به گزارش خبرگزاری ایمنا، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی دستورالعمل مناسبی برای مبتلایان به بیماری های مهم ارائه کرده است تا این بیماران به روش صحیح روزه بگیرند. در ادامه چند بیماری مهم و شایع و دستورالعمل صحیح روزه داری در این بیماری ها ارائه می شود.
روزه و مشکلات چشمی
_ روزه داری، نزدیك بینی و دوربینی را تشدید نمی كند و جز در موارد نادری مثل نزدیك بینی شدید با نمره عینك بالاتر از 18، در موارد دیگر منعی برای روزه داری وجود ندارد. تغذیه عصب بینایی در افراد مبتلا به نزدیك بینی شدید با نمره عینك بالاتر از 18، در اثر روزه داری مختل می شود و به همین دلیل متخصصان چشم به این افراد توصیه می كنند روزه نگیرند.
_ بیماران مبتلا به آب سیاه با فشار طبیعی دسته دیگری از بیماران چشمی هستند كه روزه داری برای آنان ممنوع است. درباره علت بروز تاری دید ناشی از گرسنگی باید گفت تاری دید که در برخی از افراد روزه دار ایجاد می شود، ارتباطی به عیوب چشم نداشته و عموما به دلیل كم خونی، كاهش قند خون، افت فشار خون و یا ناشی از اختلالات خون رسانی به چشم و مغز است.
روزه و سلامت روانی
روزه داری در بیماران مبتلا به افسردگی و بیماری های خفیف علاوه بر این که انجام فریضه دینی است، ضمنا به عنوان یک شیوه روان درمانی و تغییر رفتار محسوب شده و سلامت روانی را تقویت می کند. روزه داری همچنین قدرت اراده و تصمیم گیری و توان اجرایی این بیماران را نیز افزایش می دهد. البته بیماران مبتلا به اختلالات روانی، باید علاوه بر تغذیه مناسب در ایام روزه داری، برنامه ریزی خاصی برای مصرف داروهای خود در افطار و سحر نیز داشته باشند. لازم به یادآوری است که اگر این بیماران در طی مراحل بهبود از تغذیه مناسب برخوردار نباشند، از نظر مکانیسم های تطابق روانی ضعیفتر عمل کرده و به خوبی نمی توانند با تغییرات حاصله از نظر سبک زندگی روزانه در این ماه کنار بیایند؛ در نتیجه با عود و یا تشدید علائم بیماری مواجه می شوند كه به همین دلیل توصیه می شود این قبیل بیماران از روزه داری مستمر یک ماهه خودداری کنند. بدیهی است که مبتلایان به بیماری های روانی پیشرفته از قبیل انواع سایکوز نمی توانند روزه بگیرند.
روزه و بیماری های کلیوی
_ با توجه به این که در ماه مبارک رمضان، افراد در معرض کم آبی شدید قرار گرفته و مواد زائد با غلظت بالا در ادرارشان دفع می شود، بنابراین در این ماه برای پیشگیری از تشکیل سنگ های کلیه و سیستم ادراری، باید مبادرت به مصرف مایعات بیشتری در سحر و افطار نمایند. درعین حال، افرادی که تشکیل سنگ های ادراری در آنها فعال بوده و بیش از دو سنگ ادراری ظرف مدت 6 ماه داشته اند و یا هم اکنون دارای سنگ ادراری هستند، بهتر است موارد احتیاط را در زمینه مصرف مایعات رعایت نمایند؛ اما روزه دارانی که فقط یک نوبت سنگ ادراری درمان شده داشته اند، به شرط مصرف آب فراوان بین افطار تا سحر می توانند روزه بگیرند، هر چند ضروری است که این افراد کماکان تحت نظر پزشک متخصص باشند.
_ بیماران کلیوی که تحت درمان دیالیز قرار گرفته اند، باید از روزه گرفتن خودداری کنند. با توجه به این که بیماران دیالیزی قدرت تطابق پرخوری و کم خوری را ندارند و بیشتر اوقات هم کم اشتها هستند، از نظر پزشکی، قادر به روزه گرفتن نیستند.
