری این آتشگاه دیده شد که حال قلب دارد در بوم گچ سفیدرنگ.
استادیار دانشگاه کاشان خاطرنشان ساخت: برای این که بفهمیم آیا این مکان به قبل از دوره ساسانی نیز بازمی گردد یا نه، گمانه ای را انتخاب و تا عمق 3 متری حفاری کردیم که نشان داد این محوطه به دوره ساسانی تعلق دارد. ضمن این که ما برای معماری مذهبی دوره ساسانی با دو واژه چهارطاقی و آتشکده روبرو هستیم که چهارطاقی قسمتهای وابسته ندارد و مسقف است اما آتشکده قسمتهای وابسته دارد و بدون سقف است و این مکان یک آتشکده است.
محسن جاوری گفت: تصریح نمود: دو روز اول که این پایه آتشدان را از ریرخاک بیرون آوردیم خوشحال بودم اما روز سوم غصه دار شدم که حالا باید این اثر شاخص را چکارکنیم؟! متأسفانه حمایت صورت نگرفت و من مجبور شدم حفاری را نیمه کاره رها کنم و تنها به دنبال مبلغی بودم تا حفاظت اولیه را انجام دهم. با خیلی ها مشورت کردم و نظر متخصصان زیادی را جویا شدم، یک نظر این بود که این پایه آتشدان کامل از زیرخاک درآورده شود و به چهلستون برده و نگهداری شود اما ریسک بالایی داشت و امکان تخریب شدن و خردشدن آن وجود داشت، در نهایت با هزینه شخصی، تعداد 1500 عدد آجرخام که تقریباً کار خشت را می کرد تهیه کردم و بدنه را کامل پوشاندم. ابتدا با پارالوئید رقیق روی کل بدنه را پوشاندم و بعد با یک فاصله 5 سانتی متر و 7 میلی متری تمام جرزهایی که به دست آورده بودم را پر کرده و دیوار کشیدم و بعد روی تمام بدنه را کاهگل کشیدم.
عضو هیأت علمی دانشگاه کاشان ضمن اشاره به این که اولین بنای مذهبی ایران در تپه ذاغه که توسط عزت الله نگهبان کاوش شد اکنون آغل گوسفند است، افزود: سال 89 این آتشدان را دوباره به حالت قبل بازگرداندیم تا از گزندهای انسانی در امان بماند اما احتمالاً تا پایان امسال باتوجه به این که مردم بیدگلی نیز خیلی راغبند اینجا کارشود و مبلغی را نی برای ادامه کاوش ها تهیه کرده اند، کاوش را از سر می گیرم و امیدواریم این محوطه به یک سایت موزه تبدیل شود.
نشست اول اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان با عنوان «قنات ها و روند جهانی شدن» با سخنرانی مریم قاسمی، نشست دوم با عنوان «قنات ها و روند جهانی شدن» با سخنرانی فریدون اله یاری مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان، نشست سوم با عنوان «سیر تحول معماری در مسجد جامع اصفهان» با سخنرانی دکتر عبدالله جبل عاملی، چهارمین نشست با عنوان «تأثیر مکتب فلسفی اصفهان بر تاریخ فکری ایران» با سخنرانی پروفسور اورس گوژکن و پنجمین نشست علمی پژوهشی با عنوان« مرمت و حفاظت نویافته هاب معماری در کاوش های باستان شناسی، با نگاهی به کاوش های باستان شناسی تپه وی گُل شهرستان آران و بیدگل» و با حضور دکتر محسن جاوری از سوی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان برگزار شد.12168/135
نظر شما