• ۲۱ اسفند ۱۳۹۷ - ۱۰:۱۱
  • کد خبر: 370170
زاینده رود

عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی اصفهان گفت: آب باید برای کشاورزی به مدت ۷۵ روز رهاسازی شود. امسال آب برای کشت کشاورزان دیر بازگشایی شد، از سوی دیگر با توجه به بارش های امسال رها سازی ۷۵ روزه زاینده رود نباید موجب نگرانی باشد.

مهدی بصیری در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: مقدار زیادی از آبی که برای کشاورزان بازگشایی می شود چاه‌ها را نیز در مسیر رودخانه تغذیه می کند این در حالی است که اگر آب رهاسازی نشود، بسیاری از چاه ها از بین رفته و فرونشست زمین اتفاق می افتد. باز و بسته شدن های مقطعی زاینده رود، اکوسیستم رودخانه را نیمه جان نگه می دارد.

وی خاطرنشان کرد: شهر اصفهان در حال فرونشست است و اگر آب در رودخانه رهاسازی نشود، این پدیده افزایش یافته، به آثار تاریخی، خانه های مردم، ساختمان های دولتی و غیره خسارت های زیادی وارد می شود.

عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی تاکید کرد: احیاء زاینده رود باید به صورت علمی و جدی انجام و پیگیری شود، اگر مصوبه ۹ ماده ای شورای عالی آب را اجرا می کردند امیدی برای احیای زاینده رود بود. 

آب باقیمانده به اندازه‌ای نیست که برای نمایش رهاسازی شود

بصیری با اشاره به اینکه آب زاینده رود باید تا نیمه خردادماه سال آینده برای کشاورزان رهاسازی شود تصریح کرد: دستور بازگشایی آب زاینده رود برای ایام نوروز در حالی صادر شد که میزان آب باقیمانده برای زاینده رود در استان اصفهان به اندازه ای نیست که بتوان آب را برای زیبایی و "نمایش" رهاسازی کرد.

وی با بیان اینکه رهاسازی آب در نخستین روزهای فروردین برای نیاز آبی گندم کاشته شده کشاورزان نیز هست اظهار کرد: بنابراین آب باید پس از رهاسازی در رودخانه جریان داشته باشد تا حاصل کشت و کار کشاورزان نیز به نتیجه برسد و کشاورزان دچار خسارت نشوند.

بازگشایی مقطعی زاینده رود، اکوسیستم رودخانه را نیمه جان می‌کند

عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی با بیان اینکه باز و بسته شدن رودخانه زیستمندان و موجودات زنده زاینده رود را نابود کرده است، گفت: بازگشایی مقطعی زاینده رود، اکوسیستم رودخانه را نیمه جان نگه می دارد.

بصیری با اشاره به اینکه حدود ۱۸ سال از خشک شدن رودخانه زاینده رود می گذرد اظهار کرد: بیشتر چاه‌های اطرف رودخانه که از آب آن تغذیه می شد طی این سال‌ها برای تامین آب شرب شهر اصفهان، شهرهای حاشیه زاینده رود و فضای سبز شهری خالی شده است.

وی با بیان اینکه در بالادست، حقابه کشاورزان پایین دست را به طور غیرقانونی استفاده می کنند، افزود: این در حالی است که بر اثر تصمیمات اشتباه و همچنین تصویب قانون استانی شدن آب از سال ۱۳۸۴ نه تنها زاینده رود که همه رودهای ایران دچار خسارت شده است.

این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه به هر حال باز و بسته شدن های مقطعی آب درست نیست، ادامه داد: تا ۲۰ سال پیش هر سال حدود ۹ ماه برای انواع کشاورزی آب در رودخانه جریان داشت،  آب را از اواخر اسفندماه تا پایان آذر ماه سال بعد برای کشاورزی رهاسازی می کردند و زاینده رود از قلب شهر می گذشت، فضای سبز و چاه‌های اطراف رودخانه نیز تغذیه می شد.

وی ادامه داد: اما از وقتی که آب فروشی کردند و برای توسعه باغات در ارتفاعات و کوه‌ها و پمپاژ آب مجوز دادند و از سوی دیگر وقتی میزان مصارف شهری برای توسعه فضای سبز بالا رفت، تعادل منابع و مصارف در حوضه زاینده رود برهم خورد و رودخانه به وضعیت اسفبار کنونی مبتلا شد.

نخستین قربانی، تالاب بین المللی گاوخونی بود

بصیری گفت: نخستین قربانی خشکی زاینده رود، تالاب بین المللی گاوخونی بود زیرا در آخرین نقطه رودخانه قرار دارد پس از آن روستاها و کشاورزی های در مسیر رودخانه و شرق اصفهان تحت تاثیر خشکی رودخانه قرار گرفت و بعد زاینده رود در قلب شهر اصفهان خشک شد و در نهایت، این خشکی ها دامن غرب اصفهان را نیز گرفت.

وی تصریح کرد: همه این مشکلات ناشی از رعایت نکردن ظرفیت و توان رودخانه و بارگذاری بیش از حد بر این رودخانه است.

عضو هیئت علمی دانشگاه اصفهان با اشاره به حجم ۱۵۰ میلیون مترمکعبی سد زاینده رود با وجود بارندگی‌های مطلوب امسال، افزود: مدیران کشوری و استانی آب بدشان نمی‌آید که مردم فکر کنند ما تا سال آینده همین ۱۵۰ میلیون مترمکعب آب را در اختیار داریم و نگران باشیم که تکلیف شرب چه می شود.