در خصوص روزه داری برای بیماران كلیوی سنگساز، توصیه می شود که این افراد در طول روزه داری از انجام فعالیت فیزیكی سنگین و قرار گرفتن در معرض نور خورشید و تعریق، خودداری نمایند و در طول شب برای رقیق كردن ادرار و شستشوی كلیه ها مایعات فراوان بنوشند؛ حتی الامكان حجم غذای دریافتی را كمتر نموده و به خصوص در مواقع سحری، غذای سبك و آب زیاد بنوشند و مصرف غذاهای حاوی املاح سنگساز مانند نوشابه های گازدار، غذاهای با منشا حیوانی كه به علت دارا بودن فسفات زیاد، دفع كلسیم از ادرار را افزایش می دهند و غذاهای حاوی اگزالات از قبیل كاكائو، چای پررنگ، آجیل و سبزیجاتی مانند، اسفناج، كلم، ریواس و گوجه فرنگی را کاهش دهند.
روزه در مبتلایان به عدم تناسب وزن
برخی از مبتلایان به اضافه وزن، به منظور لاغر شدن تحت رژیم هاى درمانى هستند و با آمدن ماه مبارك رمضان دچار سردرگمی می شوند، زیرا محدودیت هاى ویژه غذایى آنان، زمان بندی خاص صرف غذا را می طلبد که در ماه مبارك این زمان بندى ها به هم مى خورد.
لازم به ذکر است که رژیم غذایى این گونه افراد تغییر عمده ای پیدا نمی کند و تنها با چند جابه جایى جزیى و رعایت چند مسئله مهم به همان نتایج مقرر دست خواهند یافت. در واقع این افراد همان مقدار مواد غذایی رژیم خاص خود را دریافت می نمایند ولی ساعات دریافت غذا تا حدودی تغییر می یابد. بعنوان مثال، در روزهای عادی فاصله زمانی بین وعده های شام و صبحانه روز بعد، حدود 10 ساعت می باشد. به همین ترتیب در روزهای ماه مبارک نیز مدت زمانی بین 17 - 10 ساعت بین سحری یک شب با افطار شب بعد فاصله وجود دارد.
توصیه می شود صبحانه معمول روزهای غیر روزه داری را در افطار صرف نموده و با فاصله قابل قبولی شام را بر اساس شام روزهای معمول غیر روزه داری، صرف کنند. ضمنا ناهار روزهای معمول، در ایام روزه داری به سحری منتقل می شود. بدیهی است که میان وعده های روزهای معمول )شامل آنچه که در قبل ظهر و عصرانه صرف می شد نیز، بین افطار و زمان خواب قابل صرف می باشند.
بهترین زمان براى انجام فعالیت بدنى آهسته و پیوسته، بعد از افطار است؛ چرا كه انجام ورزش در طول روز موجب از دست دادن انرژى و تعریق گردیده و بنوبه خود می تواند سبب ضعف، بى حالى و سرگیجه شود. انجام پیاده روى آهسته و پیوسته پس از افطار علاوه بر مصرف کالری، با ایجاد حركات عضلات شكم موجب به حركت واداشتن دستگاه گوارش و کمک به هضم مواد غذایى خورده شده می نماید.
کسانی که تا حدودی لاغر هستند، می توانند به شرطی که غذای کافی را در وعده های افطار تا سحر دریافت کنند، اقدام به روزه داری نمایند. باید توجه داشت که استفاده از مواد خیلی شیرین مانند زولبیا، بامیه، شیرینی و كیك به هنگام سحر به اشتها لطمه زده و تنها مدت زمان كوتاهی قند خون فرد را بالا نگه می دارند، بنابراین در هنگام سحر بهتر است علاوه بر مقدار مناسبی غذاهایی چون پلومرغ و خورشت های کم چربی و فاقد سرخ کردنی، از غذاهایی مثل سبزیجات، میوه جات، مغزهای گیاهی، پنیر، سبزی، گردو، نان، گوجه فرنگی، خیار، میزان مناسب چای و یا آب ولرم نیز استفاده شود.
روزه و بیماری های قلبی
پزشكان معتقدند در این ماه به دلیل آنکه افراد از پرخاشگری، رفتارهای تهاجمی، استرس و هیجان، كشیدن سیگار، مصرف چای و قهوه دوری می كنند، بنابراین امكان بروز سكته قلبی در آنها كاهش می یابد. مجموعه این تغییرات در وضعیت رفتار و تغذیه افراد، دو عامل مهم جهت حفظ سلامتی فرد در طول ماه مبارك رمضان است.
