به گزارش خبرگزاری ایمنا، علی قاسم‌زاده امروز _شنبه نهم آبان_ در دیدار و گفت‌وگوی مردمی با اهالی منطقه ۳ شهرداری اصفهان که در مسجد صاحب‌الزمان (عج) برگزار شد، با اشاره به اجتماعات گسترده مردمی در سراسر کشور در دفاع از ایران، انقلاب اسلامی و ارزش‌های ملی و دینی، این حضور را پدیده‌ای کم‌نظیر و نیازمند تحلیل عمیق جامعه‌شناختی دانست و اظهار کرد : رمز اصلی استمرار حضور مردم در صحنه را نمی‌توان تنها در غریزه دفاعی، محاسبات عقلانی، لذت حضور اجتماعی یا حتی احساس تکلیف جست‌وجو کرد، بلکه حقیقت این پدیده در پیوند عمیق عاطفی و اعتقادی مردم با مفهوم ولایت و امامت نهفته است.
وی در تشریح این موضوع افزود: اجتماعات مردمی که هر شب در اقصی نقاط کشور و با حضور اقشار مختلف، از نظر سن، جنسیت و قومیت شکل می‌گیرد، پدیده‌ای است که باید مورد توجه پژوهشگران، جامعه‌شناسان و صاحب‌نظران قرار گیرد.
شهردار اصفهان گفت: اگر چنین اتفاقی در هر نقطه دیگری از جهان رخ می‌داد، به‌طور حتم گروه‌های پژوهشی متعددی برای بررسی ابعاد و عوامل شکل‌گیری آن تشکیل می‌شدند، بنابراین کسانی که اهل تحقیق و تحلیل هستند باید از همین امروز و در حالی که شاهد عینی این رویداد بزرگ اجتماعی‌اند، به بررسی دقیق آن بپردازند.
حضور مردم در صحنه را نمی‌توان تنها با غریزه دفاعی توضیح داد
قاسم‌زاده در تحلیل علل شکل‌گیری و استمرار اجتماعات مردمی، با اشاره به نخستین سطح تحلیل این پدیده بیان کرد: در یک نگاه ابتدایی، می‌توان حضور مردم را واکنشی طبیعی به احساس خطر و تهدید دانست؛ هر موجود زنده‌ای در رویارویی با خطر، هوشیار و منسجم می‌شود و تلاش می‌کند یا با تهدید مقابله کند یا از آن فاصله بگیرد.
وی ادامه داد: برای مثال وقتی فردی در جنگل صدای غرش شیر را می‌شنود، بلافاصله هوشیار می‌شود، اعضا و جوارحش برای واکنش آماده می‌شوند و تلاش می‌کند منشأ خطر را شناسایی کند؛ این واکنش امری طبیعی و غریزی است و منحصر به انسان خاص یا جامعه خاصی نیست.
شهردار اصفهان خاطرنشان کرد: با این حال اگر حضور مردم تنها ناشی از غریزه دفاعی بود، انتظار می‌رفت در شرایطی که امکان مقابله با خطر کاهش پیدا می‌کند، افراد از صحنه فاصله بگیرند؛ در حالی که در مقاطع مختلف از جمله دوران جنگ ۱۲روزه و جنگ ۴۰روزه، شاهد بودیم مردم حتی در شرایط حملات موشکی نیز در خیابان‌ها و اجتماعات حضور داشتند، بنابراین غریزه دفاعی به‌تنهایی نمی‌تواند تبیین‌کننده این رفتار اجتماعی باشد.
قاسم‌زاده دومین سطح تحلیل را نگاه عقلانی و محاسباتی دانست و تصریح کرد: از منظر عقل حسابگر، هر انسانی در رویارویی با تهدید به‌دنبال ارزیابی توان خود و طرف مقابل است؛ عقل مادی و محاسباتی به انسان می‌گوید تا زمانی که امکان مقابله وجود دارد، مقاومت کند، اما اگر احساس کند قدرت طرف مقابل به‌مراتب بیشتر است، ممکن است به عقب‌نشینی یا پذیرش امتیازهایی برای رفع خطر تمایل پیدا کند.
وی با اشاره به بعضی تحلیل‌های سیاسی در این زمینه بیان کرد: گاهی گفته می‌شود که آیا اساسا امکان مقابله با قدرتی نظیر آمریکا وجود دارد؟ این پرسش از منظر محاسبات مادی و توازن قدرت قابل طرح است، اما مسئله اینجاست که آیا می‌توان رفتار و ایستادگی مردم را تنها با چنین محاسباتی توضیح داد؟
شهردار اصفهان افزود: عقل حسابگر ممکن است در نقطه‌ای که هزینه‌ها و خطرها افزایش می‌یابد، توصیه به عقب‌نشینی کند؛ اما آنچه در صحنه مشاهده می‌کنیم، فراتر از محاسبات معمول مادی است و برای فهم آن باید به ساحت‌های عمیق‌تری از باور و اعتقاد توجه کرد.
