سارا شیرازی در این دیدار با اشاره به برنامههای مرکز برای توسعه تعامل با ستادهای دیه و سازمانهای زندانها در استانهای مختلف اظهار کرد: یکی از رویکردهای ما انعقاد تفاهمنامه با مجموعههای قضایی، ستادهای دیه و سازمانهای زندانهاست تا از طریق ظرفیت وکلای مرکز، خدمات حقوقی و کارشناسی در اختیار زندانیان و خانوادههای آنان قرار گیرد.
وی با اشاره به تجربه همکاری مرکز با مجموعههای مرتبط در استان خراسان رضوی افزود: در مشهد به برکت و مدد آقاعلی بن موسی الرضا (ع) و با همراهی جمعی از وکلای مرکز، که بخش قابل توجهی از آنان را بانوان تشکیل میدادند، زمینه ارائه خدمات حقوقی به زندانیان فراهم شد. هدف ما این است که این خدمات علاوه بر زندانیان جرائم غیرعمد، در صورت نیاز به زندانیان سایر جرائم نیز ارائه شود و بتوانیم در مسیر حل مشکلات حقوقی آنان نقش مؤثری ایفا کنیم.
معاون امور بانوان مرکز با بیان اینکه بخشی از مشکلات زندانیان ناشی از ناآگاهی از قوانین و نداشتن دسترسی به مشاوره حقوقی مناسب است، تصریح کرد: در میان زندانیان، افراد با مشاغل و موقعیتهای اجتماعی مختلف از جمله پزشکان، مهندسان، معلمان، استادان دانشگاه و زنان خانهدار حضور دارند که گاهی به دلیل مشکلات خانوادگی، اقتصادی یا ناآگاهی حقوقی گرفتار پروندههای قضایی شدهاند. در چنین شرایطی، ارائه خدمات حقوقی معاضدتی و کاملاً رایگان میتواند به حل مشکلات آنان و خانوادههایشان کمک کند.
شیرازی با تأکید بر اینکه حمایت از زندانیان نباید به تأمین کمک مالی برای آزادی آنان محدود شود، ادامه داد: ما در حوزه آموزش نیز برنامههایی را دنبال کردهایم و کتابها و بستههای آموزشی متناسب با سطح سواد مدنی افراد، بهویژه کسانی که از سطح آگاهی حقوقی و اجتماعی پایینتری برخوردارند، آماده شده است. این آموزشها باید در کنار خدمات مشاورهای و روانشناختی، پیش از آزادی و پس از خروج از زندان دنبال شود.
وی افزود: یکی از ضرورتهای مهم، فراهم کردن زمینه اشتغال و بازگشت مؤثر افراد آزادشده به جامعه است. باید ظرفیتهای شغلی و مجموعههایی را که امکان جذب این افراد را دارند شناسایی کنیم تا آزادی از زندان به بازگشت مجدد به چرخه آسیب و جرم منجر نشود. در این مسیر، مرکز آمادگی دارد با استفاده از ظرفیتهای حقوقی، کارشناسی و مشاورهای خود، در کنار ستاد دیه و سایر مجموعههای مسئول قرار گیرد.
معاون امور بانوان مرکز همچنین با اشاره به ضرورت حمایت مالی در کنار حمایت حقوقی از زندانیان جرائم غیرعمد گفت: برخی از این افراد علاوه بر نیاز به مشاوره و پیگیری حقوقی، برای آزادی از زندان به حمایت مالی نیاز دارند. از این رو، در نظر داریم با همکاری خیرین، نهادهای مردمی و مجموعههای مسئولیت اجتماعی، طرحهای مشترکی را برای جمعآوری و تخصیص هدفمند کمکهای خیرخواهانه تعریف کنیم.
شیرازی با اشاره به ریشههای تاریخی فرهنگ خیرخواهی و دستگیری در جامعه ایرانی، «سنت گلریزان» را نمونهای ارزشمند از مشارکت مردمی در حمایت از نیازمندان دانست و اظهار کرد: گلریزان، سنتی با قدمت چندصدساله در فرهنگ ایرانی است که بر پایه همدلی، همراهی و جمعآوری کمکهای مردمی برای گرهگشایی از مشکلات افراد نیازمند شکل گرفته است. این سنت ریشه در باور دیرینه ایرانیان به دستگیری از یکدیگر دارد و باید برای احیا و گسترش آن در قالبهای متناسب با نیازهای امروز جامعه تلاش کنیم.
وی افزود: همانگونه که در گذشته مردم در محلهها و اجتماعات خود نسبت به وضعیت همسایگان و افراد نیازمند بیتفاوت نبودند، امروز نیز باید این فرهنگ ارزشمند را با بهرهگیری از ظرفیت خیرین، نهادهای مردمی و مجموعههای تخصصی احیا کنیم تا گلریزان از یک اقدام مقطعی فراتر برود و به بستری پایدار برای حمایت هدفمند از زندانیان و خانوادههای آنان تبدیل شود.
بسیاری از آسیبهای اجتماعی ریشه در فرهنگ و مسائل روان شناختی دارد
در ادامه، داود کرمی، معاون توسعه مدیریت و منابع مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه، با اشاره به جایگاه فعالیتهای فرهنگی، آموزشی و اجتماعی در مأموریتهای مرکز اظهار کرد: مرکز در کنار فعالیتهای حقوقی و قضایی، در حوزههای فرهنگی و اجتماعی نیز اقدامات زیربنایی و برنامههای متعددی را دنبال کرده است که یکی از محورهای مهم آن، آموزش و آگاهیبخشی حقوقی به اقشار مختلف جامعه است.
