به گزارش خبرگزاری ایمنا و به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، غلامرضا گودرزی در نشست خبری تشریح روند اجرای سرشماری عمومی نفوس و مسکن ثبتی‌مبنا، این طرح را نقطه عطفی در تحول نظام آماری کشور دانست و اظهار کرد: اجرای این سرشماری حاصل چندین سال فعالیت کارشناسی در مرکز آمار ایران، پژوهشکده آمار، همکاری استادان و کارشناسان آماری و بهره‌گیری از دیدگاه‌های تخصصی و انتقادات مطرح‌شده در این حوزه است.
وی با اشاره به تفاوت‌های این دوره از سرشماری با روش‌های گذشته گفت: مهم‌ترین ویژگی این طرح، استفاده از فناوری‌های جدید و اطلاعات ثبتی دستگاه‌های اجرایی برای تولید آمار جمعیتی و مسکن است؛ رویکردی که علاوه بر کاهش هزینه‌ها، زمینه تولید آمارهای به‌روزتر و کاربردی‌تر را فراهم می‌کند.
رئیس مرکز آمار ایران، با بیان اینکه اجرای این طرح نیازمند همکاری گسترده دستگاه‌های اجرایی بوده است، افزود: بخش عمده‌ای از دستگاه‌های اداری و نهادهای مرتبط، داده‌های مورد نیاز مرکز آمار را مطابق دستورالعمل‌های مصوب در اختیار این مرکز قرار داده‌اند. همکاری سازمان برنامه و بودجه کشور، سازمان ثبت احوال، وزارت کشور، شرکت ملی پست، فراجا و سایر دستگاه‌ها در پیشبرد این پروژه نقش مهمی داشته است.
گودرزی از حمایت دولت، ریاست‌جمهوری، مجلس شورای اسلامی و قوه قضاییه در مسیر اجرای این طرح قدردانی کرد و گفت: با توجه به ماهیت متفاوت سرشماری ثبتی‌مبنا، فرمان اجرایی این طرح از دو سال پیش صادر شد تا دستگاه‌های مختلف فرصت کافی برای فراهم کردن زیرساخت‌ها و تکمیل اقدامات لازم را داشته باشند.
صرفه‌جویی بیش از ۹۰ درصدی در هزینه‌ها
وی یکی از دستاوردهای مهم سرشماری ثبتی‌مبنا را کاهش چشمگیر هزینه‌های اجرایی عنوان کرد و گفت: اگر قرار بود سرشماری امسال با همان روش سال ۱۳۹۵ اجرا شود، فارغ از محدودیت‌های مربوط به زیرساخت‌های فناوری اطلاعات و نیروی انسانی، هزینه بسیار زیادی به کشور تحمیل می‌شد.
رئیس مرکز آمار ایران افزود: با همکاری دستگاه‌های اجرایی و استفاده از اطلاعات ثبتی، تاکنون بیش از ۹۰ درصد در هزینه‌های سرشماری صرفه‌جویی شده است. تلاش می‌کنیم در مراحل اجرایی نیز هزینه‌ها را کاهش دهیم، بدون آنکه کیفیت و دقت نتایج تحت تأثیر قرار گیرد.
گودرزی تأکید کرد: کاهش هزینه‌ها در شرایط اقتصادی کشور اهمیت ویژه‌ای دارد و روش جدید این امکان را فراهم کرده است که سرشماری با منابع مالی بسیار کمتر و با اتکا به ظرفیت‌های اطلاعاتی موجود انجام شود.
تحول نظام آماری و حرکت به سمت سرشماری‌های کوتاه‌مدت
وی با تأکید بر اینکه هدف این طرح تنها اجرای سرشماری سال ۱۴۰۵ نیست، گفت: برنامه اصلی، نهادینه‌سازی روش ثبتی‌مبنا و فراهم کردن امکان اجرای سرشماری در دوره‌های زمانی کوتاه‌تر است. از این پس، مرکز آمار آمادگی خواهد داشت در چارچوب مصوبات مراجع ذی‌صلاح، سرشماری‌ها را در بازه‌های زمانی کوتاه‌تر اجرا کند.