قاسم‌زاده در ادامه لذت حضور در اجتماعات و دیدار دوستان و آشنایان را سومین سطح تحلیل برشمرد و گفت: ممکن است بخشی از افراد در ابتدا به‌دلیل دیدار دوستان، گفت‌وگو و حضور در جمع به اجتماعات بپیوندند، اما لذت نیز دارای محدودیت است، زیرا هر لذتی پس از مدتی به مرحله اشباع می‌رسد و تکرار آن ممکن است حتی احساس خستگی و بی‌میلی ایجاد کند، بنابراین نمی‌توان استمرار طولانی‌مدت حضور مردم را تنها به انگیزه تفریح و معاشرت نسبت داد.
وی با اشاره به مفهوم تکلیف شرعی به‌عنوان چهارمین سطح تحلیل افزود: فتاوای مراجع، علما و رهبر شهید درباره وجوب دفاع، برای مؤمنان یک تکلیف شرعی ایجاد می‌کند؛ انسان مؤمن خود را در برابر این تکلیف مسئول می‌داند و احساس می‌کند که ترک میدان دفاع، مسئولیتی در پیشگاه خداوند برای او به همراه خواهد داشت.
شهردار اصفهان خاطرنشان کرد: البته انجام عمل تنها بر اساس تکلیف، اگر با معرفت، شناخت و پیوند قلبی همراه نباشد، می‌تواند به‌تدریج دشوار و فرساینده شود؛ تکلیف به‌تنهایی ظرفیت محدودی برای استمرار دارد و نمی‌توان تمام ابعاد حضور طولانی‌مدت مردم را با این عامل توضیح داد.
رمز اصلی ماندگاری مردم در صحنه، پیوند قلبی با ولایت و امامت است
قاسم‌زاده با تأکید بر اینکه عامل اصلی استمرار حضور مردم را باید در ساحت عشق، ارادت و ولایت جست‌وجو کرد، گفت: آنچه مردم را در چنین شرایطی در صحنه نگه می‌دارد، نه غریزه دفاعی است، نه محاسبات عقلانی، نه لذت حضور اجتماعی و نه حتی احساس تکلیف، بلکه حقیقتی عمیق‌تر از جنس محبت، عشق و ارتباط قلبی امت با امام است.
وی با اشاره به واقعه عاشورا اظهار کرد: همه ما ماجرای شب عاشورا را شنیده‌ایم؛ در مسیر حرکت امام حسین(ع)، گروه‌های مختلفی به ایشان پیوستند، اما برخی از کسانی که با انگیزه‌های مادی، محاسباتی یا مصلحت‌اندیشی همراه شده بودند، در ادامه مسیر جدا شدند.
شهردار اصفهان گفت: حتی در شب عاشورا، امام حسین(ع) با برداشتن تکلیف از یاران خود، به آنان اجازه دادند که در تاریکی شب ایشان را ترک کنند، اما کسانی که حقیقت امامت را شناخته و پیوند قلبی با امام برقرار کرده بودند، ماندند؛ این همان نقطه‌ای است که دیگر محاسبات مادی و عقل حسابگر تعیین‌کننده نیست و محبت و ارادت، انسان را در میدان نگه می‌دارد.
قاسم‌زاده با اشاره به مفهوم ولایت تصریح کرد: ولایت علاوه بر معنای حاکمیت، مدیریت و رهبری، دارای یک حقیقت معنوی است که در محبت، عشق، همبستگی و اتحاد قلبی امت با امام تجلی پیدا می‌کند؛ به اعتقاد من حضور امروز مردم نیز بیش از هر چیز در همین ساحت قابل فهم است.
وی تأکید کرد: آنچه به این حضور ارزش و عظمت بیشتری می‌بخشد، این است که مردم بدون آنکه امام خود را از نزدیک دیده باشند، چنین پیوند و ارادتی را به نمایش گذاشته‌اند، بنابراین باید در برابر عظمت این مردم، این نظام امامت و این ارتباط عمیق میان امام و امت، سر تعظیم فرود آورد.
شهرداری اصفهان در دوران جنگ، خدمات شهری را حتی زیر بمباران متوقف نکرد
شهردار اصفهان در بخش دیگری از اظهارات خود با تشریح اقدامات مدیریت شهری در دوران جنگ ۴۰روزه بیان کرد: از نخستین روزهای آغاز جنگ و به‌ویژه پس از شهادت رهبر انقلاب اسلامی ایران، تلاش کردیم در شهرداری و شورای اسلامی شهر اصفهان متناسب با شرایط ویژه کشور، وظایف خود را با آمادگی کامل دنبال کنیم.