وی با اشاره به تجربه اجرای طرحهای آموزشی و ارائه خدمات حقوقی در مساجد افزود: در این طرحها، وکلا و کارشناسان با حضور در مساجد، ضمن ارائه آموزشهای حقوقی، پروندهها و مسائل مراجعهکنندگان را بررسی و پیگیری میکردند و روند رسیدگی تا حصول نتیجه مورد توجه قرار میگرفت. همچنین حمایت از وکلای معاضدتی و ارتقای کیفیت ارائه خدمات حقوقی از دیگر اقداماتی بوده که در این زمینه دنبال شده است.
کرمی با تأکید بر اینکه حمایت از خانوادههای آسیبدیده نباید صرفاً به کمکهای مالی محدود شود، تصریح کرد: کمکهای مالی در جای خود بسیار ارزشمند است، اما گاهی آسیبهای اصلی خانوادهها ریشههای فرهنگی، روانشناختی و اجتماعی دارد که با پرداخت کمک نقدی برطرف نمیشود. حضور روانشناسان و مشاوران و گفتوگو با خانوادهها میتواند به شناسایی این مشکلات و دستیابی به راهحلهای ماندگار کمک کند.
معاون توسعه و منابع مرکز ادامه داد: در برخی موارد، مشکلات خانوادگی به دلیل حلنشدن ریشهای اختلافات و آسیبها دوباره تکرار میشود؛ بنابراین لازم است خدمات مشاورهای با رویکردی علمی، آموزشی و متناسب با نیازهای روز جامعه ارائه شود تا علاوه بر کمک به رفع مشکلات موجود، از تداوم آسیبها نیز جلوگیری شود.
وی با اشاره به اقدامات مرکز در حوزه آموزش و مشاوره خانواده خاطرنشان کرد: همراهی مستمر با خانوادهها، آموزش مهارتهای ارتباطی و ارائه پشتیبانی فکری و فرهنگی در کنار حمایتهای مادی، میتواند نقش مهمی در کاهش آسیبهای اجتماعی و تحکیم بنیان خانواده داشته باشد.
اقدامات ستاد دیه در ارتقای اعتماد و سرمایه اجتماعی مؤثر است
در ادامه این دیدار محمد محسنی، معاون پیشگیری از وقوع جرم دادگستری کل استان اصفهان، با اشاره به اهمیت فعالیتهای ستاد دیه در تقویت سرمایه اجتماعی و افزایش مشارکتهای مردمی اظهار کرد: اقدامات این مجموعه علاوه بر کمک به آزادی زندانیان، در ارتقای اعتماد و سرمایه اجتماعی نیز مؤثر است؛ چراکه در این فرایند، مجموعههای قضایی، خیرین و مردم در کنار یکدیگر برای حل مشکلات افراد و خانوادههای آنان مشارکت میکنند.
وی با تأکید بر ضرورت حفظ کرامت زندانیان و خانوادههای آنان افزود: در رسیدگی به وضعیت زندانیان باید آینده فرد، فرزندان و خانواده او مورد توجه قرار گیرد. ظرفیتهای مردمی در استان اصفهان بسیار گسترده است و تجربه برخی شهرستانها، از جمله خمینیشهر، در جذب کمکهای مردمی و آزادی زندانیان جرائم غیرعمد نشان میدهد که با همافزایی و هدایت مناسب میتوان زمینه آزادی افراد بیشتری را فراهم کرد.
محسنی با اشاره به ظرفیت مرکز وکلای قوه قضاییه برای همکاری با ستاد دیه تصریح کرد: در کنار تلاش برای آزادی زندانیان، باید برای دوران پس از آزادی نیز برنامه داشته باشیم. گاهی فرد پس از خروج از زندان به دلیل نداشتن مهارت شغلی، ناآگاهی از الزامات اقتصادی و اجتماعی یا فراهم بودن دوباره زمینههای آسیب، در معرض بازگشت به چرخه جرم قرار میگیرد. از این رو، مرکز میتواند با استفاده از ظرفیت وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده، در شناسایی مشکلات و ارائه خدمات تخصصی به این افراد و خانوادههایشان مشارکت کند.
وی همچنین بر ضرورت استفاده از ظرفیت دادگستری، دادستانی و خیرین برای تقویت این همکاریها تأکید کرد و خواستار برنامهریزی مشترک برای توسعه حمایتهای حقوقی، مشاورهای و اشتغالمحور شد.
در بخش دیگری از این دیدار، گرجیزاده، رئیس ستاد دیه استان اصفهان، با اشاره به اهمیت مشارکت مردمی در آزادی زندانیان جرائم غیرعمد اظهار کرد: ستاد دیه با بهرهگیری از ظرفیت خیرین و مشارکتهای مردمی تلاش میکند زمینه آزادی زندانیانی را که به دلیل جرائم غیرعمد و ناتوانی در پرداخت بدهی در زندان به سر میبرند، فراهم کند. در این مسیر، حفظ کرامت زندانیان و توجه به وضعیت خانوادههای آنان از اهمیت ویژهای برخوردار است.
وی با اشاره به ظرفیت بالای خیرخواهی و مشارکت اجتماعی در استان اصفهان، از همراهی مسئولان قضایی و مجموعههای مردمی در این زمینه قدردانی کرد و بر ضرورت تقویت همکاری با مرکز وکلا برای ارائه خدمات حقوقی، کارشناسی و مشاورهای به زندانیان و خانوادههای آنان تأکید کرد.




نظر شما