وجود ده‌ها گونه گیاهی گلپایگان گنجینه‌ای با ارزش در دل طبیعت

وجود ده‌ها گونه گیاهی گلپایگان را به گنجینه‌ای با ارزش در دل طبیعت تبدیل کرده است.

به گزارش خبرگزاری ایمنا از شهرستان گلپایگان، با توجه به فصل بهار و رویش دوباره گیاهان گردشگران زیادی طبیعت را برای گذراندن اوقات فراغت انتخاب می‌کنند.
در مراتع و ارتفاعات گلپایگان انواع گیاهان با خواص مختلف یافت می‌شود که برخی از آنان مصرف خوراکی دارند که می‌توان به کنگر، ریواس، کرفس وحشی، زیره سبز خوراکی، خاکشیر و سبزیجات معطر دیگر اشاره کرد.
برخی از گیاهان نیز مانند آویشن، ریشه ختمی، ریشه ریواس وحشی، ریشه شیرین‌بیان و گل گاوزبان مصرف دارویی دارند.
در طبیعت گلپایگان گیاهانی یافت می‌شوند که مصرف صنعتی دارند مانند باریچه یا قاسنی که در ارتفاعات تخت گل زرد و کوه‌های کوچری، دره سیب، قرغن، کوه الوند و مَرغ رشد می‌کنند و شیره این گیاهان در ساخت عطر، ادکلن‌ و لوازم آرایشی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
گیاهی مانند روناس در صنایع رنگ‌سازی و ریشه سریش در چسب‌سازی مورد استفاده قرار می‌گیرد و کتیرا هم که در بیشتر بیابان‌های اطراف گلپایگان رشد می‌کند در صنایع دارویی و لوازم آرایشی و صنعت کاربرد دارد.
علیرضا حیدری رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری گلپایگان در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: وسعت مراتع شهرستان گلپایگان بیش از 144 هزار هکتار است و این مراتع مشتمل بر 57 عرف مرتعی شامل 34 عرف قشلاقی و 23 عرف ییلاقی است.
وی با بیان اینکه در استان اصفهان بیش از 300 گونه دارویی موجود است، تصریح کرد: در شهرستان گلپایگان بیش از 45 گونه گیاهی قابل بهره‌برداری است و ‌از این تعداد 30 گونه گیاهی مانند کتیرا، شیرین‌بیان، کرفس و موسیر جزو اقلام درآمدزا محسوب می‌شوند.
وی افزود: حدود 75 درصد از مراتع نیز ارزش زیست‌محیطی دارند و در تلطیف هوا و جلوگیری از فرسایش خاک مؤثر است.
شناسایی 60 گونه گیاه دارویی در گلپایگان
امیرحسین شایسته متخصص گیاهان دارویی (فیتوشیمی) نیز در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: حدود 25 تا 45 درصد داروهای داروخانه‌های اروپا و آمریکا را گیاهان دارویی تشکیل می‌دهد و دلیل آن این است که داروسازان و پزشکان به این نتیجه رسیده‌اند که داروهای شیمیایی دارای عوارضی مانند تداخلات، مسمومیت‌ها و یا حساسیت‌های دارویی هستند و این امر سبب شده که پزشکان به طب سنتی روی آورند.
وی با بیان اینکه کشور ایران از لحاظ تنوع و جنس پوشش گیاهی رتبه نخست را در کشورهای غرب آسیا و خاورمیانه داراست، تصریح کرد: ایران از لحاظ گونه‌های گیاهی بعد از کشورهای ترکیه و چین در مقام سوم قرار دارد.
محقق طب سنتی و مدرس دانشگاه ادامه داد: حدود 8 هزار گونه گیاهی در ایران وجود دارد که 800 گونه گیاهی دارویی و 200 گونه گیاهی معطر هستند.
وی با اشاره به تنوع آب و هوایی ایران افزود: در برخی از مناطق کشور مانند کویر مرکزی، میزان بارندگی صفر و در برخی از مناطق مانند حاشیه دریای خزر بیش از 2 هزار میلی‌متر بارندگی را شاهد هستیم و این امر موجب تنوع گیاهی در کشور شده است./
 





وی در ادامه به میزان بارندگی در شهرستان گلپایگان اشاره کرد و گفت: در منطقه غرب گلپایگان مانند قرغن و کوچری به طور متوسط 250 تا 300 میلی‌متر بارندگی گزارش شده است و در منطقه شرق گلپایگان مانند درُ و تیکن حدود 100 میلی‌متر بارندگی را شاهد هستیم که این تنوع آب و هوایی موجب تنوع گونه‌های مختلف گیاهی شده است.

شایسته با بیان اینکه قدمت استفاده از گیاهان دارویی در ایران به هزاران سال پیش برمی‌گردد، تاکید کرد: تألیف کتاب‌هایی مانند قانون ابوعلی سینا، الحاوی زکریای رازی و ذخیره خوارزمشاهی نوشته سید اسماعیل جوزجانی نشان‌دهنده پیشینه استفاده از گیاهان دارویی در ایران است.