قاسم‌زاده افزود: در کنار مأموریت‌های جاری و ذاتی شهرداری، از جمله نظافت شهر، فعالیت ناوگان اتوبوسرانی، خدمات حمل‌ونقل عمومی، نگهداری فضای سبز و اجرای طرح‌های عمرانی، ستاد مدیریت بحران و شرایط جنگی را تشکیل دادیم و نیروهای شهرداری به‌صورت شبانه‌روزی در حالت آماده‌باش قرار گرفتند.
وی با اشاره به سازوکار مدیریت حوادث ناشی از حملات هوایی گفت: از زمانی که هواپیماهای دشمن وارد حریم کشور می‌شدند، اطلاعات مربوط به مسیر حرکت و احتمال حمله از طریق ارتباط با شبکه‌های پدافندی و اطلاع‌رسانی‌های مربوط دریافت می‌شد، همچنین نیروهای مستقر در ارتفاعات و نقاط دیده‌بانی، در صورت مشاهده یا احتمال وقوع اصابت، موضوع را از طریق بی‌سیم به نیروهای عملیاتی اطلاع می‌دادند.
شهردار اصفهان ادامه داد: در زمان وقوع حمله، نخستین گروه‌هایی که در محل حادثه حاضر می‌شدند، نیروهای آتش‌نشانی شهرداری بودند؛ این نیروها عملیات اطفای حریق را انجام می‌دادند و هم‌زمان، نیروهای کنترل و نظارت برای مسدود کردن مسیرهای منتهی به محل حادثه اقدام می‌کردند تا در صورت حمله مجدد، شهروندان و امدادگران در معرض خطر قرار نگیرند.
قاسم‌زاده با بیان اینکه پس از آن گروه‌های امداد و نجات، هلال‌احمر و گروه‌های جهادی وارد عمل می‌شدند، افزود: در صورت وجود مهمات عمل‌نکرده نیز اقدامات لازم برای ایمن‌سازی و جلوگیری از وقوع حوادث ثانویه انجام می‌گرفت؛ پس از پایان عملیات امداد و نجات، نیروهای خدمات شهری برای جمع‌آوری نخاله‌ها، پاک‌سازی معابر و شست‌وشوی خیابان‌ها وارد میدان می‌شدند تا شهروندان در صبح روز بعد، با شهری پاکیزه و شرایطی تا حد امکان عادی مواجه شوند.
بازسازی بیش از ۱۳ هزار واحد آسیب‌دیده و اسکان آسیب‌دیدگان با هزینه ۶.۵ همت
وی با اشاره به اقدامات مدیریت شهری برای حمایت از شهروندان آسیب‌دیده از حملات گفت: پس از انجام عملیات امدادی و پاک‌سازی محل، نیروهای فرهنگی و مدیران مناطق شهرداری در نقش مدیران میدان، وضعیت خانواده‌های آسیب‌دیده را بررسی می‌کردند تا مشخص شود آیا امکان ماندن در منزل وجود دارد یا باید به محل امن دیگری منتقل شوند.
شهردار اصفهان افزود: برای اسکان اضطراری شهروندان، با تعدادی هتل قرارداد منعقد کردیم تا خانواده‌هایی که منازلشان مورد اصابت قرار گرفته بود به محل‌های امن منتقل شوند و تا زمان فراهم شدن شرایط بازگشت، از خدمات اسکان و پذیرایی بهره‌مند شوند.
قاسم‌زاده با اشاره به ابعاد خسارات واردشده به شهر اظهار کرد: در مجموع حدود ۱۳ هزار و ۴۰۰ واحد مسکونی و تجاری در جریان جنگ آسیب دیدند که مسئولیت بخش مهمی از عملیات مرمت و بازسازی این واحدها بر عهده شهرداری قرار گرفت.
وی با بیان اینکه در این شرایط، سرعت عمل و تکریم شهروندان اهمیت ویژه‌ای داشت، تصریح کرد: برآورد ما این بود که ده‌ها هزار نفر از شهروندان در اثر خسارات جنگی با مشکلات سکونتی روبه‌رو شده‌اند؛ در چنین شرایطی، اگر رسیدگی به وضعیت خانواده‌ها با تأخیر همراه می‌شد، احتمال شکل‌گیری مشکلات و آسیب‌های اجتماعی وجود داشت.
شهردار اصفهان ادامه داد: شهرداری برای رسیدگی به این وضعیت، حدود ۶.۵ همت هزینه کرد، اما فراتر از هزینه مالی، سرعت اقدام، حفظ کرامت خانواده‌های آسیب‌دیده و کاهش مراجعات و اعتراضات مردمی اهمیت داشت که با همراهی نیروهای شهرداری، گروه‌های جهادی، هلال‌احمر و خیران، تلاش شد خانواده‌ها در سخت‌ترین شرایط احساس تنهایی نکنند.