رئیس مرکز آمار ایران با اشاره به اهمیت آمار جمعیت در برنامه‌ریزی‌های کشور اظهار کرد: در بسیاری از قوانین و تصمیم‌گیری‌های اجرایی، تعیین جمعیت مبنای تخصیص منابع و انجام تکالیف قانونی است. در گذشته، در مواردی ناچار بودیم به آمار سرشماری سال ۱۳۹۵ یا برآوردهای جمعیتی استناد کنیم، اما با اجرای روش جدید می‌توان زمینه دسترسی به آمار به‌روزتر را فراهم کرد.
گودرزی افزود: با فراهم شدن زیرساخت‌های لازم، پروژه تحول نظام آماری کشور در سال ۱۴۰۶ به‌عنوان یکی از برنامه‌های مهم مرکز آمار دنبال خواهد شد. هدف این برنامه، ایجاد نظامی هوشمندتر و توسعه تولید آمارهای متنوع، استانی و جزئی‌تر بر اساس نیازهای برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری است.
به گفته وی، دسترسی به داده‌های دستگاه‌های مختلف، تدوین دستورالعمل‌های مشترک و تشکیل کارگروه‌ها و ستادهای استانی، زمینه لازم را برای این تحول فراهم کرده است.
داده‌های ثبتی مبنای اصلی سرشماری
رئیس مرکز آمار ایران با تشریح سازوکار اجرای سرشماری توضیح داد: اطلاعات مورد نیاز از سامانه‌های اداری و پایگاه‌های اطلاعاتی دستگاه‌های مختلف دریافت شده و پس از بررسی و تطبیق، برای تشکیل پایگاه‌های آماری مورد استفاده قرار گرفته است. در این فرایند، حفظ محرمانگی اطلاعات مطابق ضوابط و دستورالعمل‌های مصوب مورد توجه قرار دارد.
گودرزی با اشاره به نقش سامانه‌های سازمان ثبت احوال و سامانه املاک و اسکان گفت: این پایگاه‌ها در شناسایی ویژگی‌های هویتی و بررسی توزیع جمعیت در نقاط مختلف کشور اهمیت دارند. علاوه بر این، اطلاعات دستگاه‌هایی همچون وزارت آموزش و پرورش، آموزش عالی و سایر نهادهای مرتبط نیز به‌عنوان داده‌های تکمیلی استفاده شوند.
وی تأکید کرد: سرشماری تنها به تعیین تعداد جمعیت کشور محدود نمی‌شود، بلکه مشخص کردن شیوه توزیع جمعیت در سطوح مختلف جغرافیایی نیز از اهداف اصلی آن است. از این‌رو، مرکز آمار ایران به‌عنوان مرجع رسمی اعلام آمار جمعیت، داده‌های دریافتی را با هدف دستیابی به تصویری دقیق‌تر از وضعیت جمعیتی کشور بررسی می‌کند.
آغاز عملیات اینترنتی از ۲۵ مهر
رئیس مرکز آمار ایران با اشاره به مراحل اجرایی سرشماری گفت: بخش عمده‌ای از فرایند تشکیل پایگاه‌های آماری و بررسی توزیع جمعیت انجام شده است و بر اساس برنامه اعلام‌شده، مرحله اینترنتی و غیرحضوری از بیست‌وپنجم مهر آغاز خواهد شد. این مرحله با ارسال پیامک به بخشی از جامعه هدف همراه خواهد بود.
گودرزی درباره شیوه اطلاع‌رسانی به شهروندان هشدار داد: پیامک‌های رسمی سرشماری از سوی مرکز آمار ایران ارسال می‌شوند و حاوی لینک نیستند، بنابراین مردم باید از اعتماد به پیامک‌های ناشناس یا پیام‌هایی که دارای لینک هستند و خود را مرتبط با سرشماری معرفی می‌کنند، خودداری کنند. شهروندان برای انجام مراحل مربوط باید به سامانه رسمی معرفی‌شده از سوی مرکز آمار مراجعه کنند.
