به گزارش خبرگزاری ایمنا از فارس، منوچهر متکی امروز _پنجشنبه بیستوششم شهریور_ در نشست جهاد تبیین حرم مطهر شاهچراغ(ع)با اشاره به تأثیرگذاری انقلاب اسلامی بر حوزه مفاهیم، اظهار کرد: یکی از حوزههای مهمی که انقلاب اسلامی بهطور جدی تحت تأثیر قرار داد، حوزه انقلاب مفاهیم بود.
وی افزود: فاتحان جنگ جهانی دوم شرایط جدیدی را در دنیا پدید آوردند و تلاش کردند فهم مسائل، تعریف موضوعات و حتی نظام حکمرانی بر اساس تعاریف و الگوهای مورد نظر آنان شکل بگیرد. در ادامه و در دوره نظام دوقطبی میان بلوک شرق و غرب نیز، غرب توانست دیدگاه خود را مبتنی بر لیبرالدموکراسی در بخشهایی از جهان تثبیت کند.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی با اشاره به دیدگاههای فرانسیس فوکویاما پس از فروپاشی شوروی سابق گفت: یکی از نظریهپردازان غربی پس از فروپاشی شوروی این پرسش را مطرح کرد که لیبرالدموکراسی یکی از دشمنان جدی خود را از میان برداشته و غرب اکنون باید دشمن جدیدی برای خود تعریف کند. فوکویاما در این چارچوب، اسلام را بهعنوان دشمن جدید مطرح کرد و بر ضرورت تعیین تکلیف غرب با اسلام تأکید داشت؛ موضوعی که به تعبیر این نظریهپرداز، زمینهای برای بازتعریف تقابل غرب با جهان اسلام فراهم کرد.
وی ادامه داد: یکی از موفقترین نظامهای آموزشی، نظام آموزشی غرب است؛ زیرا این نظام تلاش میکند فارغالتحصیل خود را در تراز نظام مورد نظر، یعنی لیبرالدموکراسی، تربیت کند. فردی که از این سیستم آموزشی فارغالتحصیل میشود، مبانی اعتقادی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و سایر مؤلفههای مورد نظر این نظام را در خود بازتاب میدهد.
متکی با اشاره به نقش امام خمینی (ره) در تحول مفاهیم گفت: «انقلاب مفاهیم» حرکتی بود که امام راحل (ره) ایجاد کرد، ایشان بر این باور بود که اگر جهان با مسیر موجود سازگار نیست، باید این مسیر را تغییر داد.
وی افزود: یکی از نویسندگان آمریکایی درباره صدور فتوای امام خمینی (ره) درباره سلمان رشدی گفته است که در آن زمان بسیاری متوجه نشدند امام چه پیامی را دنبال میکند و موضوع را از زوایایی مانند نقض قوانین بینالمللی یا دخالت در امور دیگران مورد بررسی قرار دادند؛ در حالی که پیام اصلی این بود که در نظامی که غرب تلاش میکند در حوزه اقتصاد، رسانه و سیاست حرف خود را بهعنوان حرف نهایی بر جهان تحمیل کند، هدایت باید جهانشمول شود.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: انقلاب اسلامی با چنین نگاهی وارد میدان شد؛ همانگونه که انقلاب اسلامی در صدر اسلام با هدایت پیامبر مکرم اسلام (ص) دو دوره را پشت سر گذاشت؛ دوره تکوین امت و دوره تأسیس دولت. در دوره تکوین امت، آیات مکی موضوعات و احکام را تبیین میکرد تا حول این آگاهیبخشی، جامعه شکل بگیرد و پس از آن دولت تأسیس شد.
تداوم الگوی تکوین امت و تأسیس دولت در نهضت امام خمینی (ره)
متکی با اشاره به سالهای تبعید امام خمینی (ره) گفت: همین الگو توسط امام راحل (ره) نیز دنبال شد. پس از آغاز نهضت در ایران و حوادث ۱۵ خرداد و تبعید امام، مرحوم عسگراولادی نقل میکند که در شرایط دشوار، چند نفر به قم رفتند و خدمت امام رسیدند. امام با مشاهده وضعیت آنان فرمودند: «شاه کاری کرده است که ما نه راه پیش داشته باشیم، نه راه پس داشته باشیم و نه در جایی که هستیم بتوانیم بمانیم؛ به حول و قوه الهی کاری خواهیم کرد که شاه نه راه پیش داشته باشد، نه راه پس داشته باشد و نه در جایی که هست بتواند بماند.»