قاسم‌زاده با اشاره به مشارکت گروه‌های مردمی در عملیات بازسازی گفت: در جریان این اقدامات با کمبود نیروی متخصص در بعضی حوزه‌ها، از جمله شیشه‌بری، روبرو شدیم شدیم؛ گروه‌هایی از شهرها و مناطق دیگر برای تأمین شیشه مورد نیاز کمک کردند و برخی نیروهای جهادی نیز آموزش دیدند تا در این زمینه مشارکت کنند.
وی ادامه داد: در حوزه‌های بنایی، نظافت، امداد و درمان نیز گروه‌های مردمی و خیران با توان مالی، جسمی و معنوی خود به میدان آمدند.
شهردار اصفهان با اشاره به اینکه بخش عمده واحدهای آسیب‌دیده مسکونی بودند و عملیات بازسازی آن‌ها با همکاری مجموعه‌های مختلف دنبال شد، بیان کرد: در زمان بیان این گزارش، هنوز همه واحدها آماده تحویل نشده بودند و برای خانواده‌هایی که امکان بازگشت به منازلشان فراهم نشده بود، با تأمین خانه‌های استیجاری و اختصاص مبالغ لازم، شرایط اسکان موقت در محله خودشان فراهم شد تا پس از تکمیل بازسازی به خانه‌هایشان بازگردند.
تأمین کالاهای اساسی؛ تداوم خدمت‌رسانی در کنار مردم
قاسم‌زاده به اقدامات مدیریت شهری برای تأمین کالاهای مورد نیاز شهروندان و پشتیبانی از اجتماعات مردمی اشاره کرد و گفت: در روزهای ابتدایی جنگ، یکی از نگرانی‌های جدی، احتمال کمبود کالا و نایاب شدن اقلام مورد نیاز خانواده‌ها، به‌ویژه کالاهای اساسی و پرمصرف بود، به همین دلیل شهرداری در کنار سایر دستگاه‌های مسئول، برای تنظیم بازار و تأمین کالا وارد عمل شد.
وی با بیان اینکه مجموعه فروشگاه‌های کوثر شهرداری و انبارهای مربوط به این مجموعه برای تأمین نیازهای شهروندان به کار گرفته شدند، افزود: این فروشگاه‌ها در سطح شهر نقش‌آفرینی کردند و تلاش شد هیچ‌گونه وقفه‌ای در عرضه کالا و خدمات مورد نیاز مردم به‌وجود نیاید.
شهردار اصفهان با اشاره به نقش شهرداری در پشتیبانی از اجتماعات مردمی اظهار کرد: تلاش کردیم در کنار مردمی که در صحنه حضور داشتند و نیروهایی که برای خدمت‌رسانی فعالیت می‌کردند، سهمی هرچند کوچک داشته باشیم، در همین راستا برای برپایی و پشتیبانی از موکب‌ها و خیمه‌های مردمی مشارکت کردیم تا این اجتماعات و خدمات مردمی تا پایان جنگ و برگزاری جشن پیروزی استمرار داشته باشد.
قاسم‌زاده ضمن قدردانی از همه نیروهای شهرداری، گروه‌های جهادی، امدادگران، خیران و شهروندانی که در دوران جنگ برای خدمت به مردم تلاش کردند، تأکید کرد: آنچه در این روزها شاهد بودیم، جلوه‌ای از همدلی، مسئولیت‌پذیری و پیوند عمیق مردم با یکدیگر بود و مدیریت شهری نیز وظیفه داشت در کنار مردم بماند و از هیچ تلاشی برای حفظ آرامش، امنیت و کیفیت زندگی شهروندان دریغ نکند.
وی با اشاره به طرح «تورم صفر» شهرداری تهران اظهار کرد: برای اجرای این طرح، حدود ۵۵ همت منابع مالی در اختیار شهرداری تهران قرار گرفته است تا بتواند مدیریت و تأمین کالاهای مورد نیاز را دنبال کند، اما شهرداری اصفهان در شرایط فعلی از چنین منابع و امکانی برخوردار نیست و نمی‌تواند اجرای طرح تورم صفر را به شهروندان وعده دهد.
شهردار اصفهان افزود: با این حال طرحی با عنوان «سود صفر» در دست تدوین داریم که امیدواریم طی یکی دو هفته آینده ابلاغ و اجرایی شود.
قاسم‌زاده ادامه داد: در قالب این طرح، شهرداری متعهد می‌شود تعدادی از کالاها و اقلام اساسی را به قیمت کارخانه و بدون اعمال هیچ‌گونه سود اضافی در اختیار شهروندان قرار دهد.
نظر شما