به گزارش خبرگزاری ایمنا، در روزهایی که پیامدهای جنگ و تشدید فشارهای اقتصادی، تأمین هزینه‌های زندگی را برای بسیاری از خانوارها دشوارتر کرده است، معیشت مردم بیش از گذشته به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های مدیریت شهرها تبدیل شده است.
افزایش هزینه تأمین کالاهای اساسی، محدودتر شدن قدرت خرید و ضرورت مدیریت مخارج روزمره، این پرسش را پیش روی مدیران شهری قرار می‌دهد که شهرها تا چه اندازه می‌توانند در کاهش فشار اقتصادی بر شهروندان نقش‌آفرینی کنند.
اگرچه سیاست‌گذاری کلان اقتصادی، کنترل تورم و حمایت فراگیر از معیشت خانوارها در درجه نخست بر عهده دولت است، اما مدیریت شهری نیز به واسطه برخورداری از ظرفیت‌های اجرایی، شبکه‌های عرضه کالا، امکانات اقتصادی و ارتباط مستقیم با شهروندان، می‌تواند در کنار سایر دستگاه‌ها برای آسان شدن شرایط زندگی مردم راهکارهایی را دنبال کند، از این‌رو در شرایطی که پیامدهای اقتصادی جنگ بر هزینه‌های زندگی سایه انداخته است، استفاده از ظرفیت‌های محلی برای دسترسی آسان‌تر و کم‌هزینه‌تر مردم به کالاها و خدمات ضروری، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
تجربه برخی شهرها در به‌کارگیری ظرفیت‌های اقتصادی مدیریت شهری برای حمایت از مصرف‌کنندگان، بار دیگر موضوع نقش شهرداری‌ها در حوزه معیشت را مطرح کرده است.
اجرای طرح «تورم صفر» در تهران با هدف تثبیت قیمت شماری از کالاهای اساسی، نمونه‌ای از این رویکرد است؛ رویکردی که در کنار ظرفیت‌هایی همچون خرید مستقیم از تولیدکنندگان و کاهش حاشیه سود شبکه عرضه، پرسش‌هایی درباره منابع مالی، دامنه اثرگذاری و امکان تداوم چنین برنامه‌هایی ایجاد می‌کند.
در اصفهان نیز وجود فروشگاه‌های کوثر و تجربه مدیریت و عرضه کالا در این مجموعه‌ها، ظرفیتی است که می‌تواند در بررسی راهکارهای کاهش هزینه خرید خانوارها مورد توجه قرار گیرد، با این حال، مسئله تنها عرضه کالا با قیمت پایین‌تر نیست، بلکه چگونگی تأمین پایدار کالا، کاهش هزینه‌های واسطه‌گری، تأمین سرمایه در گردش تولیدکنندگان و توزیع‌کنندگان، جلوگیری از تحمیل بار مالی غیرقابل‌تداوم به شهرداری و اطمینان از بهره‌مندی گروه‌های نیازمند از این اقدامات نیز اهمیت دارد.
در چنین شرایطی، مسئله اصلی این است که مدیریت شهری تا کجا باید در حمایت مستقیم از سبد معیشتی خانوارها پیش برود و چگونه می‌تواند بدون جایگزین شدن با وظایف دولت، به کاهش فشار اقتصادی بر شهروندان کمک کند؟ آیا تجربه فروشگاه‌های کوثر و همکاری با تولیدکنندگان می‌تواند زمینه‌ساز الگویی پایدار برای عرضه کالاهای اساسی با قیمت مناسب‌تر در اصفهان باشد یا حمایت مؤثر از معیشت مردم به سازوکارهایی فراتر از ظرفیت شهرداری نیاز دارد؟
پاسخ به این پرسش‌ها، مستلزم بررسی هم‌زمان ابعاد اقتصادی، اجتماعی و اجرایی مداخله مدیریت شهری و سنجش میزان اثربخشی آن در زندگی روزمره شهروندان است.
طرح شهرداری اصفهان برای عرضه کالاهای اساسی با قیمت کارخانه
عباس حاج‌رسولی‌ها، رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان با تأکید بر نقش مدیریت شهری در کاهش فشارهای اقتصادی بر خانوارها به خبرنگار ایمنا می‌گوید: شهرداری اصفهان با استفاده از ظرفیت فروشگاه‌های کوثر، تعامل با تولیدکنندگان و تأمین سرمایه در گردش، به‌دنبال تثبیت قیمت کالاهای اساسی و عرضه محصولات با حداقل قیمت است؛ اقدامی که در چارچوب مسئولیت اجتماعی مدیریت شهری انجام می‌شود و جایگزین وظایف دولت در تأمین معیشت مردم نیست.