وی ادامه داد: امام تحول در مفاهیم ایجاد کرد و بسیاری از اسطورهها و مفاهیمی را که غرب تلاش کرده بود به جامعه بشری عرضه کند، بازتعریف کرد. ایشان به عدالت مفهوم بخشید، ضرورت مبارزه با ظلم را تبیین کرد و برای آن مصادیق ارائه داد.
متکی با اشاره به ورود مفهوم «جهاد تبیین» به ادبیات اجتماعی و سیاسی کشور گفت: این مفهوم، برگرفته از مفاهیم قرآنی، توسط امام شهید ما وارد ادبیات اجتماعی و سیاسی شد و در دانشگاهها و حوزههای علمیه مورد توجه قرار گرفت. ما باید بیاموزیم و همهچیز برایمان تبیین و آشکار شود تا بتوانیم آن را برای دیگران تبیین کنیم.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی با اشاره به اهمیت مفهوم انقلاب مفاهیم اظهار کرد: به میزانی که مفهوم «انقلاب مفاهیم» را درک کنیم، به بزرگی مأموریتی که این انقلاب و نظام بر عهده دارد پی خواهیم برد.
وی افزود: معمولاً کسانی که انقلاب میکنند و رهبری انقلاب را بر عهده میگیرند، پس از پنج یا ۱۰ سال با فضای موجود مأنوس میشوند و بهتدریج محافظهکار شده و تلاش میکنند آنچه موجود است را حفظ کنند؛ اما در سالهای پایانی عمر امام خمینی (ره) شاهد بودیم که ایشان بهگونهای سخن میگفت و فریاد میزد که گویی تازه میخواهد انقلاب را آغاز کند.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی به بیانات امام خمینی (ره) درباره جهانی بودن مأموریت انقلاب اشاره کرد و گفت: امام در سالهای پایانی عمر خود تأکید داشت تا زمانی که پرچم «لا اله الا الله» در اقصی نقاط جهان به اهتزاز درنیاید و فریاد «الله اکبر» در قلههای عالم طنینانداز نشود، انقلاب، نهضت و مبارزه ادامه دارد.
متکی گفت: این مسئله برای نسلهای بعدی و در تبعیت از مکتب اباعبدالله الحسین (ع) درس بزرگی است. امام خمینی (ره) همچنین در یکی از ماندگارترین سخنان خود فرمود که اگر دشمن به کشور حمله کند، این ملت مبعوث خواهد شد. بعثت معمولاً درباره یک فرد و در سطح خانواده، قوم، ملت یا در مورد پیامبران اولوالعزم در سطح جهانی مطرح میشود؛ اما «بعثت یک ملت» نشاندهنده مأموریتی بزرگ است که میتوان از انقلاب و نظام دریافت کرد.
وی با اشاره به واکنش رژیم صهیونیستی به پیروزی انقلاب اسلامی گفت: در شرایطی که انقلاب پیروز شد، یکی از واقعبینانهترین تعابیر درباره آن از سوی رژیم صهیونیستی مطرح شد؛ سران این رژیم از انقلاب اسلامی با تعبیر «زلزله» یاد کردند، زیرا فرکانسهای این تحول را با تمام وجود درک کرده بودند.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی افزود: مواضع امام خمینی (ره) درباره رژیم صهیونیستی از پیش از انقلاب برای آنان روشن بود و آنان عتابهای امام به شاه به دلیل نوکری و تبعیت از رژیم صهیونیستی را شنیده بودند.
متکی ادامه داد: با وجود آنکه جمهوری اسلامی ایران از ابتدای انقلاب موضع خود را نسبت به رژیم صهیونیستی، آن را نامشروع و غاصب دانستن و مخالفت با اقدامات آن بهصراحت اعلام کرده بود، طی ۴۷ سال پیش از جنگ ۱۲روزه، جمهوری اسلامی حتی یک گلوله به سرزمینهای اشغالی شلیک نکرد.
وی گفت: آمریکا نیز از ابتدای انقلاب دو سناریو را درباره ایران دنبال میکرد؛ یکی براندازی و دیگری تغییر رفتار ایران و به نوعی تسلیم شدن آن. آمریکاییها با استفاده از حیلهها و حربههای مختلف تلاش کردند به یکی از این دو هدف دست پیدا کنند.
جنگ ۱۲روزه و محاسبات آمریکا و رژیم صهیونیستی
وی با اشاره به آغاز جنگ ۱۲روزه در ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ اظهار کرد: در دو سه سال پیش از آن، برخی پژوهشکدهها و مراکز مطالعاتی غربی، که عمدتاً تحت تأثیر نهادهای صهیونیستی قرار داشتند، این دیدگاه را مطرح میکردند که هزینه براندازی جمهوری اسلامی کمتر از هزینه تغییر رفتار آن است.
