محمد رمضانی در گفتوگو با خبرنگار ایمنا در قم اظهار کرد: طرح شناسایی و گونهبندی محلات بهعنوان یکی از کلانپروژههای راهبردی مدیریت شهری، با هدف ایجاد بانک اطلاعاتی چندبُعدی از وضعیت محلات قم تعریف شده است.
وی افزود: در این طرح، محلات براساس ماتریسی جامع از شاخصهای کالبدی، جمعیتی، اقتصادی، زیرساختی، زیستمحیطی و اجتماعی، مورد سنجش و رتبهبندی قرار میگیرند.
معاون شهرسازی و معماری شهرداری قم اضافه کرد: خروجی این طرح، امکان اولویتبندی مداخلات عمرانی و خدماتی را بر اساس میزان محرومیت و نیازسنجی واقعی هر محله فراهم میکند.
رمضانی ادامه داد: محلات هدف پس از این گونهشناسی در اولویت برنامههایی نظیر بهسازی معابر، توسعه فضای سبز، ارتقای روشنایی، بهبود شبکه حملونقل و ارتقای سطح نظافت عمومی قرار خواهند گرفت که گامی بنیادین در تحقق عدالت فضایی در سطح شهر قم محسوب میشود.
وی در تشریح روند اجرایی این پروژه عنوان کرد: فرایند اجرایی این طرح با انتخاب مشاور متخصص از اواخر سال ۱۴۰۱ کلید خورد و فاز نخست آن، شامل شناسایی اولیه و تدوین چارچوب گونهشناسی، بهطور کامل بهسرانجام و در مراجع ذیصلاح به تصویب نهایی رسیده است.
معاون شهرسازی و معماری شهرداری قم گفت: در حال حاضر، تیمهای کارشناسی مشغول تدوین فاز دوم هستند که بر تدقیق شاخصها و ارائه الگوی تخصیص بودجهریزی عملیاتی مبتنی بر گونههای محلهای متمرکز است.
رمضانی با اشاره به پیامدهای تکمیل این فاز تصریح کرد: با نهاییسازی فاز دوم، زمینههای لازم برای ارتقای سطح مشارکت شهروندی در فرایندهای تصمیمسازی محلی، بهبود کیفیت محیط زیست شهری و پایداری حیات اجتماعی و کالبدی محلات فراهم خواهد شد و مسیر تحقق توسعه پایدار محلهمحور در قم هموارتر میشود.
به گزارش ایمنا، طرح شناسایی و گونهبندی محلات شهر قم، مبتنی بر رویکرد «توسعه محلهمحور» و بهرهگیری از مدلهای ترکیبی تحلیل فضایی-اجتماعی تدوین شده است.
در این چارچوب، محلات بهعنوان واحدهای حداقل برنامهریزی شهری در نظر گرفته شدهاند که با استفاده از تکنیکهای خوشهبندی آماری و تحلیل عاملی، بر اساس مؤلفههای چندگانهای شامل شاخصهای نفوذپذیری بافت، تراکم جمعیتی، ضریب نابرابری اقتصادی، سطح دسترسی به زیرساختهای خدماتی، کیفیت زیستی و میزان تابآوری زیستمحیطی، مورد طبقهبندی قرار میگیرند.
این گونهشناسی از سنخ گونهشناسی کارکردی-ساختاری است که بهجای رویکردهای تنها توصیفی بر روابط علی و معلولی میان متغیرهای شهری تأکید دارد و امکان پیشبینی نیازهای آینده هر محله را بر اساس روندهای تاریخی و الگوهای تحولپذیری آن فراهم میکند.
خروجی این طرح فراتر از یک مستند تحلیلی صرف بهمثابه سند بالادستی برای تدوین برنامههای توسعه محلی و تخصیص بهینه منابع در چارچوب بودجهریزی مبتنی بر عملکرد ایفای نقش میکند.
ماتریس گونهشناسی حاصل، امکان طراحی «سنجههای عدالت فضایی» را برای هر محله فراهم میکند و به مدیریت شهری این قابلیت را میدهد که با رویکرد «هدفگذاری جغرافیایی»، اعتبارات عمرانی، یارانههای خدماتی و پروژههای زیرساختی را بهصورت پویا و مبتنی بر اولویتهای شناساییشده میان محلات توزیع کند.
نظر شما