وی با اشاره به ضرورت ورود مدیریت شهری به مسائل اقتصادی و معیشتی شهروندان می‌افزاید: از ابتدای فعالیت خود در نهاد شورا، پیگیر تحقق مدیریت واحد شهری بوده‌ام و همچنان معتقدم بسیاری از وظایفی که امروز بر عهده دستگاه‌های مختلف دولتی قرار دارد، می‌تواند با واگذاری اختیارات و امکانات لازم به مدیریت شهری، با سرعت و هزینه کمتری انجام شود.
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان تصریح می‌کند: در شرایطی که دولت با محدودیت‌های بودجه‌ای مواجه می‌شود، ضرورت استفاده از ظرفیت شهرداری‌ها و شوراهای اسلامی شهر بیش از گذشته احساس می‌شود، چراکه مدیریت شهری به دلیل ارتباط مستقیم با شهروندان و برخورداری از امکانات اجرایی، می‌تواند در حل بخشی از مشکلات مردم نقش مؤثری ایفا کند.
حاج‌رسولی‌ها با اشاره به تجربه مدیریت شهری در بازسازی خانه‌های آسیب‌دیده از جنگ خاطرنشان می‌کند: بازسازی واحدهای مسکونی آسیب‌دیده از جمله مسئولیت‌هایی بود که در شرایط جنگی به شهرداری‌ها واگذار شد؛ شهرداری اصفهان نیز با بهره‌گیری از ظرفیت‌های اجرایی خود، خیران و نیروهای جهادی، در مدت حدود پنج ماه بازسازی بیش از ۱۳ هزار واحد مسکونی را به انجام رساند و بخش باقی‌مانده مربوط به واحدهایی با میزان آسیب بالاتر همچنان در حال پیگیری است.
وی ادامه می‌دهد: این تجربه نشان داد که در شرایط بحرانی، مدیریت شهری می‌تواند با بسیج امکانات و هماهنگی میان مجموعه‌های مختلف، مسئولیت‌هایی فراتر از وظایف معمول خود را بر عهده بگیرد و در کوتاه‌ترین زمان ممکن به نیازهای شهروندان پاسخ دهد.
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان با اشاره به مصوبه شورای اسلامی شهر اصفهان در روز نخست جنگ دوازده‌روزه اظهار می‌کند: در آن مقطع، شورای اسلامی شهر با تصویب مصوبه‌ای دوفوریتی، اختیارات لازم را به شهردار اصفهان داد تا با هماهنگی استانداری و نیروهای نظامی و انتظامی، اقدامات موردنیاز برای مدیریت شرایط جنگی را انجام دهد؛ در این دوره نیز شهرداری در حوزه‌هایی همچون آواربرداری، امدادرسانی، پشتیبانی از نیروهای عملیاتی و تأمین نیازهای ضروری نقش‌آفرینی کرد.
حاج‌رسولی‌ها با بیان اینکه در شرایط کنونی، فشارهای اقتصادی و حفظ تاب‌آوری خانوارها از موضوعات مهم پیش روی مدیریت شهری است، ادامه می‌دهد: یکی از وظایف شوراها، بررسی مسائل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شهر است؛ بنابراین، هنگامی که معیشت مردم با فشار روبه‌رو می‌شود، شورا و شهرداری نیز می‌توانند در چارچوب اختیارات قانونی و مسئولیت اجتماعی خود برای کاهش این فشارها اقدام کنند.
فروشگاه‌های کوثر؛ ظرفیت مدیریت شهری اصفهان برای کنترل قیمت‌ها
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان با اشاره به تجربه فروشگاه‌های کوثر در عرضه کالاهای اساسی می‌افزاید: شهرداری اصفهان حدود ۲۰ سال پیش با راه‌اندازی فروشگاه‌های کوثر، زیرساختی برای عرضه کالا و مدیریت بخشی از بازار مصرف ایجاد کرد؛ امروز نیز می‌توان از این ظرفیت برای جلوگیری از افزایش بی‌رویه قیمت‌ها و کمک به تأمین نیازهای روزمره شهروندان استفاده کرد.
حاج‌رسولی‌ها ادامه می‌دهد: در همین راستا، با بهره‌برداران فروشگاه‌های کوثر جلساتی برگزار و پیشنهاد شد برای تثبیت قیمت‌ها، از ظرفیت موجود و ذخایر کالا استفاده کنند و چند قلم از کالاهای اساسی موردنیاز مردم را با قیمت مناسب‌تری در اختیار خانوارها قرار دهند.
وی با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده پس از مطرح‌شدن طرح تثبیت قیمت‌ها در تهران گفت: از مجموعه فروشگاه‌های کوثر خواسته شده است تا حد امکان، کالاهای اساسی را بدون احتساب سود یا با حداقل حاشیه سود عرضه کنند، همچنین با تعدادی از تولیدکنندگان محصولات غذایی مذاکره شده است تا کالاهای خود را با قیمت مناسب و در صورت امکان با قیمت کارخانه در اختیار شبکه توزیع قرار دهند.