وی خاطر نشان کرد: در گلپایگان حدود 60 گونه گیاه دارویی شناسایی شده که عمده این گیاهان خودرو و برخی از آنها دست کاشت هستند.

این متخصص گیاهان دارویی بیان کرد: فصل رویش بیشتر گیاهان اواخر فروردین و اوایل اردیبهشت ماه است و بیشتر گیاهان عمری یک‌ ساله دارند و بهترین زمان برداشت این گیاهان زمان گل‌دهی آنان است که از لحاظ اسانس بیشترین مقدار را دارند.

وی بابونه، بومادران، بید، خارخاسک، کاسنی، گزنه، بومادران، آویشن و شیرین بیان را از جمله گیاهان دارویی موجود در گلپایگان برشمرد و اضافه کرد: به طور مثال گیاه بابونه ضد التهاب، ضدعفونی کننده دستگاه گوارش و مرهم زخم‌های معده و روده است.



شایسته در ادامه به خواص درمانی بید پرداخت و افزود: این گیاه هم کاشتنی و هم خودرو است و از خواص درمانی آن می‌توان به تب‌بر و مسکن رقیق‌کننده خون اشاره کرد که از این گیاه در قرص آسپرین استفاده می‌شود.

وی بیان کرد: گیاه پونه اشتهاآور، ضد سرفه و خلط‌آور است و به دلیل خاصیت ضد باکتریایی آن در درمان بیماری‌های معده استفاده می‌شود و گیاه گزنه در درمان سنگ مثانه و کلیه به صورت دم کرده مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه گیاه شاطره طبیعت خنکی دارد، تصریح کرد: دم کرده این گیاه تصفیه‌کننده خون و کاهش دهنده چربی و قند خون و افزایش‌دهنده متابولیسم کبد و کاهش‌دهنده آنزیم‌های کبد است.

وی با بیان اینکه شناسایی گیاهان دارویی آسان است، تصریح کرد: باید گیاهان را از شکل ظاهری و مرفولوژی آنان شناخت و با موارد استفاده گیاه آشنا بود در غیر این صورت اگر گیاهان دارویی به اشتباه مورد استفاده قرار گیرد ممکن است فرد دچار مسمومیت و یا حساسیت شود.

شایسته ادامه داد: در سال‌های پر باران در یک روز می‌توان 20 تا 30 گیاه را شناسایی کرد و با توجه به اینکه گلپایگان شهر توریست‌‌پذیری هست و تورهای گردشگری زیادی به این شهر مسافرت می‌کنند می‌توان در کنار جاذبه‌های گردشگری شهرستان، گونه‌های گیاهی و کاربرد آن را به گردشگران آموزش داد.

وی از گیاهان به عنوان گنجینه‌های طبیعت یاد کرد و گفت: هر شخص می‌تواند داروخانه‌ای از گیاهان دارویی در منزل خود داشته باشد و نیازهای دارویی خود را مرتفع کند.

این متخصص گیاهان دارویی تاکید کرد: برداشت گیاهان دارویی قاعده خاص خودش را دارد و باید در فصلی این گیاهان را برداشت کرد که کمی پیش از زمان گل‌دهی آنان باشد و راهنماهای محلی و کارشناسان گیاهان دارویی به این امر آگاهی دارند و می‌دانند که چه قسمت از گیاه ارزش دارویی دارد.

وی ادامه داد: طی چند سال گذشته استقبال مردم از گیاهان دارویی بیشتر شده اما در این میان افراد سودجویی نیز هستند که بدون تخصص و علم کافی گیاهی را تجویز می‌کنند و این امر سبب می‌شود مردم نسبت به گیاهان دارویی بد‌بین شوند و اثراث داروهای شیمیایی را مفید‌تر بدانند.

شایسته افزود: بیشتر افرادی که گیاهان دارویی عرضه می‌کنند یا به صورت تجربی وارد این کار شده‌اند و یا در کنار شغل‌های دیگر این کار را انجام می‌دهند و کمتر کسی پیدا می‌شود که تحصیلات آکادمیک و دانشگاهی در زمینه گیاهان دارویی داشته باشد.

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود به راه‌کارهای محقق شدن اقتصاد مقاومتی در حوزه کشاورزی و کشت گیاهان دارویی اشاره کرد و گفت: با توجه به کاهش بارندگی‌ها و افت سفره‌های زیر‌زمینی باید محصولاتی کشت شود که در برابر کم‌آبی مقاوم هستند و کشت گیاهان دارویی بهترین گزینه برای کم‌آبی محسوب می‌شود.

متخصص گیاهان دارویی اظهار کرد: کشت زراعی نعنا فلفلی در حال حاضر در برخی مزارع گلپایگان آغاز شده و با کمک جهاد کشاورزی و مرکز تحقیقات کشاورزی، کشاورزان با مزایای این کشت آشنا و خرید تضمینی این محصول توسط شرکت‌ها انجام شده و امیدواریم به زودی به نتایج خوبی در این زمینه دست پیدا کنیم
کد خبر 224703

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.