روزه به کاهش پرفشاری خون کمک می کند. افراد مبتلا به پرفشاری خون، باید در طول روز، فشار خود را چك كنند. اگر در طول روز، بیمار دچار تغییر و بالا رفتن فشار خون شود، نباید روزه بگیرد؛ اما اگر در طول روز فشار خون فرد تغییر نكرد، روزه گرفتن موردی ندارد.
حدود بیست روز پس از شروع ماه مبارك رمضان میزان هموسیستئین، اصلیترین عامل بروز سكته قلبی در خون افراد به شدت كاهش می یابد. از طرف دیگر، میزان كلسترول خوب نیز افزایش یافته و غلظت خون هم در حد طبیعی قرار می گیرد. كاهش میزان تری گلیسری دها و كلسترول بد از دیگر اثرات مثبت ناشی از روزه داری در این افراد خواهد بود.
بیماران قلبی- عروقی باید طبق یك رژیم غذایی خاص روزه بگیرند و از مصرف غذای سنگین در افطار خودداری نموده و درعین حال رژیم پایین آورنده فشار خون تجویز شده توسط مشاور تغذیه را رعایت نمایند. علاوه بر این، عدم استفاده از غذاهای نفخ آور مانند حبوبات و شیر در افرادی كه مدت زمان طولانی شیر مصرف نكرده اند، و پرهیز از استرس برای این بیماران توصیه می شود. این افراد برای تنظیم میزان داروی مورد نیاز خود با مشورت پزشك میتوانند از داروهایی با اثر درازمدت استفاده كنند و مصرف داروهای دیورتیك را كاهش دهند.
روزه گرفتن در بارداری و شیردهی
زنان باردار در سه ماه اول بارداری به ویژه هشت هفته اول به دلیل تشكیل سلولهای مغزی جنین نباید روزه بگیرند. پس از آن نیز در سه ماهه دوم بارداری نیز تنها در صورتی یك خانم باردار می تواند روزه بگیرد كه فعالیت روزانه كمی داشته باشد و آزمایش های خون و ادرار او نیز طبیعی باشد. در سه ماهه سوم نیز نیاز مادر به دریافت غذا افزایش جدی می یابد، لذا خانمها پس از مشاوره با متخصص تغذیه و تحت کنترل دائم ممکن است بتوانند در بخش هایی از این 3 ماه، اقدام به روزه داری نمایند.
خانم های شیرده از ماه دوم شیردهی درصورتی که کاهش شیر در آنها اتفاق نیفتد و احساس ضعف و بی حالی شدید و یا سردرد و عوارض مشابه نداشته و تحت نظر متخصص تغذیه اقدام به مصرف مواد غذایی نمایند، می توانند همزمان روزه بگیرند.
روزه در مبتلایان به نقرس
غذا نخوردن، روزه داریهای طولانی، و رژیمهای كم كربوهیدرات به دلیل ایجاد حالت كتوز میتوانند موجب تسریع حملات نقرس شوند. این بیماری گاه منجر به جراحی می شود. با پیشرفت بیماری، علایم سریعتر و برای مدت طولانیتر بروز میكند. برای جلوگیری از تشدید بیماری، عموما طبق توصیه متخصص بهتر است روزه داری انجام نشود.
روزه در مبتلایان به صرع
افراد مبتلا به صرع كه باید قرصهای ضد تشنج استفاده كنند، نمی توانند روزه بگیرند؛ زیرا ممكن است در طول روز دچار كاهش كلسیم و یا قند خون شده و تشنج كنند.
روزه برای مبتلایان به کم خونی
در كسانی كه سطح شاخصهای خونی در مرز پایین محدوده طبیعی است، كاهش دریافت مواد مغذی در ماه رمضان ممكن است میزان این شاخصها را باز هم كاهش دهد. چنانچه شدت کم خونی در افراد بالا باشد به گونه ای که نیازمند دریافت مکمل آهن در چند نوبت روزانه باشند، روزه داری قابل توصیه نخواهد بود.
کسانی که مبتلا به کم خونی خفیف تا متوسط هستند باید به كیفیت غذای مصرفی خود در این ماه مبارك توجه بیشتری نمایند و مصرف مواد غذایی غنی از آهن و پروتئینها به ویژه پروتئینهای حاوی ترکیبات آهن از نوع هم اولویت با گوشت قرمز و سپس گوشتهای سفید است را افزایش دهند. همچنین مصرف میوه های خشك به خصوص زردآلو و تمشك و مصرف آجیل خام مانند پسته و بادام برای آنها مفید است. این افراد باید از مصرف چای تا 2 ساعت بعد از غذا به ویژه پس از مصرف مواد غذایی غنی از آهن پرهیز كنند.
