به گزارش خبرگزاری ایمنا، رصدخانه زمین ناسا تصویری از توده سنگی «آنورتوزیت ساریرایاکی» در جنوب ماداگاسکار منتشر کرده است که به دلیل رنگ روشن و ترکیب زمینشناختی خود، شباهت چشمگیری به بخشهایی از سطح ماه دارد. این تصویر ۲۸ اوت ۲۰۲۶ توسط یکی از فضانوردان مستقر در ایستگاه فضایی بینالمللی ثبت شده است.
این سازند سنگی حدود ۱۰۰ کیلومتر مربع وسعت دارد و قدمت آن به دستکم ۶۰۰ میلیون سال پیش بازمیگردد. آنورتوزیت نوعی سنگ آذرین است که در اعماق پوسته زمین، با سرد شدن و انجماد مواد مذاب شکل میگیرد. این سنگ به دلیل رنگ روشن خود شناخته میشود و بخش بزرگی از ارتفاعات روشن ماه را نیز تشکیل میدهد.
بررسیهای زمینشناسی نشان میدهد توده ساریرایاکی در منطقهای قرار گرفته است که سنگهای آن بر اثر فشار و دمای زیاد، تغییر شکل دادهاند. این فرایندها احتمالاً با برخورد خشکیهای باستانی هنگام شکلگیری ابرقاره گوندوانا ارتباط داشتهاند؛ ابرقارهای که بخشهایی از آفریقا، هند، ماداگاسکار، استرالیا و جنوبگان امروزی را در بر میگرفت.
پژوهشگران همچنین احتمال میدهند توده سنگی دیگری در فاصله حدود ۶۰ کیلومتری شمال ساریرایاکی، زمانی بخشی از همین ساختار بوده باشد و در اثر نیروهای زمینساختی از آن جدا شده باشد.
آنورتوزیتهای ماه بیش از چهار میلیارد سال قدمت دارند. دانشمندان معتقدند این سنگها در مراحل اولیه شکلگیری ماه و هنگام سرد شدن اقیانوسی از مواد مذاب پدید آمدهاند. با سرد شدن این مواد، برخی کانیها در نزدیکی سطح تجمع کردند و به شکلگیری پوسته اولیه ماه کمک کردند.
نمونههای سنگی بازگرداندهشده از مأموریتهای آپولو اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخ ماه فراهم کردهاند؛ با این حال، محدود بودن نمونههای در دسترس باعث شده است سنگهای مشابه روی زمین نیز برای مقایسه اهمیت داشته باشند.
سازند ساریرایاکی نمونهای دیگر از این شباهت زمینشناختی است و نشان میدهد بررسی سنگهای باستانی زمین چگونه میتواند به شناخت بهتر فرایندهای شکلگیری و تحول ماه کمک کند.
نظر شما