وی توضیح داد: جامعه هدف مرحله اینترنتی، افرادی هستند که اطلاعات آن‌ها در پایگاه‌های موجود ناقص تشخیص داده شده است، اطلاعاتشان در سامانه‌ها وجود ندارد یا برای راستی‌آزمایی داده‌ها به تکمیل اطلاعات نیاز دارند. این فرایند آبان نیز ادامه خواهد داشت و برای افرادی که در زمان تعیین‌شده اقدام نکنند، پیگیری و راهنمایی لازم انجام می‌شود.
مراجعه حضوری به خانوارهای منتخب
رئیس مرکز آمار ایران با بیان اینکه روش اجرای سرشماری ترکیبی از اطلاعات ثبتی و پیمایش میدانی است، گفت: در این شیوه، داده‌های ثبتی مبنای اصلی کار قرار می‌گیرند و مراجعه حضوری برای تکمیل اطلاعات ناقص، راستی‌آزمایی و بررسی موارد مورد نیاز انجام می‌شود. به همین دلیل، میزان مراجعه میدانی نسبت به سرشماری سال ۱۳۹۵ به‌طور قابل توجهی کاهش خواهد یافت.
گودرزی افزود: عملیات میدانی از دوم آبان در سراسر کشور و در همه استان‌ها، شهرها و مناطق تعیین‌شده آغاز می‌شود. بلوک‌های آماری و واحدهایی که نیاز به مراجعه دارند، از پیش مشخص شده‌اند و مأموران آمارگیری با هویت مشخص، کارت شناسایی، لباس و تجهیزات مربوط به خانوارهای منتخب مراجعه خواهند کرد.
وی با تأکید بر اهمیت اطلاع‌رسانی عمومی خاطرنشان کرد: مردم باید بدانند که مراجعه مأموران برای همه خانوارها انجام نمی‌شود، بلکه تنها بخشی از خانوارها برای تکمیل یا صحت‌سنجی اطلاعات انتخاب می‌شوند. استفاده از داده‌های موجود موجب می‌شود از مراجعه غیرضروری به شهروندان جلوگیری شود و در عین حال، دقت اطلاعات افزایش یابد.
بهبود ثبت‌های اداری کشور
رئیس مرکز آمار ایران یکی دیگر از دستاوردهای اجرای سرشماری ثبتی‌مبنا را بهبود ثبت‌های اداری کشور دانست و گفت: فرایند تطبیق اطلاعات، علاوه بر کمک به تولید آمار دقیق‌تر، به شناسایی نواقص و تکمیل اطلاعات موجود در دستگاه‌های اجرایی نیز کمک کرده است. بخشی از فرایندهای مرتبط با این موضوع تکمیل شده و مراحل قانونی خود را طی می‌کند.
گودرزی از نقش بخش خصوصی در تأمین نیازهای اجرایی و اطلاع‌رسانی این طرح قدردانی کرد و افزود: بخش خصوصی در حوزه‌هایی که امکان مشارکت داشته، به پیشبرد پروژه کمک کرده است، همچنین بخش مهمی از نیروهای مشارکت‌کننده در عملیات سرشماری را جوانان کشور تشکیل می‌دهند که در حال گذراندن دوره‌های آموزشی و آمادگی برای اجرای مأموریت‌های خود هستند.
تأکید بر نقش رسانه‌ها در اطلاع‌رسانی
وی با قدردانی از رسانه‌ها برای همراهی در اطلاع‌رسانی درباره سرشماری طی دو سال گذشته گفت: اکنون که اجرای عملیات به مراحل عملیاتی نزدیک شده است، اطلاع‌رسانی دقیق به مردم اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
رئیس مرکز آمار ایران تأکید کرد: آگاهی شهروندان از شیوه اجرای سرشماری، شیوه شناسایی مأموران، پیامک‌های رسمی و علت مراجعه به برخی خانوارها، نقش مهمی در پیشبرد موفق این طرح دارد. همکاری مردم و رسانه‌ها می‌تواند به اجرای بهتر سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۴۰۵ و شکل‌گیری تجربه‌ای جدید در نظام آماری کشور کمک کند.
نظر شما