روزه در مبتلایان به کبد چرب غیر الکلی
در حالت عادی وجود چربی در کبد طبیعی است، اما اگر این میزان از 5 تا 11 درصد وزن کل کبد بیشتر شود، فرد به بیماری کبد چرب دچار شده است. این بیماری نشانه خاصی ندارد، اما بعد از رعایت نکردن و پیشروی این بیماری در کبد، باعث سوءهاضمه شده و در نهایت منجر به مرگ انسان می شود .بیماری کبد چرب غیر الکلی یکی از متداول ترین علل عملکرد غیر طبیعی کبد است و با چاقی شکمی، مقاومت به انسولین و دیابت نوع دو همبستگی دارد.
در مبتلایان به کبد چرب گرید 1 )نوع خفیف بیماری، رعایت تغذیه صحیح در ماه مبارک رمضان سبب کاهش قند خون، کنترل وزن، کاهش اندازه دور شکم و چربی های بدن می گردد، لذا می تواند با آزاد کردن چربی های رسوب کرده در کبد به بهبود بیماری کمک نماید. البته در کسانی که کبد آنها به شدت چرب است یعنی به گرید 2 و 3 مبتلا هستند، روزه داری طولانی خطر را تشدید می کند و علاوه بر این افراد، مبتلایان به سیروز کبدی یا نارسایی کبدی نیز نباید روزه بگیرند؛ لذا ضروری است که این افراد باید با پزشک معالج خود و متخصص تغذیه مشورت نمایند.
افراد مبتلا به مشکلات کبدی باید از مصرف غذایی پرچرب و پر کلسترول اجتناب نموده و حتی المقدور از خوردن غذاهای سرخ شده پرهیز کنند. مصرف مقادیر کافی سبزی خصوصا چغندر، بروکلی، اسفناج، انواع جوانه و هویج و انواع میوه به دلیل نقش فیبر و آنتی اکسیدان هایی که بطور طبیعی درآنها وجود دارد، در کارکرد صحیح کبد بسیار کمک کننده است. مصرف غذاهای دریایی و ماهی نیز برای تامین پروتئین مورد نیاز در این بیماران نسبت به سایر منابع پروتئینی اهمیت بیشتری دارد.
روزه و مشکلات چشمی
_ روزه داری، نزدیك بینی و دوربینی را تشدید نمی كند و جز در موارد نادری مثل نزدیك بینی شدید با نمره عینك بالاتر از 18، در موارد دیگر منعی برای روزه داری وجود ندارد. تغذیه عصب بینایی در افراد مبتلا به نزدیك بینی شدید با نمره عینك بالاتر از 18، در اثر روزه داری مختل می شود و به همین دلیل متخصصان چشم به این افراد توصیه می كنند روزه نگیرند.
_ بیماران مبتلا به آب سیاه با فشار طبیعی دسته دیگری از بیماران چشمی هستند كه روزه داری برای آنان ممنوع است. درباره علت بروز تاری دید ناشی از گرسنگی باید گفت تاری دید که در برخی از افراد روزه دار ایجاد می شود، ارتباطی به عیوب چشم نداشته و عموما به دلیل كم خونی، كاهش قند خون، افت فشار خون و یا ناشی از اختلالات خون رسانی به چشم و مغز است.
روزه و سلامت روانی
روزه داری در بیماران مبتلا به افسردگی و بیماری های خفیف علاوه بر این که انجام فریضه دینی است، ضمنا به عنوان یک شیوه روان درمانی و تغییر رفتار محسوب شده و سلامت روانی را تقویت می کند. روزه داری همچنین قدرت اراده و تصمیم گیری و توان اجرایی این بیماران را نیز افزایش می دهد. البته بیماران مبتلا به اختلالات روانی، باید علاوه بر تغذیه مناسب در ایام روزه داری، برنامه ریزی خاصی برای مصرف داروهای خود در افطار و سحر نیز داشته باشند. لازم به یادآوری است که اگر این بیماران در طی مراحل بهبود از تغذیه مناسب برخوردار نباشند، از نظر مکانیسم های تطابق روانی ضعیفتر عمل کرده و به خوبی نمی توانند با تغییرات حاصله از نظر سبک زندگی روزانه در این ماه کنار بیایند؛ در نتیجه با عود و یا تشدید علائم بیماری مواجه می شوند كه به همین دلیل توصیه می شود این قبیل بیماران از روزه داری مستمر یک ماهه خودداری کنند. بدیهی است که مبتلایان به بیماری های روانی پیشرفته از قبیل انواع سایکوز نمی توانند روزه بگیرند.