متکی افزود: این تحلیل به رؤسای جمهور پیشین آمریکا ارائه شد و پیشنهاد شد جنگ با ایران آغاز شود، اما رؤسای جمهور قبلی این پیشنهاد را نپذیرفتند. ترامپ با توجه به ویژگیهای شخصیتی، ساختار فکری و بلندپروازیهای خود این تحلیل را پذیرفت و جنگ را آغاز کرد.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی گفت: در سال گذشته، در کنار هزاران شهید جنگ ۱۲روزه، رهبر انقلاب نیز به شهادت رسید. در سناریوی دشمن این بود که با شهادت رهبر و از میان رفتن فرماندهی نظامی و ساختار نظامی کشور، ایران فرو خواهد پاشید و پس از آن میتوان با انتظار برای قیام مردم، به هدف نهایی یعنی براندازی جمهوری اسلامی رسید.
وی این محاسبه را با تصور یزید پس از واقعه عاشورا مقایسه کرد و گفت: یزید نیز پس از شهادت امام حسین (ع) تصور میکرد کار تمام شده است؛ اما نتیجه اینگونه نبود و او حتی نتوانست پس از جنایت عاشورا آرامش پیدا کند.
تداوم ساختار فرماندهی و راهبرد دفاعی جمهوری اسلامی
متکی با اشاره به شهادت فرماندهان ارشد نظامی کشور در جنگ ۱۲روزه گفت: در این جنگ، مجموعهای از فرماندهان و مسئولان نظامی کشور که ستونهای ارتش، سپاه و ساختار قدرت نظامی ایران بودند، به شهادت رسیدند؛ اما تنها چند ساعت بعد، جایگزین آنان انتخاب شد.
وی افزود: پیش از شهادت نیز راهبرد جنگ و سلسله فرماندهان بعدی مشخص شده بود و این موارد بهعنوان یادگاری ارزشمند از رهبر انقلاب باقی ماند. جنگ همچنان بر اساس راهبردی که پیشتر تبیین شده بود ادامه پیدا کرد.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی با اشاره به حضور مردم پس از جنگ ۱۲روزه اظهار کرد: دومین اتفاق مهم سال گذشته، به پا خاستن ملت ایران بود. امروز نوجوانان و جوانان آمریکایی نیز میدانند ایران کجاست، تقابل آمریکا و ایران را میشناسند و درباره جنگ اظهارنظر میکنند.
وی افزود: بر اساس نظرسنجیهایی که مورد اشاره قرار گرفته، بخش قابل توجهی از جوانان آمریکایی با ادامه جنگ مخالفت کردهاند. همچنین بسیاری از صاحبنظران بر این باورند که ترامپ هنگام ورود به جنگ، راهبرد مشخصی برای ورود نداشت و اکنون نیز برای خروج از آن با دشواری مواجه است.
متکی خون شهدای جنگ ۱۲روزه و حضور مردم را نشانهای از تداوم این حرکت دانست و گفت: این حضور را میتوان در چارچوب همان مفهوم «هل من ناصر ینصرنی» تفسیر کرد؛ امروز ملت ایران به جایگاه و نقشی رسیده است که به نمایندگی از ملتهای به پاخاسته، این مسیر را ادامه میدهد.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی در ادامه به تحولات تاریخی رژیم صهیونیستی اشاره کرد و گفت: برای رژیم صهیونیستی میتوان سه دوره را در نظر گرفت؛ دوره نخست، از زمان اعلامیه بالفور و سپس تشکیل رژیم صهیونیستی در سال ۱۹۴۸، دوره ایجاد این رژیم همراه با کشتار، تبعید و تصرف سرزمینهای فلسطینی بود.
وی افزود: از سال ۱۹۴۸ تا ۱۹۷۹، رژیم صهیونیستی تلاش کرد دوره تثبیت خود را طی کند. جنگهای سالهای ۱۹۶۷ و ۱۹۷۳ و دیگر تحولات منطقه نیز در همین چارچوب قابل بررسی است تا اینکه انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۹۷۹ پیروز شد.
متکی ادامه داد: رژیم صهیونیستی پس از انقلاب اسلامی متوجه شد با پدیدهای متفاوت مواجه است و تلاش کرد این پدیده جدید را بشناسد.