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان می‌گوید: تولیدکنندگان نیز از این پیشنهاد استقبال کرده‌اند و حتی آمادگی خود را برای عرضه محصولات با قیمت کارخانه اعلام کرده‌اند. این همکاری می‌تواند با کاهش واسطه‌ها و هزینه‌های توزیع، به پایین نگه‌داشتن قیمت نهایی کالا برای مصرف‌کننده کمک کند.
تأمین سرمایه در گردش؛ راهکار پیشنهادی برای تداوم عرضه کالا با قیمت مناسب
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان با تأکید بر اینکه تداوم عرضه کالا با قیمت مناسب به تأمین منابع مالی نیاز دارد، تصریح می‌کند: یکی از مشکلات تولیدکنندگان و توزیع‌کنندگان، کمبود نقدینگی و سرمایه در گردش است. اگر بتوانیم این مشکل را از طریق سازوکارهای مالی مناسب برطرف کنیم، امکان عرضه کالا با قیمت پایین‌تر و کاهش فشار هزینه‌ها بر خانوارها فراهم می‌شود.
وی خاطرنشان می‌کند: در همین زمینه، رایزنی‌هایی با بانک شهر انجام شده است تا امکان استفاده از ابزارهای اعتباری، از جمله برات‌کارت یا روش‌های مشابه، برای تأمین نقدینگی فروشگاه‌های کوثر، تولیدکنندگان، توزیع‌کنندگان و مجموعه‌های مرتبط بررسی شود.
حاج‌رسولی‌ها ادامه می‌دهد: یکی دیگر از پیشنهادهای مطرح‌شده، استفاده از ظرفیت صنایع و تولیدکنندگان استان برای تأمین منابع مالی موردنیاز است؛ به این صورت که سرمایه در گردش لازم در قالب تسهیلات یا اعتبار قابل‌بازپرداخت و با کمترین هزینه ممکن در اختیار مجموعه‌های تولیدی و توزیعی قرار گیرد تا آن‌ها بتوانند بدون تحمیل هزینه‌های مالی سنگین به قیمت نهایی کالا، نیاز بازار را تأمین کنند.
وی با بیان اینکه پیشنهادهایی درباره ایجاد فرصت تنفس مالی برای برخی هزینه‌های جاری، از جمله به تعویق انداختن چندماهه پرداخت اجاره‌بها، مطرح شده است تا منابع نقدی مجموعه‌های فعال در زنجیره تأمین به‌جای پرداخت هزینه‌های جاری، صرف خرید و تأمین کالا شود، می‌گوید: این پیشنهادها در مرحله بررسی و پیگیری قرار دارد و اجرای آن‌ها به تصمیم‌گیری و هماهنگی دستگاه‌های مرتبط نیازمند است.
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان با اشاره به ضرورت هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی تصریح می‌کند: در این زمینه با استاندار اصفهان نیز گفت‌وگو شده است تا ظرفیت دستگاه‌هایی همچون بانک‌ها، کارهای مالیاتی و بخش‌های مرتبط با بازرگانی برای آسان شدن تأمین و توزیع کالا به کار گرفته شود.
وی تأکید می‌کند: هدف این است که به جای اقدامات مقطعی و تنها تبلیغاتی، سازوکاری اقتصادی شکل بگیرد که هم به تأمین کالاهای موردنیاز مردم کمک کند و هم تولیدکننده و توزیع‌کننده بتوانند فعالیت خود را ادامه دهند.
حاج‌رسولی‌ها با اشاره به بازدیدهای خود از فروشگاه‌های کوثر می‌گوید: بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد که در بعضی اقلام، قیمت کالاهای عرضه‌شده در این فروشگاه‌ها حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد پایین‌تر از قیمت‌های مشاهده‌شده در بازار است، با این حال، می‌توان با تقویت همکاری با تولیدکنندگان، مدیریت هزینه‌های تأمین و استفاده از ابزارهای اعتباری، زمینه کاهش بیشتر قیمت‌ها را نیز فراهم کرد.
وی می‌افزاید: جلسات مربوط به این موضوع همچنان ادامه دارد و مدیریت شهری به دنبال آن است که از ظرفیت موجود برای تأمین نیازهای اساسی خانوارها استفاده کند به‌ویژه خانوارهایی که درآمد محدودی دارند و هم‌زمان با هزینه‌های سنگین مسکن و سایر مخارج زندگی روبه‌رو هستند.