روزه و بیماری های کلیوی
_ با توجه به این که در ماه مبارک رمضان، افراد در معرض کم آبی شدید قرار گرفته و مواد زائد با غلظت بالا در ادرارشان دفع می شود، بنابراین در این ماه برای پیشگیری از تشکیل سنگ های کلیه و سیستم ادراری، باید مبادرت به مصرف مایعات بیشتری در سحر و افطار نمایند. درعین حال، افرادی که تشکیل سنگ های ادراری در آنها فعال بوده و بیش از دو سنگ ادراری ظرف مدت 6 ماه داشته اند و یا هم اکنون دارای سنگ ادراری هستند، بهتر است موارد احتیاط را در زمینه مصرف مایعات رعایت نمایند؛ اما روزه دارانی که فقط یک نوبت سنگ ادراری درمان شده داشته اند، به شرط مصرف آب فراوان بین افطار تا سحر می توانند روزه بگیرند، هر چند ضروری است که این افراد کماکان تحت نظر پزشک متخصص باشند.
_ بیماران کلیوی که تحت درمان دیالیز قرار گرفته اند، باید از روزه گرفتن خودداری کنند. با توجه به این که بیماران دیالیزی قدرت تطابق پرخوری و کم خوری را ندارند و بیشتر اوقات هم کم اشتها هستند، از نظر پزشکی، قادر به روزه گرفتن نیستند.
در خصوص روزه داری برای بیماران كلیوی سنگساز، توصیه می شود که این افراد در طول روزه داری از انجام فعالیت فیزیكی سنگین و قرار گرفتن در معرض نور خورشید و تعریق، خودداری نمایند و در طول شب برای رقیق كردن ادرار و شستشوی كلیه ها مایعات فراوان بنوشند؛ حتی الامكان حجم غذای دریافتی را كمتر نموده و به خصوص در مواقع سحری، غذای سبك و آب زیاد بنوشند و مصرف غذاهای حاوی املاح سنگساز مانند نوشابه های گازدار، غذاهای با منشا حیوانی كه به علت دارا بودن فسفات زیاد، دفع كلسیم از ادرار را افزایش می دهند و غذاهای حاوی اگزالات از قبیل كاكائو، چای پررنگ، آجیل و سبزیجاتی مانند، اسفناج، كلم، ریواس و گوجه فرنگی را کاهش دهند.
روزه در مبتلایان به عدم تناسب وزن
برخی از مبتلایان به اضافه وزن، به منظور لاغر شدن تحت رژیم هاى درمانى هستند و با آمدن ماه مبارك رمضان دچار سردرگمی می شوند، زیرا محدودیت هاى ویژه غذایى آنان، زمان بندی خاص صرف غذا را می طلبد که در ماه مبارك این زمان بندى ها به هم مى خورد.
لازم به ذکر است که رژیم غذایى این گونه افراد تغییر عمده ای پیدا نمی کند و تنها با چند جابه جایى جزیى و رعایت چند مسئله مهم به همان نتایج مقرر دست خواهند یافت. در واقع این افراد همان مقدار مواد غذایی رژیم خاص خود را دریافت می نمایند ولی ساعات دریافت غذا تا حدودی تغییر می یابد. بعنوان مثال، در روزهای عادی فاصله زمانی بین وعده های شام و صبحانه روز بعد، حدود 10 ساعت می باشد. به همین ترتیب در روزهای ماه مبارک نیز مدت زمانی بین 17 - 10 ساعت بین سحری یک شب با افطار شب بعد فاصله وجود دارد.
توصیه می شود صبحانه معمول روزهای غیر روزه داری را در افطار صرف نموده و با فاصله قابل قبولی شام را بر اساس شام روزهای معمول غیر روزه داری، صرف کنند. ضمنا ناهار روزهای معمول، در ایام روزه داری به سحری منتقل می شود. بدیهی است که میان وعده های روزهای معمول )شامل آنچه که در قبل ظهر و عصرانه صرف می شد نیز، بین افطار و زمان خواب قابل صرف می باشند.