بصیری اضافه کرد: با گرم شدن هوا و ذوب شدن برف‌های کوه‌های زاگرس و بارش های بهاری می توان انتظار داشت که حداقل ذخیره سد تا حدود ۷۰۰ میلیون مترمکعب افزایش خواهد یافت. بر این اساس تابستان آینده نگرانی برای تامین شرب اصفهان وجود ندارد.

وی با بیان اینکه طرح هایی که در بالادست به عنوان آبخیزداری اجرا شده است در برخی موارد سبب جلوگیری از جریان آب در آبراهه ها به سمت رودخانه می شود، افزود: شماری از آنها نیز به عنوان سدهای ذخیره کوچک مورد استفاده و برداشت قرار می گیرد  آبخیزداری واقعی نمی تواند جلوی روان آب را بگیرد.

این کارشناس با اشاره به اینکه آبخیزداری از فرسایش خاک و ایجاد رسوب جلوگیری می کند ادامه داد: به طور کلی حفظ و و ایجاد پوشش گیاهی بهترین نوع آبخیزداری است که باید اجرا شود با این حال پمپاژهای بالادست در دو استان اصفهان و چهارمحال و بختیاری نقش و تاثیر اصلی را در ایجاد شرایط نامطلوب رودخانه دارند.

بصیری یادآور شد: هر گونه سد و بندی بر مسیر آبراهه ها و روان آبهای حوضه آبریز زاینده رود غیرقانونی است زیرا بر روان آبهایی احداث شده‌اند که رودخانه را تشکیل می دهد.  

دولت پنج برابر آب فروخته است

وی گفت: از نظر من تاثیر پمپاژ آب در بالادست بر کاهش حجم ذخیره سد زاینده رود نسبت به تاثیر وجود بندهای آبخیزداری بیشتر است.

بصیری تصریح کرد: رودخانه باید ساماندهی شده و برداشت‌ها کنترل شود همچنین دولت باید آبی را که فروخته است، تامین کند. دولت پنج برابر سهمی که از حوضه آبریز زاینده رود دارد در حوزه های مختلف آب فروخته و یا مجانی واگذار کرده است.

این استاد دانشگاه خاطرنشان کرد: اگر آب زاینده‌رود به مصارف مختلف و بیش از توان اکولوژیکی اش از جمله انتقال آب به استان‌های مجاور، حفر و برداشت غیرمجاز از چاه‌های حریم رودخانه نمی‌رسید رودخانه به این روز نمی افتاد. این‌ها باید به رودخانه زایند رود برگردد، در غیر این‌صورت احیا نمی‌شود.  

نظرات

  • انتشار یافته: 1
  • در انتظار بررسی: 0
  • غیر قابل انتشار: 0
  • مهران پوستی IR ۰۶:۴۱ - ۱۳۹۷/۱۲/۲۲
    0 0
    این فرمایش ایشان که رهاسازی زاینده رود برای زیبایی و نمایش نیست، خصوصاً از جنبه زیست محیطی که تخصص ایشان است، واقعاً باعث تحیر است و انسان را به یاد حرف کسانی می اندازد که می گویند اصفهانی ها زاینده رود را برای رد شدن از زیر سی و سه پل می خواهند! بنا به قانون تالاب ها و آیین نامه آن که اخیراً تصویب شده، محیط زیست به عنوان اولویت دوم پس از شرب تعیین شده و وزارت نیرو موظف به تخصیص سهم آب آن با «توزیع زمانی معین» است. این میزان در جدول بازگشایی مصوب شورای هماهنگی زاینده رود، تحت عنوان سهم «پایداری آب و محیط زیست زاینده رود» معین شده است. برای مثال در بازگشایی مشابه در سال آبی 96-95، مقدار 87 میلیون متر مکعب به این منظور اختصاص یافته بود. به گونه‌ای که در فاصله بین دو نوبتِ حدود 22 روزه و 75 روزه آبیاری کشاورزی؛ و پس از آن در تابستان و تا ابتدای مهر، حداقلِ جریان لازم در زاینده رود بایستی باقی‌ می‌ماند و به کلی قطع نمی‌شد. اما متأسفانه در آن موقع این سهم قانونی رعایت نشد و متأسفانه مانند امسال (تا حالا)، با رودخانه مانند یک کانال آب رفتار شد. جدول مصوب بازگشایی امسالِ آبی هم متأسفانه با وجود تلاشهایی که بشخصه با درخواست از وزارت نیرو و از طریق سامانه آزادی انتشار و دسترسی به اطلاعات نموده ام؛ متأسفانه بر خلاف نص صریح قانون، هنوز در اختیار عموم قرار نگرفته است. این باعث تأسف بسیار است که با موضوع محیط زیست با چنین تعابیر عامیانه ای برخورد می‌کنند. در هر حال و با توجه به آیین نامه قانون تالاب ها که اخیراً تصویب شده، جریمه سنگینی جهت ممانعت از اختصاص سهم محیط زیست تعیین شده است (140 هزار تومان برای هر متر مکعب). اما صرف نظر از آن، لااقل اخلاق حکم می‌کند که اساتید گرامی، خصوصاً با توجه به جایگاهی که در آن هستند، دریغ کردن اندک سهم تعیین شده قانونی آب برای محیط زیست زاینده رود را توجیه نکنند.

ارسال نظر

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 12 =