وی با اشاره به فعالیتهای علمی و مطالعاتی رژیم صهیونیستی گفت: در دوره اول مجلس شورای اسلامی و زمانی که عضو کمیسیون سیاست خارجی بودم، گزارشی از وزارت امور خارجه دریافت شد که در آن آمده بود دانشگاه تلآویو کرسی شیعهشناسی ایجاد کرده است. آنان با تمام وجود درک کرده بودند که باید منبع و منشأ این آتشفشان را بشناسند تا بتوانند با آن مقابله کنند.
جهاد تبیین در برابر شناخت و نفوذ دشمن
وی افزود: در پاسخ به این حرکت دشمن و با الهام از قرآن، امام خمینی (ره) بارها در مناسبتهای مختلف بر جهاد تبیین تأکید کردند و خود نیز در سالهای رهبری انقلاب، بهویژه در حوزه جهاد تبیین، این روش را دنبال کردند.
متکی گفت: دشمن تلاش کرد شیعه، ایران، ملت ایران و مسئولان ایران را بشناسد و برای این منظور از همه منابع اطلاعرسانی موجود در جهان و همچنین عناصر و عوامل خود استفاده کرد. آنان در شرایطی که کشور درگیر جنگ و مشکلات داخلی بود، اقدام به شناسایی و بهکارگیری برخی افراد بهعنوان جاسوس کردند.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی اضافه کرد: تصور دشمن این بود که اگر همه ابزارها و شناخت لازم را در اختیار داشته باشد، میتواند با یک ضربه کار را تمام کند؛ اما حلقه مفقوده محاسبات آنان این بود که میان حق و باطل تفاوت وجود دارد.
وی تأکید کرد: ماهیت جریان باطل، باطل است و به دلیل همین ماهیت نمیتواند پیروز شود؛ حتی اگر در مقطعی پیروزی ظاهری به دست آورد. همانگونه که امروز نام و جایگاه یزید در مقایسه با امام حسین (ع) روشن است.
تحلیل جنگ ۱۲روزه و مسئله آتشبس
متکی درباره ادعای شکست آمریکا و رژیم صهیونیستی در جنگ ۱۲روزه گفت: وقتی یک ارتش متجاوز جنگی را آغاز میکند، هدفی دارد و برای رسیدن به آن هدف وارد میدان میشود. اگر در میانه راه درخواست آتشبس کند، به این معناست که به هدف خود نرسیده است.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی افزود: بر همین اساس، درخواست آتشبس در جنگ ۱۲روزه و همچنین تحولات بعدی را میتوان نشانه نرسیدن طرف مقابل به اهداف اعلامی خود دانست.
افول آمریکا و تغییر جایگاه این کشور
وی همچنین با اشاره به مفهوم «افول آمریکا» اظهار کرد: بیش از ۲۰ سال پیش، امام خمینی (ره) مفهوم جدیدی را وارد ادبیات سیاسی کرد و آن «افول آمریکا» بود؛ این در حالی بود که آمریکا پس از فروپاشی شوروی خود را قدرت مطلق جهان میدانست.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی افزود: آمریکا در سال ۲۰۱۶ به این جمعبندی رسید که نمیتواند آنچه را میخواهد محقق کند و همچنین نمیتواند مانع تحقق برخی روندهایی شود که نمیخواهد اتفاق بیفتد.
متکی با اشاره به شعار «آمریکا را دوباره بزرگ کنیم» ترامپ گفت: این شعار به این معناست که آمریکا اول نیست و باید دوباره در جایگاه نخست قرار گیرد.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی تأکید کرد: منظور از آمریکا در اینجا صرفاً ترامپ یا حزب جمهوریخواه و دموکرات نیست؛ بلکه ساختارهای عمیق حکمرانی و جریانهایی است که به تعبیر غربیها «دولت پنهان» نامیده میشوند. همچنین منظور، صهیونیسم جهانی و ساختارهایی است که به دنبال سلطه جهانی هستند.
وی با اشاره به انتخابات پیشروی آمریکا گفت: در شرایط کنونی تلاش طرف مقابل این است که شکست نظامی خود را در عرصه سیاسی جبران کند یا دستکم اجازه ندهد شکست سیاسی برای آن رقم بخورد.
متکی افزود: یکی از عرصههای مورد توجه آنان، انتخابات آمریکا در ۱۲ آبان است. هدف آنان این است که در این انتخابات، جمهوریخواهان پیروز شوند؛ زیرا یکی از نتایج احتمالی آن میتواند آغاز مجدد جنگ تمامعیار علیه ایران از سوی ترامپ باشد.