بهترین زمان براى انجام فعالیت بدنى آهسته و پیوسته، بعد از افطار است؛ چرا كه انجام ورزش در طول روز موجب از دست دادن انرژى و تعریق گردیده و بنوبه خود می تواند سبب ضعف، بى حالى و سرگیجه شود. انجام پیاده روى آهسته و پیوسته پس از افطار علاوه بر مصرف کالری، با ایجاد حركات عضلات شكم موجب به حركت واداشتن دستگاه گوارش و کمک به هضم مواد غذایى خورده شده می نماید.
کسانی که تا حدودی لاغر هستند، می توانند به شرطی که غذای کافی را در وعده های افطار تا سحر دریافت کنند، اقدام به روزه داری نمایند. باید توجه داشت که استفاده از مواد خیلی شیرین مانند زولبیا، بامیه، شیرینی و كیك به هنگام سحر به اشتها لطمه زده و تنها مدت زمان كوتاهی قند خون فرد را بالا نگه می دارند، بنابراین در هنگام سحر بهتر است علاوه بر مقدار مناسبی غذاهایی چون پلومرغ و خورشت های کم چربی و فاقد سرخ کردنی، از غذاهایی مثل سبزیجات، میوه جات، مغزهای گیاهی، پنیر، سبزی، گردو، نان، گوجه فرنگی، خیار، میزان مناسب چای و یا آب ولرم نیز استفاده شود.
روزه و بیماری های قلبی
پزشكان معتقدند در این ماه به دلیل آنکه افراد از پرخاشگری، رفتارهای تهاجمی، استرس و هیجان، كشیدن سیگار، مصرف چای و قهوه دوری می كنند، بنابراین امكان بروز سكته قلبی در آنها كاهش می یابد. مجموعه این تغییرات در وضعیت رفتار و تغذیه افراد، دو عامل مهم جهت حفظ سلامتی فرد در طول ماه مبارك رمضان است.
روزه به کاهش پرفشاری خون کمک می کند. افراد مبتلا به پرفشاری خون، باید در طول روز، فشار خود را چك كنند. اگر در طول روز، بیمار دچار تغییر و بالا رفتن فشار خون شود، نباید روزه بگیرد؛ اما اگر در طول روز فشار خون فرد تغییر نكرد، روزه گرفتن موردی ندارد.
حدود بیست روز پس از شروع ماه مبارك رمضان میزان هموسیستئین، اصلیترین عامل بروز سكته قلبی در خون افراد به شدت كاهش می یابد. از طرف دیگر، میزان كلسترول خوب نیز افزایش یافته و غلظت خون هم در حد طبیعی قرار می گیرد. كاهش میزان تری گلیسری دها و كلسترول بد از دیگر اثرات مثبت ناشی از روزه داری در این افراد خواهد بود.
بیماران قلبی- عروقی باید طبق یك رژیم غذایی خاص روزه بگیرند و از مصرف غذای سنگین در افطار خودداری نموده و درعین حال رژیم پایین آورنده فشار خون تجویز شده توسط مشاور تغذیه را رعایت نمایند. علاوه بر این، عدم استفاده از غذاهای نفخ آور مانند حبوبات و شیر در افرادی كه مدت زمان طولانی شیر مصرف نكرده اند، و پرهیز از استرس برای این بیماران توصیه می شود. این افراد برای تنظیم میزان داروی مورد نیاز خود با مشورت پزشك میتوانند از داروهایی با اثر درازمدت استفاده كنند و مصرف داروهای دیورتیك را كاهش دهند.
روزه گرفتن در بارداری و شیردهی
زنان باردار در سه ماه اول بارداری به ویژه هشت هفته اول به دلیل تشكیل سلولهای مغزی جنین نباید روزه بگیرند. پس از آن نیز در سه ماهه دوم بارداری نیز تنها در صورتی یك خانم باردار می تواند روزه بگیرد كه فعالیت روزانه كمی داشته باشد و آزمایش های خون و ادرار او نیز طبیعی باشد. در سه ماهه سوم نیز نیاز مادر به دریافت غذا افزایش جدی می یابد، لذا خانمها پس از مشاوره با متخصص تغذیه و تحت کنترل دائم ممکن است بتوانند در بخش هایی از این 3 ماه، اقدام به روزه داری نمایند.
