برگزاری آیین نخل گردانی در روستای قمبوان دهاقان

به گزارش خبرنگار ایمنا از دهاقان، یکی از آیین‌های عزاداری که با وسعت زیادی در نقاط مختلف ایران و با تأثیر از شرایط فرهنگی و اقلیمی خاص آن مناطق، به اجرا در می‌آید، مراسم نخل‌برداری یا نخل گردانی است که با مفهوم تشییع پیکر مقدس سیدالشهدا(ع) در روز عاشورا برپا می‌شود.
پیشینیه رسم نخل‌گردانی در مراسم عزاداری به دوره‌های پیش از صفویه می‌رسد، بسیاری از نویسندگان هم رسم نخل‌بندی و نخل‌گردانی را از بدعت‌های صفویان در ایران دانسته‌اند.
اصولاً نخل به مفهوم درخت خرماست و در اصطلاح عامیانه به هر درخت و درختچه‌ای تزیینی هم نخل گویند. 

اما در آیین عزاداری اصطلاح نخل به تابوت واره‌ای می‌گویند که آن را بر دوش می‌کشند، این وسیله اتاقکی چوبی و حجیم و به شکل مکعب مستطیل است که از چوب بستی و با یک کف‌بندی تشکیل شده است، الواری که در کف به کار می‌رود، معمولاً یک متر بالاتر از پایه های ستون ها قرار گرفته‌اند.
دو سر هر یک از تیرها حدود یک متر از ۴ طرف کف دیواره نخل بیرون آمده و در واقع، دستگیره نخل را تشکیل می‌دهد. شکل ظاهری برخی نخل‌ها جناغی شکل سروی و برخی به صورت یک جناغ قوسی شکل است.
البته نخل، شباهتی به درخت خرما ندارد و تا به حال هم نخلی که به شکل درخت خرما ساخته شده باشد، دیده نشده است.
هر دسته عزاداری، راهنمایی دارد که در گذرگاه‌های ویژه به حاملان نخل فرمان ایست می‌دهد تا نوحه خوانی و استراحت کرده و احتمالاً نخل‌کش را هم تعویض کنند، حتماً دیده‌اید که برای بلند کردن نخل، مردان جوان و تنومند به زیر نخل می‌روند و دستگیره‌های چهار جانب آن را می‌گیرند و "یا حسین" گویان آن را بلند می کنند و دستگیره‌ها را روی بالشتک‌های پارچه‌ای که بر سر شانه های خود قرار داده اند، می‌گذارند، تعداد نخل کشان هم بستگی به بزرگی و سنگین نخل دارد./