وی ادامه داد: با این حال، بخش مهمی از جبهه مقاومت همچنان ایستاده است. طرف مقابل در عملیاتهای محدود نیز به این نتیجه رسیده که نمیتواند به اهداف خود دست پیدا کند.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی با اشاره به گزینههای پیش روی آمریکا و رژیم صهیونیستی گفت: اکنون چهار مؤلفه شامل عملیات محدود، ادامه محاصره، آتشبس و مذاکره مطرح است. در حوزه عملیات محدود، طرف مقابل با تجربه مشابه جنگ اصلی مواجه شده و نتوانسته به اهداف خود برسد. محاصره نیز، به گفته وی، در آینده نزدیک شکسته خواهد شد و دو عرصه آتشبس و مذاکره باقی میماند.
وی با تأکید بر نقش دیپلماسی گفت: توان دیپلماسی کشور باید مراقب باشد. دیپلماسی گاهی به معنای گفتن و مذاکره است و گاهی نیز به معنای نگفتن و مذاکره نکردن. در شرایط کنونی، اگر توان دیپلماسی کشور همگام با میدان و متناسب با شرایط حرکت کند، میتوان در این عرصه نیز موفق عمل کرد.
یمن و نقش آن در تحولات منطقه
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت یمن پرداخت و گفت: یمن در حوزه ایستادگی دارای تاریخچهای طولانی است. بافت اجتماعی، تاریخ، اعتقادات و فرهنگ مردم یمن تصویری از این کشور ارائه کرده که نشان میدهد تسلط بر یمن برای قدرتهای خارجی آسان نیست.
متکی افزود: مصریها در دورهای تلاش کردند برای اشراف بر بابالمندب، یمن را تحت کنترل خود درآورند، اما سرانجام مجبور به خروج شدند. افغانستان نیز تجربه مشابهی داشته است؛ بهگونهای که قدرتهای مختلف در آنجا حضور یافتند، اما در نهایت مجبور به خروج شدند.
وی ادامه داد: یمن از موقعیت جغرافیایی خاصی برخوردار است و در جنگ نامتقارن ظرفیتهای مناسبی دارد؛ در حالی که دشمن برای جنگ نامتقارن با محدودیتهایی مواجه است. عربستان سالها علیه یمن جنگید و مناطق مختلف را بمباران کرد، اما به اهداف خود نرسید.
متکی اظهار کرد: پس از ورود آمریکا به جنگ نیز مدت زیادی نگذشت که ترامپ پیام داد یمنیها حملات خود را متوقف کنند تا آمریکا نیز حملات خود را متوقف کند.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی گفت: یمن خود را بخشی از مقاومت تعریف کرده است و این موضوع در فرهنگ و تاریخ این کشور ریشه دارد.
وی با اشاره به راهبرد یمن در تحولات اخیر گفت: یمن یک استراتژی ملی برای خود تعریف کرده و آن را «محاصره در برابر محاصره» اعلام کرده است. این راهبرد، شکنندگی ظرفیتهای اقتصادی آمریکا و عربستان را نشان داده است.
متکی افزود: همان کشورهایی که در جنگهای قبلی پس از حمله به تأسیسات نفتی آرامکو تصمیم به پایان جنگ گرفتند، اکنون با تهدیدهایی مشابه مواجه هستند و تأسیسات اقتصادی آنان در فهرست اهداف مشروع یمن قرار گرفته است.
وزیر امور خارجه پیشین و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی درباره عملیات زمینی یمن نیز گفت: آنچه برخی رسانهها از آن بهعنوان پیروزی سریع یمنیها یاد میکنند، از نگاه من یک حرکت سریع نیست، بلکه حاصل یک استراتژی و طراحی است. یمن گامهای بعدی خود را میداند، در حالی که عربستان نمیداند چه اقدامی باید انجام دهد.
وی افزود: عربستان از آمریکا درخواست بمباران یمن را مطرح کرد، اما با پاسخ منفی مواجه شد؛ زیرا تجربه نشان داده است که بمباران میتواند به همان نتایج قبلی، از جمله هدف قرار گرفتن ناوها و کشتیهای آمریکایی، منجر شود.
متکی گفت: امروز دو آبراه حیاتی و استراتژیک منطقه، یعنی تنگه هرمز و بابالمندب، در کانون تحولات قرار دارند و بخش قابل توجهی از اقتصاد و تجارت جهان از این مسیرها عبور میکند.
به گفته وی، تحولات جاری نشان میدهد نقش ایران و یمن در این معادلات پررنگ شده است و جمهوری اسلامی ایران در ادامه این مسیر، نتیجه ایستادگی در برابر آنچه وی «خباثت و جنایت» آمریکا و رژیم صهیونیستی میخواند را دنبال خواهد کرد.
نظر شما