خانم های شیرده از ماه دوم شیردهی درصورتی که کاهش شیر در آنها اتفاق نیفتد و احساس ضعف و بی حالی شدید و یا سردرد و عوارض مشابه نداشته و تحت نظر متخصص تغذیه اقدام به مصرف مواد غذایی نمایند، می توانند همزمان روزه بگیرند.
روزه در مبتلایان به نقرس
غذا نخوردن، روزه داریهای طولانی، و رژیمهای كم كربوهیدرات به دلیل ایجاد حالت كتوز میتوانند موجب تسریع حملات نقرس شوند. این بیماری گاه منجر به جراحی می شود. با پیشرفت بیماری، علایم سریعتر و برای مدت طولانیتر بروز میكند. برای جلوگیری از تشدید بیماری، عموما طبق توصیه متخصص بهتر است روزه داری انجام نشود.
روزه در مبتلایان به صرع
افراد مبتلا به صرع كه باید قرصهای ضد تشنج استفاده كنند، نمی توانند روزه بگیرند؛ زیرا ممكن است در طول روز دچار كاهش كلسیم و یا قند خون شده و تشنج كنند.
روزه برای مبتلایان به کم خونی
در كسانی كه سطح شاخصهای خونی در مرز پایین محدوده طبیعی است، كاهش دریافت مواد مغذی در ماه رمضان ممكن است میزان این شاخصها را باز هم كاهش دهد. چنانچه شدت کم خونی در افراد بالا باشد به گونه ای که نیازمند دریافت مکمل آهن در چند نوبت روزانه باشند، روزه داری قابل توصیه نخواهد بود.
کسانی که مبتلا به کم خونی خفیف تا متوسط هستند باید به كیفیت غذای مصرفی خود در این ماه مبارك توجه بیشتری نمایند و مصرف مواد غذایی غنی از آهن و پروتئینها به ویژه پروتئینهای حاوی ترکیبات آهن از نوع هم اولویت با گوشت قرمز و سپس گوشتهای سفید است را افزایش دهند. همچنین مصرف میوه های خشك به خصوص زردآلو و تمشك و مصرف آجیل خام مانند پسته و بادام برای آنها مفید است. این افراد باید از مصرف چای تا 2 ساعت بعد از غذا به ویژه پس از مصرف مواد غذایی غنی از آهن پرهیز كنند.
روزه در مبتلایان به کبد چرب غیر الکلی
در حالت عادی وجود چربی در کبد طبیعی است، اما اگر این میزان از 5 تا 11 درصد وزن کل کبد بیشتر شود، فرد به بیماری کبد چرب دچار شده است. این بیماری نشانه خاصی ندارد، اما بعد از رعایت نکردن و پیشروی این بیماری در کبد، باعث سوءهاضمه شده و در نهایت منجر به مرگ انسان می شود .بیماری کبد چرب غیر الکلی یکی از متداول ترین علل عملکرد غیر طبیعی کبد است و با چاقی شکمی، مقاومت به انسولین و دیابت نوع دو همبستگی دارد.
در مبتلایان به کبد چرب گرید 1 )نوع خفیف بیماری، رعایت تغذیه صحیح در ماه مبارک رمضان سبب کاهش قند خون، کنترل وزن، کاهش اندازه دور شکم و چربی های بدن می گردد، لذا می تواند با آزاد کردن چربی های رسوب کرده در کبد به بهبود بیماری کمک نماید. البته در کسانی که کبد آنها به شدت چرب است یعنی به گرید 2 و 3 مبتلا هستند، روزه داری طولانی خطر را تشدید می کند و علاوه بر این افراد، مبتلایان به سیروز کبدی یا نارسایی کبدی نیز نباید روزه بگیرند؛ لذا ضروری است که این افراد باید با پزشک معالج خود و متخصص تغذیه مشورت نمایند.
افراد مبتلا به مشکلات کبدی باید از مصرف غذایی پرچرب و پر کلسترول اجتناب نموده و حتی المقدور از خوردن غذاهای سرخ شده پرهیز کنند. مصرف مقادیر کافی سبزی خصوصا چغندر، بروکلی، اسفناج، انواع جوانه و هویج و انواع میوه به دلیل نقش فیبر و آنتی اکسیدان هایی که بطور طبیعی درآنها وجود دارد، در کارکرد صحیح کبد بسیار کمک کننده است. مصرف غذاهای دریایی و ماهی نیز برای تامین پروتئین مورد نیاز در این بیماران نسبت به سایر منابع پروتئینی اهمیت بیشتری دارد.
نظر شما