به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، بر اساس تازهترین یافتههای ارزیابی پیزا (PISA) در سال ۲۰۲۵، دختران در ۸۹ از ۹۰ نظام آموزشی بررسیشده میانگین نمره خواندن بالاتری از پسران کسب کردهاند. تنها استثنا در این میان رواندا بود که پسران با اختلاف شش امتیاز جلوتر از دختران ایستادند. این ارزیابی که مهارت پانزدهسالهها را در بهکارگیری دانش خواندن، ریاضی و علوم در موقعیتهای واقعی میسنجد، شکافی گسترده میان دختران و پسران در عملکرد خواندن را آشکار میکند.
بر اساس جدول میانگین نمرههای خواندن به تفکیک جنسیت، سنگاپور با ۵۴۸ امتیاز برای دختران و ۵۲۲ امتیاز برای پسران، شکافی ۲۶ امتیازی را نشان میدهد. چین (پکن، شانگهای، جیانگسو و ژجیانگ) با ۵۳۰ در برابر ۵۲۳، شکافی هفتامتیازی دارد که کمترین فاصله در میان نظامهای پیشرو محسوب میشود. در مقابل، تایوان با ۵۲۸ در برابر ۴۸۹ شکافی ۳۹ امتیازی، کرهجنوبی با ۵۱۵ در برابر ۴۸۷ شکافی ۲۸ امتیازی و نیوزیلند با ۵۱۴ در برابر ۴۸۰ شکافی ۳۳ امتیازی را ثبت کردهاند. ماکائو با ۲۲، استونی با ۲۵، ژاپن با ۱۴، ایرلند با ۱۹ و استرالیا با ۳۱ امتیاز اختلاف در جایگاههای بعدی قرار دارند. بریتانیا با ۱۴ امتیاز، کانادا با ۲۲، آمریکا با ۲۴ و لهستان با ۳۷ امتیاز از دیگر نمونههای چشمگیر این فهرستاند.

در میان کشورهای OECD، فنلاند با شکاف ۴۶ امتیازی (۴۹۸ در برابر ۴۵۲) و اسلوونی با ۵۲ امتیاز (۴۷۱ در برابر ۴۲۰) از بزرگترین اختلافها برخوردارند. کرواسی با ۴۷، مالت با ۴۷، بلغارستان با ۴۹ و یونان با ۴۶ امتیاز نیز در زمره نظامهایی هستند که فاصله جنسیتی خواندن در آنها بسیار محسوس است. در مجموع، در هفت نظام آموزشی این شکاف به ۴۵ امتیاز یا بیشتر میرسد. میانگین OECD نیز ۴۷۶ امتیاز برای دختران و ۴۴۶ امتیاز برای پسران را نشان میدهد که اختلافی ۳۰ امتیازی است.
رواندا تنها نظامی بود که پسران در آن میانگین بالاتری کسب کردند و با شش امتیاز جلو افتادند. دختران در ۸۹ نظام دیگر امتیاز بالاتری داشتند، هرچند تفاوتها در کنیا و زامبیا از نظر آماری معنادار نبود. در میان کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، ۳۷ درصد پسران به سطح پایه مهارت خواندن نرسیدند، در حالی که این رقم برای دختران ۲۵ درصد بود. در سطح بالا نیز ۷ درصد دختران و ۵ درصد پسران به سطح ۵ یا بالاتر رسیدند. این تفاوتها پیش از پانزدهسالگی نیز پدیدار میشوند؛ پژوهشهای چندکشوری، برتری دختران در خواندن را در سالهای آغازین دبستان نشان دادهاند و پژوهشهای آمریکا نیز شاهد شکاف از پایه چهارم به بعد بودهاند.

درباره چرایی تداوم این شکاف، عامل درگیری و علاقه ممکن است بخشی از تصویر باشد. یونسکو گزارش میدهد که پسران بهطور معمول لذت و اعتماد کمتری از خواندن ابراز میکنند و پژوهشهای بریتانیا نیز از لذت کمتر پسران از مطالعه حکایت دارد. این الگوها نشان میدهد که شکاف را نمیتوان تنها به توانایی نسبت داد.
افت عملکرد در سالهای اخیر نیز در میان پسران تندتر بوده است؛ از ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵، میانگین امتیاز خواندن پسران در کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی ۱۷ امتیاز کاهش داشت، در حالی که این رقم برای دختران ۱۲ امتیاز بود و همین موضوع شکاف جنسیتی را پنج امتیاز بیشتر تردهتر کرد. این شکاف زمینهای برای الگوهای آموزشی بعدی نیز فراهم میکند و تفاوتهای آشکاری را در مشارکت زنان و مردان در آموزش عالی توضیح میدهد؛ مهارت خواندن میتواند دسترسی به آموزش پیشرفته و در پی آن، فرصتهای درآمدی در بازار کار را تحتتأثیر قرار دهد.
نظر شما