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان خاطرنشان می‌کند: کنار موضوع کالاهای اساسی، مسئله مسکن نیز از دغدغه‌های جدی مردم است و پیشنهادهایی برای بررسی راهکارهای کاهش هزینه تأمین مسکن مطرح شده است. ضروری است دستگاه‌های مختلف استان با همکاری یکدیگر، راهکارهایی عملی برای کاهش فشار هزینه‌های زندگی و افزایش توان اقتصادی خانوارها ارائه دهند.
ورود شهرداری به معیشت مردم در چارچوب مسئولیت اجتماعی
وی درباره حدود مسئولیت مدیریت شهری در حوزه معیشت مردم تصریح می‌کند: تأمین معیشت و تنظیم بازار در درجه نخست از وظایف دولت است و قرار نیست شهرداری جایگزین دولت شود؛ اما مدیریت شهری می‌تواند در چارچوب مسئولیت اجتماعی خود و با استفاده از ظرفیت‌هایی که در اختیار دارد، به کاهش فشارهای اقتصادی کمک کند.
حاج‌رسولی‌ها ادامه می‌دهد: آنچه امروز دنبال می‌کنیم، استفاده از زیرساخت‌های موجود، ظرفیت فروشگاه‌های کوثر، همکاری با تولیدکنندگان و تأمین منابع مالی موردنیاز برای عرضه کالا با قیمت مناسب است. این اقدامات باید به‌گونه‌ای طراحی شود که علاوه بر کمک به مردم، از تحمیل هزینه‌های غیرقابل‌تحمل به شهرداری نیز جلوگیری کند.
وی با تأکید بر ضرورت پرهیز از شعارزدگی اظهار می‌کند: رمز موفقیت مدیریت شهری، خدمت‌رسانی به مردم با کمترین هزینه است. باید به‌جای آنکه تنها درباره حمایت از مردم صحبت کنیم، راهکارهایی اجرایی و اقتصادی ارائه دهیم که آثار آن در زندگی شهروندان قابل مشاهده باشد.
رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان با اشاره به ضرورت تحقق مدیریت واحد شهری معتقد است: بسیاری از مسئولیت‌ها در حوزه‌هایی همچون میراث فرهنگی، محیط زیست، کتابخانه‌ها و بخشی از کارهای آموزشی و خدماتی، در صورت واگذاری اختیارات و منابع متناسب به مدیریت شهری، می‌تواند با هماهنگی بیشتر و هزینه کمتری انجام شود.
وی می‌افزاید: تعدد دستگاه‌های مسئول و ناهماهنگی میان آن‌ها گاهی موجب طولانی‌شدن فرایندها و افزایش هزینه‌ها می‌شود. اگر اختیارات، منابع و مسئولیت‌ها به‌طور مشخص و اصولی به مدیریت شهری واگذار شود، امکان برنامه‌ریزی یکپارچه‌تر و پاسخگویی سریع‌تر به نیازهای مردم فراهم خواهد شد.
حاج‌رسولی‌ها تأکید می‌کند: شورا و شهرداری اصفهان آمادگی دارند در چارچوب قانون، برای پذیرش مسئولیت‌های بیشتر و کاهش بار اجرایی دولت همکاری کنند؛ مشروط به اینکه منابع، اختیارات و سازوکارهای لازم نیز متناسب با این مسئولیت‌ها در نظر گرفته شود.
وی خاطرنشان می‌کند: در شرایطی که خانوارها با افزایش هزینه‌های زندگی مواجه‌اند، اولویت باید ارائه خدمات باکیفیت و کم‌هزینه، استفاده از ظرفیت‌های اقتصادی شهر و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول باشد. هدف نهایی از این اقدامات باید کاهش فشار معیشتی بر مردم و افزایش توان مدیریت شهری برای پاسخگویی به نیازهای شهروندان باشد.
حمایت معیشتی؛ از مداخله مقطعی تا راهکار پایدار اقتصادی
به گزارش ایمنا، حمایت از معیشت شهروندان نه با واگذاری تمام مسئولیت‌ها به شهرداری محقق می‌شود و نه با نادیده گرفتن ظرفیت‌های محلی امکان‌پذیر است. مسیر مؤثر، تقسیم روشن مسئولیت میان دولت، مدیریت شهری، تولیدکنندگان و شبکه توزیع است، به‌گونه‌ای که دولت وظیفه سیاست‌گذاری و حمایت‌های کلان را دنبال کند و شهرداری نیز با تکیه بر امکانات و مزیت‌های محلی، بخشی از هزینه‌های دسترسی مردم به کالاهای ضروری را کاهش دهد.
معیار موفقیت این رویکرد، آن است که حمایت از معیشت از یک اقدام کوتاه‌مدت و مقطعی فراتر برود و به راهکاری شفاف، قابل ارزیابی و از نظر اقتصادی پایدار تبدیل شود؛ راهکاری که نتیجه آن در سبد خرید خانوارها و نه‌تنها در آمار اقدامات اجرایی دیده شود.
نظر شما